طلسم قهرمانان؛ جامی که از قهرمانان انتقام میگیرد
تحریریه آوش/ جام جهانی، فقط محل تولد قهرمانها نیست. گاهی همان جام، چند سال بعد برای قهرمانش تبدیل به بزرگترین کابوس میشود.
در فوتبال یک باور قدیمی وجود دارد؛ باوری که آنقدر بارها تکرار شده که دیگر کمتر کسی آن را صرفاً یک اتفاق میداند. به آن میگویند طلسم قهرمانان.
میگویند اگر قهرمان جام جهانی شوی، چهار سال بعد، خود جام انتظارت را میکشد تا انتقامش را بگیرد.
همه چیز از سال ۲۰۰۲ عجیبتر شد. فرانسه، مدافع عنوان قهرمانی و تیمی که با زیدان، آنری و ویرا یکی از قدرتمندترین نسلهای تاریخش را داشت، با هزار امید به کره و ژاپن رفت. اما نتیجه، چیزی شبیه یک کابوس بود.
فرانسه در سه بازی حتی یک گل هم نزد، مقابل سنگال شکست خورد، برابر اروگوئه متوقف شد و با شکست مقابل دانمارک، در همان مرحله گروهی حذف شد؛ اتفاقی که هیچکس باورش نمیشد.
چهار سال بعد، نوبت ایتالیا بود. قهرمان ۲۰۰۶، در جام جهانی آفریقایجنوبی حتی نتوانست اسلواکی را شکست دهد. ایتالیا بدون حتی یک برد، از گروهش بالا نیامد و خیلی زود به خانه برگشت. اما انگار طلسم هنوز سیر نشده بود.
۲۰۱۴، اسپانیا با نسلی افسانهای وارد برزیل شد؛ تیمی که دو قهرمانی اروپا و یک جام جهانی را پشت سر هم فتح کرده بود و بسیاری آن را شکستناپذیر میدانستند. اما تنها نود دقیقه کافی بود تا دنیا شوکه شود. هلند با نتیجه تاریخی پنج بر یک اسپانیا را در هم کوبید. تصویر پرواز رابین فنپرسی و گل سرش هنوز در ذهن فوتبالدوستان مانده است. چند روز بعد هم شیلی، اسپانیا را شکست داد تا مدافع عنوان قهرمانی، حتی قبل از بازی آخر، از جام حذف شود.
سال ۲۰۱۸ دوباره همین داستان تکرار شد. آلمان؛ قهرمان جهان، تیمی که همه انتظار داشتند دوباره تا مراحل پایانی پیش برود، مقابل مکزیک شکست خورد، کره جنوبی را هم نتوانست ببرد و با باختی باورنکردنی، برای اولین بار در تاریخش از مرحله گروهی جام جهانی حذف شد.
چهار قهرمان پیاپی...چهار حذف زودهنگام...چهار شوک بزرگ.
رسانهها دیگر با اطمینان از یک واژه استفاده میکردند؛ Champion's Curse؛ طلسم قهرمانان.
وقتی آرژانتین در سال ۲۰۲۲ قهرمان شد، خیلیها گفتند باید منتظر قربانی بعدی این طلسم باشیم. آیا لیونل مسی و یارانش هم چهار سال بعد، همان سرنوشتی را خواهند داشت؟هیچکس جواب این سؤال را نمیداند.شاید اصلاً طلسمی وجود نداشته باشد.شاید فقط فشار دفاع از عنوان قهرمانی، فرسودگی نسل طلایی و انگیزه بیپایان حریفان باشد که این اتفاق را بارها تکرار کرده است.اما تاریخ جام جهانی چیز دیگری میگوید.
جامی که برای رسیدن به آن باید از همه بهتر باشی، گاهی چهار سال بعد، بیرحمانهتر از هر رقیبی، همان قهرمان را به زانو درمیآورد و شاید به همین دلیل است که میگویند فتح جام جهانی سخت است... اما دفاع از آن، تقریباً غیرممکن.