سیاست خارجی

ایران این روزها فقط میزبان یک مراسم تشییع نیست، کشور یکی از مهم‌ترین فصل‌های تاریخ جمهوری اسلامی را بدرقه می‌کند.

تفاهم کنونی میان ایران و آمریکا که پس از دو تجربه جنگی حاصل شده است، فراتر از یک توافق دوجانبه، می‌تواند سرآغاز تحولی بنیادین در سیاست خارجی کشور باشد. این رخداد، فرصتی برای عبور از انزوای نسبی و تبدیل دیپلماسی به ابزار اصلی تأمین منافع ملی در دوران پساجنگ است.

در تحلیل‌های سیاسی و رسانه‌ای غربی بعد از شهادت مقام معظم رهبری و انتخاب مجلس خبرگان این گزاره تکرار می‌شود که آینده سیاست خارجی ایران به تغییر در رأس رهبری گره خورده است و با هر تحول در این جایگاه، جهت‌گیری‌های کلان دیپلماسی جمهوری اسلامی ایران نیز دگرگون خواهد شد.

یک جمله کوتاه، جدا شده از متن اصلی و دست ‌به ‌دست ‌شده در شبکه‌های اجتماعی کافی بود تا موجی از انتقادها متوجه بخشی از سخنان اخیر سیدعباس عراقچی، وزیر امور خارجه شود.

پیتر ریکتز معاون سابق وزارت خارجه انگلیس در یک جلسه پارلمان این کشور گفته بود:” ژنرال ها به شما خواهند گفت که نیروهای مسلح برای پرهیز از درگیری و دستیابی به اثرات سیاسی قدرت نظامی، به دیپلمات ها نیاز دارند.”

سال ۲۰۲۵ سالی پرفرازونشیب برای سیاست خارجی ایران بود؛ از یک‌ سو شاهد پنج دور مذاکره در عمان و رم برای پیشبرد پرونده هسته‌ای و گشایش دیپلماتیک با اروپا بودیم و از سوی دیگر، جنگ ۱۲روزه اسرائیل با حمایت آشکار آمریکا و تروئیکا، بی‌اعتمادی جدی را در روابط ایران و اروپا رقم زد.

در شرایط کنونی سیاست خارجی ایران در نقطه‌ای قرار گرفته که ترکیب فشارهای بین‌المللی، مطالبات گسترده داخلی و تغییر موازنه‌های منطقه‌ای، نوعی فرسایش راهبردی را رقم زده است.

یکی از انیمیشن‌های والت دیزینی (داستان ماشین‌ها) قصه شهری را می‌گوید که به دلیل کشیده شدن اتوبان، از جاده اصلی دور افتاده و به مرور متروکه شده است. این داستان نمونه زیبایی از کشورها یا مناطقی است که از مسیر تمدن زمان خود جدا افتاده‌اند و فراموش شده‌اند.

مسئول سیاست خارجی اروپا گفت: ترامپ پرنفوذترین مرد جهان است و ما فقط باید یاد بگیریم که چطور با او کار کنیم.

اگر این همه مزیت نسبی برای تولید وجود دارد، چرا فریاد فعالان این صنعت و تولیدکنندگان از تولیدکننده گندم و برنج گرفته تا تولیدکنندگان گوشت و مرغ به هوا بلند است؟