نظام ارتباطی و رسانهای قدرتمند ؛ نیاز جدی کشور
کشور با یک نیاز جدی در حوزه نظام ارتباطی و رسانهای مواجه است؛ نیازی که محور اصلی آن «اثربخشی» است.
آرمان امروز در گزارشی نوشت:
کشور با یک نیاز جدی در حوزه نظام ارتباطی و رسانهای مواجه است؛ نیازی که محور اصلی آن «اثربخشی» است. اثربخشی در این حوزه، خود الزامات مشخصی دارد؛ از جمله قابلیت اعتماد و مرجعیت رسانهای. بهعبارت دیگر، زمانی میتوان از وجود یک نظام ارتباطی و رسانهای مناسب سخن گفت که این نظام هم اثرگذار باشد، هم از ضریب اعتماد بالایی نزد افکار عمومی برخوردار باشد و هم بتواند مرجعیت رسانهای را بهدست آورد؛ بهگونهای که مخاطبان و کاربران، آن را بهعنوان منبع اصلی دریافت اخبار و تحلیلها ترجیح دهند و به سراغ رسانههای دیگر نروند.
با این حال، بررسی وضعیت موجود نشان میدهد که کشور از این منظر هنوز به آمادگیهای لازم دست نیافته است. گزارشهای پیشین نیز بر این نکته تأکید داشتهاند که در حوزه نظام رسانهای و ارتباطی، آسیبپذیریهای جدی وجود دارد. این ضعفها هم در بعد آفندی و هم در بعد پدافندی قابل مشاهده است. از یکسو، توانمندی لازم برای تبیین مؤثر واقعیتها و ظرفیتها وجود ندارد و از سوی دیگر، در مواجهه با اقدامات و جریانهای رسانهای و ارتباطی که علیه کشور شکل میگیرد، ابزارها و مهارتهای کافی بهکار گرفته نمیشود.
مجموع این شرایط نشان میدهد که تقویت نظام ارتباطی و رسانهای، نه یک انتخاب، بلکه ضرورتی انکارناپذیر است؛ ضرورتی که بیتوجهی به آن میتواند آسیبپذیری کشور را در عرصه افکار عمومی و جنگ روایتها افزایش دهد.
در گفتوگو با روزنامه آرمان امروز، فریدون کاوهنژاد، استاد دانشگاه، با تأکید بر اهمیت راهبردی نظام ارتباطی و رسانهای، گفت: امروز یکی از جدیترین نیازهای کشور، برخورداری از یک نظام ارتباطی و رسانهای قدرتمند و اثربخش است؛ نظامی که بتواند هم اعتماد عمومی را جلب کند و هم مرجعیت رسانهای داشته باشد. به گفته او، صرف داشتن رسانههای متعدد به معنای قدرت رسانهای نیست، بلکه آنچه اهمیت دارد میزان اثرگذاری و ضریب اعتماد این رسانهها نزد افکار عمومی است.
کاوهنژاد با اشاره به مفهوم مرجعیت رسانهای تصریح کرد: زمانی میتوان ادعا کرد که یک نظام رسانهای کارآمد شکل گرفته که مخاطبان، آن را بهعنوان منبع اصلی دریافت خبر و تحلیل انتخاب کنند و ترجیح دهند به آن رجوع کنند، نه به رسانههای رقیب یا خارجی. این امر مستلزم شفافیت، صداقت، سرعت و دقت در اطلاعرسانی است؛ مؤلفههایی که بدون آنها اعتماد عمومی شکل نخواهد گرفت.
این استاد دانشگاه با انتقاد از وضعیت موجود، خاطرنشان کرد: در شرایط فعلی، کشور از نظر آمادگی رسانهای با ضعفهایی جدی مواجه است. هم در بعد آفندی و هم در بعد پدافندی، کاستیهایی وجود دارد که باعث شده نتوانیم روایت مؤثر و قانعکنندهای از واقعیتها و توانمندیهای خود ارائه دهیم. او افزود: در بسیاری از موارد، نهتنها در تبیین مسائل داخلی و بینالمللی دچار مشکل هستیم، بلکه در مواجهه با جریانهای رسانهای و عملیاتهای ارتباطی که علیه کشور طراحی و اجرا میشود نیز ابزار و مهارتهای لازم بهصورت کامل بهکار گرفته نمیشود.
کاوهنژاد تأکید کرد: ضعف در نظام ارتباطی و رسانهای، پیامدهای گستردهای در حوزه افکار عمومی دارد و میتواند آسیبپذیری کشور را در جنگ روایتها افزایش دهد. از نگاه او، تقویت این نظام نیازمند نگاه راهبردی، سرمایهگذاری هدفمند، تربیت نیروی انسانی متخصص و بازنگری در شیوههای ارتباط با جامعه است. این استاد دانشگاه در پایان گفت: بدون بازسازی اعتماد عمومی و دستیابی به مرجعیت رسانهای، نمیتوان انتظار داشت که پیامها و سیاستها بهدرستی به جامعه منتقل شود؛ از اینرو، اصلاح و تقویت نظام ارتباطی و رسانهای باید بهعنوان یک اولویت جدی در دستور کار قرار گیرد.