روایت دختری توقف ناپذیر؛ وقتی اراده از محدودیت پیشی میگیرد
از روزهایی که حتی راه رفتن برایش دشوار شده بود تا سکوی نقره پارالمپیک و رکوردشکنی در رقابتهای آسیایی؛ هاجر صفرزاده مسیری را طی کرده که در آن، مصدومیت، محدودیت بینایی و دشواریهای ورزش قهرمانی نتوانستند او را از رؤیاهایش دور کنند. دختر دونده اصفهانی که یک بار از دنیای ورزش فاصله گرفت، دوباره به پیست برگشت تا نشان دهد گاهی بزرگترین پیروزی، پیش از عبور از خط پایان، در تصمیم به ادامه دادن رقم میخورد.
هاجر صفرزاده را نمیتوان تنها با مدالهایی که به دست آورده یا رکوردهایی که شکسته است، شناخت. پشت نام این دونده پارادوومیدانی ایران، داستان مسیری قرار دارد که بارها میتوانست به پایان برسد؛ از محدودیتهای بینایی و دشواریهای حضور در رقابتهای حرفهای تا مصدومیتی جدی که او را برای ماهها از پیست دور کرد. با این حال، هاجر هر بار که در برابر مانعی قرار گرفت، راهی برای بازگشت پیدا کرد؛ بازگشتی که سرانجام او را به مدال پارالمپیک، قهرمانی جهان و رکوردشکنی در بازیهای پاراآسیایی رساند.
رؤیایی که قرار نبود با یک مصدومیت تمام شود
هاجر صفرزاده، دونده اهل قهدریجان اصفهان، از نوجوانی وارد دنیای دوومیدانی شد؛ ورزشی که قرار بود به مهمترین بخش زندگی حرفهای او تبدیل شود. کمبینایی، محدودیتی بود که از همان ابتدا بخشی از مسیر ورزشی او را شکل داد، اما مانع ورودش به رقابتها نشد. او بهتدریج در مسیر پیشرفت قرار گرفت و توانست نام خود را در میان استعدادهای دوومیدانی زنان ایران مطرح کند.
با این حال، یکی از دشوارترین فصلهای زندگی ورزشی هاجر در سال ۲۰۱۸ رقم خورد؛ زمانی که آسیبدیدگی جدی از ناحیه کمر، آینده ورزشی او را با ابهام مواجه کرد. شکستگی مهره کمر و ماهها خانهنشینی، شرایطی را رقم زد که حتی حرکت کردن و جابهجا شدن در رختخواب نیز برایش دشوار شده بود. دوری از تمرین، محدودیت حرکتی و تردید درباره امکان بازگشت به ورزش حرفهای، همگی در برابر دختری قرار گرفتند که تا آن زمان بخش مهمی از زندگی خود را صرف دویدن کرده بود.
برای ورزشکاری که تمام رؤیایش در حرکت و رسیدن به خط پایان خلاصه میشد، از دست دادن توانایی حرکت، چیزی فراتر از یک مصدومیت ورزشی بود. مسیر بازگشت نهتنها به تمرینهای سخت و طولانی، بلکه به عبور از ترسها و تردیدهایی نیاز داشت که پس از چنین تجربهای کاملاً طبیعی به نظر میرسند. با این حال، هاجر تصمیم گرفت به جای پذیرفتن پایان مسیر، دوباره برای بازگشت تلاش کند؛ تصمیمی که سرآغاز یکی از مهمترین فصلهای زندگی حرفهای او شد.
بازگشت به پیست؛ شروع دوباره از نقطهای دشوار
بازگشت به ورزش پس از یک مصدومیت جدی، بهخودیخود چالشی بزرگ است؛ اما برای هاجر صفرزاده، این بازگشت به معنای ساختن دوباره مسیری بود که زمانی تصور میکرد برای همیشه از دست رفته است. او باید بار دیگر به تواناییهای جسمی خود اعتماد میکرد، تمرین را از سر میگرفت و برای رسیدن به سطح رقابتهای حرفهای تلاش میکرد.
هاجر در بازیهای پاراآسیایی جاکارتا توانست دو مدال نقره و یک برنز به دست آورد و نشان دهد که بازگشتش به دنیای ورزش، تنها یک تلاش برای ادامه دادن نیست؛ او بار دیگر به جمع مدعیان کسب مدال پیوسته بود. در هانگژو نیز با کسب مدال طلای دوی ۲۰۰ متر، جایگاه خود را در میان چهرههای شاخص پارادوومیدانی ایران تثبیت کرد.
این نتایج، تنها حاصل سرعت و توانایی بدنی نبودند؛ بلکه بخشی از مسیری بودند که در آن، ورزشکاری پس از ماهها دوری از میدان رقابت، توانسته بود دوباره خود را به سطح اول ورزش برساند. هاجر از روزهایی که بازگشت به زندگی عادی برایش دشوار بود، به مرحلهای رسیده بود که برای رقابت با بهترینهای قاره تلاش میکرد.
طلای جهان و رکوردی که راه پاریس را باز کرد
سال ۲۰۲۴ یکی از مهمترین سالهای دوران حرفهای هاجر صفرزاده بود. او در مسابقات جهانی پارادوومیدانی کوبه ژاپن، در ماده ۴۰۰ متر کلاس T12، با ثبت زمان ۵۷٫۵۶ ثانیه به مدال طلا رسید و رکورد آسیا را شکست. این نتیجه، علاوه بر تثبیت جایگاه او در سطح بینالمللی، سهمیه حضور در بازیهای پارالمپیک پاریس را نیز برایش به همراه داشت.
رسیدن به مسابقات جهانی و کسب مدال طلا، نقطه عطفی در مسیر ورزشی هاجر بود؛ ورزشکاری که چند سال پیش از آن، حتی امکان ادامه فعالیت حرفهایاش با تردید مواجه شده بود. حالا او نهتنها به رقابتها بازگشته بود، بلکه در سطحی میدرخشید که هر اشتباه و هر صدم ثانیه میتوانست سرنوشت مدالها را تغییر دهد.
با این حال، مهمترین میدان پیش روی او هنوز باقی مانده بود؛ بازیهایی که برای بسیاری از ورزشکاران، بزرگترین فرصت دوران حرفهای محسوب میشوند و هاجر نیز برای رسیدن به آن، سالها تلاش کرده بود.
پاریس؛ نقرهای به ارزش سالها مبارزه
بازیهای پارالمپیک پاریس ۲۰۲۴، فرصتی بود تا هاجر صفرزاده تواناییهای خود را در بزرگترین صحنه ورزش پارالمپیکی به نمایش بگذارد. او در ماده ۴۰۰ متر کلاس T12 به رقابت با برترین دوندههای جهان پرداخت و در فینال، با ثبت زمان ۵۵٫۳۹ ثانیه، به مدال نقره رسید؛ مدالی که با رکوردشکنی در آسیا همراه شد.
اهمیت این موفقیت، تنها در رنگ مدال خلاصه نمیشد. هاجر به جایگاهی رسیده بود که سالها برای آن تلاش کرده بود؛ از روزهای دشوار پس از مصدومیت تا بازگشت به تمرین و حضور در مسابقات بینالمللی. او در شرایطی به این نتیجه رسید که در مادههای سرعت، تفاوت میان قهرمانی و قرار گرفتن در جایگاههای بعدی، گاهی به چند صدم ثانیه محدود میشود.
ناگویا؛ ادامه مسیر با رکوردشکنی
رسیدن به مدال پارالمپیک، پایان مسیر هاجر صفرزاده نبود. او پس از پاریس نیز به حضور در رقابتهای سطح بالا ادامه داد و در مسابقات جهانی پارادوومیدانی ۲۰۲۵ به مدال نقره دوی ۴۰۰ متر رسید؛ رقابتی که در آن، با وجود پیشتازی، پیش از خط پایان زمین خورد و فرصت کسب مدال طلا را از دست داد.
چنین لحظاتی بخشی جداییناپذیر از ورزش قهرمانی هستند؛ جایی که سالها تلاش میتواند در چند ثانیه به نتیجهای متفاوت منتهی شود. با این حال، اهمیت مسیر هاجر در آن است که یک نتیجه تلخ، به معنای پایان حضور او در میدان رقابت نبود.
در بازیهای پاراآسیایی ناگویا ۲۰۲۶ نیز او بار دیگر تواناییهای خود را به نمایش گذاشت. هاجر در دوی ۲۰۰ متر با ثبت زمان ۲۴٫۸۰ ثانیه رکورد بازیها را شکست و در ادامه، در مواد ۱۰۰ و ۲۰۰ متر به دو مدال نقره رسید. او در فینال ۴۰۰ متر نیز با ثبت زمان ۵۶٫۴۳ ثانیه، رکورد بازیهای پاراآسیایی را بهبود داد و مدال طلا را به دست آورد.
این نتایج نشان دادند که هاجر صفرزاده همچنان برای پیشرفت و رقابت در بالاترین سطح انگیزه دارد؛ ورزشکاری که موفقیتهایش را نمیتوان تنها به یک دوره مسابقات یا یک مدال محدود کرد. او پس از رسیدن به سکوی پارالمپیک نیز به مسیر خود ادامه داده و در رقابتهای آسیایی بار دیگر تواناییهایش را به رخ کشیده است.
تنهایی در پیست؛ هیچ همراهی در کار نیست
در میان تمام دشواریهایی که هاجر صفرزاده در مسیر قهرمانی پشت سر گذاشته، مسئله نداشتن دونده راهنما نیز یکی از بخشهای قابل تأمل داستان اوست. در مادههای سرعت کلاس T12، بسیاری از ورزشکاران کمبینا با کمک دونده راهنما رقابت میکنند؛ همراهی که با هماهنگی دقیق، به حفظ مسیر و تنظیم حرکت ورزشکار کمک میکند. اما هاجر بدون چنین همراهی به میدان میرود و باید در همان شرایطی که برای رسیدن به خط پایان با رقبای قدرتمند جهان رقابت میکند، به تنهایی مسیر پیش رو را نیز مدیریت کند. این یعنی مسئولیت بیشتری در دل رقابتی که حتی کوچکترین خطا میتواند نتیجه آن را تغییر دهد. با وجود این شرایط، او نهتنها به مدال نقره پارالمپیک پاریس رسید، بلکه در رقابتهای بینالمللی و آسیایی نیز رکوردشکنی کرد؛ دستاوردی که ارزش تلاش او را دوچندان میکند.
قهرمانی فراتر از مدالها
در ورزش قهرمانی، همه چیز به نتیجه نهایی وابسته به نظر میرسد؛ مدالها، رکوردها و جایگاههایی که در جدول مسابقات ثبت میشوند. اما داستان برخی ورزشکاران، فراتر از اعداد و عناوین است. مسیر هاجر صفرزاده از این جنس است؛ مسیری که در آن، مصدومیت جدی و ماهها خانهنشینی نتوانستند او را برای همیشه از ورزش دور کنند و محدودیتهای موجود نیز مانع رسیدنش به سکوی پارالمپیک نشدند.
البته قدرت و اراده، جای حمایت حرفهای، امکانات مناسب و برنامهریزی اصولی را نمیگیرند. ورزشکاران پارالمپیکی برای رسیدن به بهترین نتایج، به شرایط تمرینی مناسب، پشتیبانی تخصصی و فرصت برابر برای رقابت نیاز دارند. موفقیت هاجر، در کنار ستایش تلاش شخصی او، یادآور این ضرورت نیز هست که استعدادها و تواناییهای ورزشکاران دارای معلولیت باید با حمایتهای متناسب همراه شوند.
هاجر صفرزاده امروز مدالآور پارالمپیک، قهرمان جهان و رکورددار رقابتهای آسیایی است؛ اما شاید مهمترین بخش داستانش، فاصلهای باشد که میان روزهای دشوار مصدومیت و حضور دوباره در بالاترین سطح ورزش طی کرده است. او ثابت کرده که یک مانع میتواند مسیر رسیدن به هدف را دشوارتر کند، اما لزوماً به معنای پایان آن نیست.
در نهایت، هاجر را باید نه فقط با آنچه به دست آورده، بلکه با مسیری شناخت که برای رسیدن به آن طی کرده است؛ مسیری که در آن، بازگشت به میدان، ادامه دادن پس از ناکامی و تلاش برای ثبت رکوردی تازه، هرکدام بخشی از معنای قهرمانی هستند.