رقیق سازی در صنعت هستهای و غنیسازی چیست و چه معنایی دارد؟ + فیلم
گروه سیاسی آوش/ هادی محمدی خبرنگار حوزه صنعت هستهای- رقیق سازی یک فرایند کلیدی در تلاشهای منع گسترش سلاحهای هستهای است زیرا میزان اورانیوم با غنای بالا را که تولید نگرانی میکند، کاهش داده و آن را برای اهداف صلح آمیز به کار میگیرد.
این روزها در میانه مذاکرات حساس ایران و آمریکا بسیار میشنویم که ایران میتواند بیش از 400کیلوگرم مواد غنیشده 60 درصد خود را با رقیقسازی به درصدهای غنای پایینتر تبدیل کند تا نگرانیهای ادعایی طرف مقابل را از بین ببرد. به نظر میرسد ایران در این حوزه مانعی نداشته و حاضر است بدون انتقال مواد به خارج از کشور، اقدام به رقیقسازی مواد غنی شده درصد بالای خود کند اما رقیق سازی در صنعت هستهای و غنیسازی چیست و چه معنایی دارد؟
رقیق سازی یک فرایند کلیدی در تلاشهای منع گسترش سلاحهای هستهای است زیرا میزان اورانیوم با غنای بالا را که تولید نگرانی میکند، کاهش داده و آن را برای اهداف صلح آمیز به کار میگیرد. در این فرایند اورانیوم با غنای بالا (HEU) با اورانیوم با غناهای خیلی کم مخلوط میشود تا اورانیوم با غنای پایین (LEU) تولید شود تا در فعالیتهای کاملا صلح آمیز مورد استفاده قرار گیرد.
روند کار به این صورت است که به صورت معمول در غنیسازی با استفاده از سانتریفیوژ، اورانیوم طبیعی که عیار ایزوتوپ 235 آن حدود 0.7 درصد است در آبشارهای مختلف و به نسبت تعداد و میزان چرخش ماشینها، غنی شده و به درصدهای بالاتر از جمله تا 5درصد برای راکتور نیروگاههای برق یا راکتورهای تحقیقاتی، 20درصد برای تولید رادیو دارو و بالاتر برای مصارف دیگر تبدیل میشود. عموما در چرخه غنی سازی، این درصدها از آنچه تعریف شدهاند بالاتر میرود و مواد تولیدی (هگزا فلورید اورانیوم) (UF6) باید به درصدهای مورد نیاز تقلیل یابند. برای این کار در واحدی تحت عنوان واحد اختلاط یا Blending، غنای هگزا فلورید اورانیوم(UF6) مذکور به مقدار مورد نیاز کاهش یا تقلیل مییابد. این اقدام با اختلاط گاز هگزا فلورید اورانیوم (UF6) تولید شده با غنای بالاتر، با گاز UF6 تهی شده یا خیلی کم (زیر 1.5درصد) یا با غنای طبیعی (حدود 0.7درصد) صورت میپذیرد تا مقدار غنای مورد نیاز حاصل شود. به این عملیات "رقیق سازی یا Down_ Blending" گفته میشود. در این فرآیند گاز UF6 از بین نمیرود بلکه مقدار ایزوتوپ 235 آن متناسب با غنای مورد نیاز صنعت هستهای باز تنظیم میشود.
البته این روند بازگشت پذیر است و با تزریق مجدد این جریان مخلوط شده که غنای آن کاهش یافته به زنجیره ماشینهای سانتریفیوژ، امکان تولید محصول قبلی با همان درصد غنا وجود دارد.
