تحریریه آوش/ در حالی که نمایندگان مجلس شورای اسلامی با قاطعیت از به صفر رسیدن صف وام ازدواج تا پایان سال خبر می‌دهند، آمارهای رسمی و تکان‌دهنده دستگاه‌های اجرایی حکایت از واقعیت تلخ دیگری در بدنه اقتصادی کشور دارد؛ صفی طولانی با حضور بیش از ۵۵۰ هزار متقاضی چشم‌انتظار که زمان انتظار آن‌ها برای دریافت این تسهیلات حیاتی را به طور میانگین به بیش از یک سال افزایش داده است.

تحریریه آوش/ ایران با شتابی بی‌سابقه به سوی یکی از بزرگ‌ترین چالش‌های دموگرافیک خود یعنی سالخوردگی جمعیت حرکت می‌کند. آمارهای رسمی نشان می‌دهند که جمعیت سالمندان کشور به بیش از ۱۰ میلیون نفر رسیده است و در بازه‌ای کوتاه تا سال ۱۴۲۱، نسبت جمعیت سالمند ایران از ۱۰ درصد به ۲۰ درصد کل جمعیت افزایش یافته و دو برابر خواهد شد.

تحریریه آوش/ انسداد کامل و سیستماتیک اینترنت بین‌المللی که بیش از هشتاد و پنج روز متوالی به طول انجامیده، به عنوان طولانی‌ترین، عمیق‌ترین و گسترده‌ترین قطعی اینترنت در تاریخ ایران تا کنون ثبت شد. این وضعیت انسداد ابعاد بی‌سابقه‌ای داشت و با قطع تقریبا کامل اینترنت بین‌الملل و اعمال محدودیت‌های شدید بر روی ترافیک داخلی، عملا ارتباط کشور را با جهان خارج قطع کرد و یک انزوای دیجیتال تاریخی را رقم زد.

تحریریه آوش/ تاریخ سینمای ایران، فقط تاریخ فیلم‌ها نیست؛ تاریخ توقیف‌هاست. فیلم‌هایی که مجوز قانونی گرفتند. اما نه در وزارت ارشاد، که بیرون از ساختار رسمی، برایشان حکم صادر شد. دیروز مقابل سالن سینما تجمع می‌کردند، امروز هشتگ و فشار خبری به راه می‌اندازند.اما منطق همان است؛ حذف اثری که مجوز رسمی دارد، با فشار بیرون از قانون.حالا همین سناریو برای فیلمی دیگر تکرار می‌شود؛ فیلمی که مسیر قانونی را طی کرده، مجوز گرفته، اما دوباره جریان‌هایی بیرون از وزارت ارشاد، برای پایین کشیدنش بسیج شده‌اند.و اینجاست که پرسش اصلی شکل می‌گیرد:اگر وزارت ارشاد مرجع قانونی صدور مجوز است، پس این فشارها دقیقا بر چه مبنایی اعمال می‌شود؟اگر هر گروه و رسانه‌ای بتواند بعد از صدور مجوز، درباره اکران فیلم‌ها حکم صادر کند، پس اساسا قانون چه اعتباری دارد؟

تحریریه آوش/چند داروخانه اعلام کردند که اصلا انسولین نمی‌آورند چون «به دردسرش نمی‌ارزد». داروخانه‌هایی هم که هنوز انسولین عرضه می‌کنند، وضعیت بهتری ندارند. آن ها از افزایش شدید قیمت و عملکرد بیمه‌ها به شدت ناراضی‌اند. به گفته آن ها، قیمت انسولین بالا رفته و همزمان پوشش بیمه‌ای نیز افزایش یافته، اما بیمه‌ها پول داروخانه‌ها را ماه‌ها و حتی یک سال بعد پرداخت می‌کنند.یکی از مسئولان داروخانه می‌گوید: «داروخانه مجبور است در یک سال با چندین قیمت متفاوت انسولین خریداری کند و سال بعد بیمه پولش را بدهد.» او تاکید می‌کند که مشکل اصلی کمبود فیزیکی انسولین نیست، بلکه بی‌صرفه شدن فروش آن برای داروخانه‌هاست وهمین دلیلی است که داروخانه‌ها ترجیح می‌دهند انسولین نیاورند.

تحریریه آوش/ آسمان ایران بار دیگر رنگ باخت و سایه سنگین و خاکستری ریزگردها بر تن شهرهای مختلف نشست. این توده غلیظ که از اواسط دهه ۱۳۸۰ و نزدیک به دو دهه است زندگی مردم را مختل کرده، بار دیگر از مرزهای غربی و جنوبی وارد کشور شده است. ریشه این بحران دو دهه‌ای به پروژه‌های سدسازی مخرب منطقه نظیر طرح‌های کشور ترکیه بر روی دجله و فرات، خشکسالی‌های مداوم، جنگ و نابودی زیرساخت‌های بیابان ‌زدایی در عراق، سوریه و عربستان بازمی‌گردد.عراق تحت تاثیر طوفان‌های سهمگین، ذرات معلق کمتر از ۲.۵ میکرون را به داخل مرزهای ایران می‌فرستد؛ ذراتی که بر اساس آمارهای وزارت بهداشت و سازمان جهانی، بخشی از چرخه آلودگی هوایی هستند که سالانه موجب مرگ زودرس بیش از ۴۰ هزار نفر در ایران می‌شود.

تحریریه آوش/بر اساس آخرین گزارش‌های منتشر شده، نرخ رشد جمعیت ایران به شکل بی‌سابقه‌ای کاهش یافته و در برخی مناطق به زیر نیم درصد رسیده است. این به معنای آن است که ایران یکی از سریع‌ترین روندهای پیر شدن جمعیت در جهان را تجربه می‌کند.

تحریریه آوش/ درست در لحظه‌ای که هوش مصنوعی با جذب بیش از ۱ میلیارد کاربر در کمتر از ۳۶ ماه، عنوان سریع‌ترین فناوری مورد پذیرش در تاریخ بشر را به خود اختصاص داده، در ایران فرمان ایست صادر شده است. در این رقابت نفس‌گیر، امارات متحده عربی، سنگاپور، نروژ و ایرلند در صدر کشورهای جهان از نظر نرخ استفاده از هوش مصنوعی قرار دارند و نشان داده‌اند که با سیاست‌ گذاری هوشمندانه، بدون نیاز به مراکز داده عظیم یا مدل‌های بومی، می‌توان به قدرت این عرصه تبدیل شد. اما در حالی که آمریکا با مدل جی‌پی‌تی-۵ و چین با فاصله‌ای کمتر از شش ماه در صدر حرکت می‌کنند و نرخ پذیرش در شمال جهانی دو برابر جنوب است، سیاست‌گذاران ایرانی با هدف فیلترینگ هوشمند و با دغدغه حاکمیت داده‌ها، پیشگیری از نفوذ فرهنگی و ناکارآمدی پالایش سنتی در برابر پویایی هوش مصنوعی، دسترسی به این ابزارها را مسدود کرده‌اند.

تحریریه آوش/ خانواده‌هایی که سال‌ها هزینه‌های سنگین مدارس غیرانتفاعی را پرداخت کرده بودند، حالا خود را مقابل پرسشی جدی می‌بینند؛ وقتی آموزش قرار است از پشت گوشی موبایل و در بستر پر اختلال «شاد» و اینترنت بی‌ثبات ارائه شود، دیگر تفاوت مدرسه دولتی و غیرانتفاعی چیست؟

تحریریه آوش/ جامعه امروز ایران با یک بحران پنهان اما عمیق دست ‌و پنجه نرم می‌کند؛ بحران سلامت روان. طبق آخرین گزارش‌های رسمی وزارت بهداشت، از هر چهار ایرانی یک نفر به یکی از اختلالات روان مبتلاست و افسردگی و اختلالات اضطرابی شایع‌ترین مشکلات کشور هستند.

تحریریه آوش/ تصمیم به بازگشت تمام‌عیار نیروی کار به ادارات و نهادها در شرایطی اتخاذ شده است که زیرساخت‌های مراقبتی لازم برای فرزندان این قشر به طور کامل فلج شده‌اند. تا پیش از این، والدین با بهره‌گیری از دورکاری یا شیفت‌بندی‌های موقت، به هر دشواری که بود خلا حضور مهدکودک‌ها را پر می‌کردند. اما اکنون با لغو تمام تسهیلات دورکاری، خانواده‌های کارمند در برابر یک پرسش بی‌جواب قرار گرفته‌اند که فرزندان خود را به چه کسی بسپارند؟

تحریریه آوش/در روزهایی که خاطره تلخ همه‌گیری کرونا هنوز از حافظه جمعی پاک نشده، شنیدن نام یک ویروس جدید کافی است تا موجی از نگرانی سراسر جهان را فرا بگیرد. هانتا ویروس، نامی که این روزها دوباره بر سر زبان‌ها افتاده، برخلاف تصور عمومی یک پدیده نوظهور نیست، بلکه تهدیدی قدیمی است که اخیرا با وقوع اتفاقاتی در قلب اقیانوس اطلس، توجه محافل علمی و خبری را به خود جلب کرده است.