تحریریه آوش/در اردیبهشت ۱۴۰۵، در حالی که صنعت داروسازی کشور هنوز در حال بازسازی جراحات ناشی از جنگ و تخریب بیش از ۵۰ واحد تولیدی و توزیعی است، بیماران نادر در خط مقدم آسیب‌پذیری قرار گرفته‌اند. قطع دارو برای این افراد، نه یک وقفه کوتاه‌مدت، بلکه به معنای بازگشت به نقطه آغازین بیماری و فروپاشی تمام دستاوردهای درمانی گذشته است.

تحریریه آوش/ در حالی که برخی دیدگاه‌ها در کشور هنوز بر طبل بی‌نیازی از اینترنت می‌کوبند، ستار هاشمی، وزیر ارتباطات، صراحتا این رویکرد را «حرفی بی‌راه» می‌خواند که تنها نتیجه‌اش تحمیل هزینه مضاعف بر سرمایه اجتماعی است.او با استناد به یک پیمایش میدانی، واقعیتی عریان را فاش کرد؛ کمترین میزان تاب‌آوری مردم ایران نه در برابر قطع آب و برق، بلکه در برابر قطعی اینترنت است.بحران زمانی ابعاد فاجعه‌ باری به خود می‌گیرد که آمارها سخن می‌گویند. به تازگی پلتفرم جاب‌ویژن با ثبت ۳۲۰ هزار درخواست کار در یک شبانه‌ روز، رکورد شکنی کرد. این موج بیکاری، نه یک اتفاق تصادفی، که نتیجه مستقیم ناپایداری شبکه است. وقتی اینترنت از شرایط طبیعی خارج می‌شود، تعدیل نیرو به تنها راه بقای استارتاپ‌ها تبدیل می‌شود. آمارهای رسمی گواهی بر این مدعاست.

تحریریه آوش/گزارش‌ها و آمارهای رسمی نشان می‌دهند که استان‌های تهران، خوزستان و گیلان به عنوان قطب‌های صنعتی و خدماتی کشور، بیشترین آسیب را از این سونامی اقتصادی دیده‌اند. عمق این فاجعه زمانی آشکارتر می‌شود که به آمارهای خیره‌ کننده پلتفرم‌های کاریابی نگاهی بیندازیم. تنها در سامانه جاب‌ویژن، ثبت حدود ۳۲۰ هزار درخواست کار در یک بازه زمانی کوتاه، رکوردی بی‌سابقه را در تاریخ فعالیت این پلتفرم به ثبت رسانده است.

تحریریه آوش/طبق آمارهای ارائه شده و گزارش‌، جمعیتی بیش از دو میلیون نفر در این وضعیت اقتصادی شغل خود را از دست داده‌اند. این بحران که پس از تعطیلات عید نوروز ابعاد هولناک‌تری به خود گرفته، تنها محدود به تعدیل نیرو در ادارات بزرگ یا مراکز خصوصی نیست، بلکه تیغ تیز آن شاهرگ مشاغل آزاد و کسب‌وکارهای کوچک را هم نشانه رفته است.

تحریریه آوش/ شکاف عمیق میان آنچه در تبلیغات مدارس فروخته شده و آنچه امروز به دانش‌آموزان عرضه می‌شود، ریشه اصلی اعتراضات گسترده مردمی در هفته‌های اخیر است. بسیاری از والدین معتقدند قراردادی که در ابتدای سال با مدرسه امضا کرده‌اند، بر مبنای آموزش حضوری و استفاده از امکانات فیزیکی بوده است، اما حالا خیلی چیزها تغییر کرده است.

تحریریه آوش/ در روزهایی که غبار درگیری‌های نظامی بر آسمان کشور سایه انداخته، خسارات وارده به اموال غیرنظامی، لایه‌های تازه‌ای از یک بحران اقتصادی را نمایان کرده است. بسیاری از شهروندان با خانه‌ها و خودروهای آسیب‌ دیده، پشت درهای بسته بیمه با حقیقتی تلخ روبه‌رو شدند «جنگ، جزو استثنائات بیمه است.»

تحریریه آوش/نظام آموزشی ایران با یکی از بزرگ‌ترین چالش‌های تاریخ معاصر خود دست و پنجه نرم می‌کند. امروز در اردیبهشت ۱۴۰۵و با وجود برقراری آتش‌بس، سایه سنگین آموزش غیرحضوری همچنان بر سر دانش‌آموزان سنگینی می‌کند؛ وضعیتی که نه تنها نویدبخش بازگشت به روال عادی نیست، بلکه بیم آن می‌رود که نابرابری آموزشی و افت تحصیلی به زخمی عمیق و ماندگار بر پیکره نسل آینده تبدیل شود.

تحریریه آوش/ طرح «اینترنت پرو» با هزینه فعال‌سازی نجومی ۲ میلیون و ۱۶۰ هزار تومانی، نه تنها زندگی را جاری نمی‌کند، بلکه تیر خلاصی بر پیکر عدالت دیجیتال است. گزارش‌ها نشان می‌دهد که با محدودیت سقف ۵ گیگابایت در روز، یک کاربر حرفه‌ای یا صاحب کسب ‌وکار تنها می‌تواند حدود ۷ ساعت تماس تصویری یا آپلود محتوا داشته باشد؛ محدودیتی که با ادعای «پرو» بودن در تضاد مطلق است. فاجعه اصلی آنجاست که ۲.۵ میلیون کسب ‌وکار خرد در پلتفرم‌هایی مثل اینستاگرام که معیشت حدود ۱۰ میلیون نفر به آن‌ها وابسته است، زیر چرخ‌دنده‌های این «تبعیض طبقاتی» له می‌شوند. در حالی که طبق گزارش‌های رسمی، تقاضا برای وی‌ پی ‌ان در سال‌های اخیر ۳۰ برابر شده و فیلترینگ عملا با شکست مواجه شده است، دولت با اینترنت پرو به دنبال قانونی کردن رانت برای قشری است که پول دارند، تا در مقابل، طبقات پایین جامعه را در تله فقر ابدی رها کند

تحریریه آوش/ با فروکش کردن شعله‌های درگیری، حالا نوبت به چالشِ بزرگ بازسازی رسیده است. اما در این میان، نخستین پرسشی که در دوران پساجنگ ذهن طرفین قرارداد را به خود مشغول می‌کند، طبق ماده ۴۸۶ قانون مدنی ایران، کلیه تعمیرات و مخارجی که برای امکان بهره‌برداری از ملک ضرورت دارد، بر عهده مالک است. در وضعیت فعلی، نوسازی مواردی همچون زیرساخت‌های لوله‌کشی، سیم‌کشی‌های آسیب‌دیده، جایگزینی پنجره‌های شکسته و ترمیم دیوارهای غیرباربر، همگی در زمره تعمیرات اساسی تلقی می‌شوند. از آنجا که این خسارات خارج از اراده و کنترل مستاجر ایجاد شده، او طبق ماده ۴۹۳ قانون مدنی از هرگونه مسئولیت تضامنی مبراست. مستاجر تنها در صورتی مسئول است که در نگهداری ملک تقصیر کرده باشد، اما حملات نظامی آفت سماوی محسوب شده و مستاجر ضامن تلف شدن ملک در این شرایط نیست. بنابراین، مالک موظف است ملک را به حالتی بازگرداند که قابلیت انتفاع و سکونت داشته باشد؛ در غیر این صورت، مستاجر حق خواهد داشت تا زمان انجام تعمیرات، از پرداخت اجاره‌بها خودداری کرده یا قرارداد را فسخ کند.تکلیف هزینه‌های سنگین املاک آسیب‌دیده با کیست؟

تحریریه آوش/ بارش‌های بهاری سال جاری اگرچه میانگین بارش کشور را به حدود ۲۰۰ میلی‌متر رساند و افزایشی ۶۵ درصدی نسبت به سال گذشته ایجاد کرد، اما این «ترسالی اتفاقی» نباید به ابزاری برای مصادره‌های تبلیغاتی و پوشاندن ناکارآمدی‌های ساختاری بدل شود. چنان که میزان بارش تجمیعی کشور در سال 1402و 1403 رقمی حدود ۲۳۴.۵ میلی‌متر بوده که تقریباً به اندازه میانگین بلندمدت بوده است. سال آبی ۱۴۰۲-۱۴۰۱ نیز میزان بارش ۱۹۱.۷ میلی‌متر بوده است.حالی که برخی مدیران با ذوق ‌زدگی از افزایش ۵ برابری وسعت دریاچه ارومیه و رسیدن پهنه آبی آن به ۲۳۵۰ کیلومتر مربع سخن می‌گویند، آمارهای دقیق ‌تر نشان می‌دهد که تراز دریاچه همچنان بیش از ۳ متر با تراز اکولوژیک فاصله دارد. این یعنی آنچه امروز در رسانه‌ها به عنوان احیا نمایش داده می‌شود، تنها یک آبگیری سطحی و فصلی است که با نخستین موج گرمای تابستان و تبخیرِ لایه‌های نازک آب، دوباره به شوره ‌زاری بحرانی بدل خواهد شد

تحریریه آوش/ جنگ هر کجا که باشد، بوی ویرانی می‌دهد، اما وقتی شعله‌های آن دامن میراث یک ملت را می‌گیرد، فاجعه فراتر از اعداد و ارقام می‌رود. در جنگ اخیر، ۱۴۹ اثر تاریخی در ۱۸ استان ایران زخم خورده‌اند؛ زخم‌هایی که از قلب پایتخت تا کرانه‌های خلیج فارس دهان باز کرده‌اند.

تحریریه آوش/ در حالی که طرف‌های درگیر در جنگ تحمیلی و رییس جمهوری آمریکا از «آتش‌بس نامحدود» سخن می‌گوید، برای میلیون‌ها ایرانی اما جنگ هنوز تمام نشده؛ جنگی بی‌صدا در پشت صفحه‌های خاموش، جایی که اینترنت؛ این نبض حیاتی زندگی روزمره، هنوز قطع یا طبقاتی است. اینترنت جهانی، اکنون نه یک ابزار لوکس، بلکه نبض حیاتی زندگی است؛ از چک کردن آب ‌وهوا و آپدیت کرن پلی‌لیست موسیقی گرفته تا بقای آنلاین‌شاپ‌ها و معیشت میلیون‌ها نفر همه وابسته به همین ابزار است.در چنین شرایطی اما طی بیش از 50 روز گذشته تنها گروهی محدود با سیم ‌کارت‌های سفید به جهان متصل بودند، و حالا پدیده عجیبی به نام اینترنت پرو نیز متولد شده است؛ کالایی که چیزی جز رسمیت بخشیدن به تبعیض نیست.