پیش‌بینی قیمت دلار؛ نرخ تعادلی ۲۷۰ هزار تومان/ بازار ارز آماده جهش تازه!

در شرایطی که بازار ارز دوباره دچار جهش قیمتی شده و دلار به ۲۲۰هزار تومان رسیده است، سوالی که پیش‌روی همه فعالین بازار، صاحبان کسب و کار و حتی مردم عادی است، این است که بازار ارز ایران به کدام سمت می‌رود؟
پویان مظفری، تحلیلگر بازارهای مالی معتقد است که بازار ارز در ایران نه آهسته و پیوسته، بلکه به شکل جهشی عمل می‌کند و نرخ ارز طی روندهایی ۵-۲۴درصدی افزایش می‌یابد. پیش‌بینی او از قیمت دلار تا پایان سال این است که نرخ تعادلی آن حدود ۲۷۰هزار تومان باشد.

ماهیت بازار ارز ایران؛ جهش‌های پله‌ای به جای رشد پیوسته

پویان مظفری تحلیلگر بازارهای مالی در گفت‌گو با آوش، در تشریح وضعیت بازار ارز می‌گوید: بازار ارز ایران اساسا بازاری است که مرحله‌به‌مرحله بالا می‌رود؛ یعنی بازاری نیست که آهسته و پیوسته در یک بازه زمانی مشخص رشد کند، بلکه معمولا بازاری است که با جهش ناگهانی رشد می‌کند و کار خود را غالبا با چند جهش آغاز می‌کند و پس از آن، بازار شکل می‌گیرد. بنابراین معمولا بازاری روند‌محور است؛ یعنی ناگهان یک روند در آن پدید می‌آید.

روندهای ۲۵ درصدی در یک سال اخیر

مظفری درباره روندهای بازار ارز در یک سال اخیر و نقطه شروع این روندها توضیح می‌دهد: در سال اخیر چند بار روند را تجربه کردیم و این روندها عمدتا روندهای ۲۴-۵درصدی بودند؛ یعنی از نقطه‌ای که نرخ ارز شروع به رشد کرده، معمولا ۲۵درصد رشد قیمت را شاهد بوده‌ایم. اگر همین الگو را تعمیم بدهیم، می‌بینیم که از ۱۸۵هزار تومان که نرخ ارز شروع به رشد کرد، باید  با رشد ۲۴-۵درصدی به ۲۳۰ هزار تومان برسد؛ الان هم حدود ۲۲۰هزار تومان معامله می‌شود و در همان حدود است.

او می‌افزاید: پیش از این هم وقتی نگاه می‌کردیم، می‌دیدیم روندی که در خرداد اتفاق افتاد، یک روند ۲۵درصدی بود که نرخ ارز تقریبا از ۱۵۷هزار تومان به ۱۹۵هزار تومان رفت. روند قبل از آن که در دوران جنگ رقم خورد، روندی بود که دلار از ۱۴۸هزار تا ۱۹۰هزار تومان رفت؛ آن هم یک روند ۲۵درصدی بود و روندها کلا به این صورت بوده‌اند. پس از آن نیز بر اساس شرایط سیاسی و اقتصادی، بخشی از آن روند اصلاح شده و بازگشته است.

چرا روندهای طولانی تورمی سال گذشته تکرار نمی‌شود؟

این تحلیلگر بازارهای مالی ضمن اشاره به اینکه سال گذشته روندهای طولانی‌تر و تورمی‌تری را شاهد بودیم درباره این‌که آیا انتظار می‌رود، همین الگو در سال جاری هم تکرار شود، تصریح می‌کند: سال گذشته تجربه کردیم که روندها پشتوانه جدی تورمی داشتند، یعنی ناشی از تورم‌های سنگینی بود که جامعه انتظارش را داشت؛ به همین دلیل روندهای جدی‌تر و طولانی‌تری بودند. اما امروز انتظار نداریم روندهایی به آن شکل، حداقل در شرایط فعلی، به‌وجود بیاید. دلیل اصلی‌اش هم این است که مهم‌ترین عاملی که می‌توانست تورم‌زا باشد، همان تخصیص نرخ ارز ترجیحی به شرکت‌ها و صنایع و واردکنندگان بود؛ یعنی شرکت‌ها و صنایع می‌رفتند کالاهای اساسی را با نرخ ترجیحی وارد می‌کردند. حذف ارز ترجیحی در دی‌ماه ۱۴۰۴ باعث شد که تورم کریدورش را عوض کند. البته انتظار حذف این موضوع از ماه‌های پیش خودش را نشان داده بود و انتظار جنگ مجدد هم در کنار آن بود که باعث شد یک رالی جدی در نرخ ارز داشته باشیم.

نرخ تعادلی ارز و کریدور شهریور

مظفری در پاسخ به این پرسش که در شرایط فعلی، نرخ تعادلی ارز چقدر است و چه نرخی را باید به‌عنوان نرخ تعادلی ارز در نظر بگیریم، عنوان می‌کند: اساسا در حال حاضر یعنی در شهریور ماه، نرخ ۲۰۰ هزار تومان نرخ بسیار منطقی است که بتوانیم داشته باشیم. دقت کنید که ایران به دلیل اینکه کشوری نفتی است و فروش نفت دارد، دلار معمولا روی نرخ تعادلی معامله نمی‌شود و بالا و پایین کریدور دارد، یعنی یک کریدور با سقف و کف دارد. در شهریور، بر اساس فروش نفتی که از ابتدای سال تا الان داشته‌ایم، سقف کریدور ۲۲۰ هزار تومان و کف کریدور ۱۷۰هزار تومان است.

او همچنین می‌افزاید: نکته مهمی که باید درنظر داشته باشیم، این است که گفتیم نرخ ارز می‌تواند یک رالی ۲۵درصدی داشته باشد، پس می‌تواند تا ۲۳۰ هزار تومان برود؛ ولی می‌گوییم سقف کریدور ۲۲۰ هزار تومان است، پس الزامی ندارد که عددی که در بازار دیده می‌شود، دقیقا همان نقطه‌ای باشد که در کریدور قرار دارد.
 

فروش نفت و نقش امارات، عوامل کلیدی در افزایش نرخ دلار

این تحلیلگر بازارهای مالی عواملی که بیش از همه بر نرخ ارز و تورم اثر می‌گذارند را چنین برمی‌شمرد: دو مسئله برای ما خیلی مهم است؛ یکی امکان فروش نفت و دیگری نقش امارات. اگر مسئله تحریم‌ها و محاصره دریایی همچنان پابرجا باشد، امکان فروش نفت به آن معنا را نخواهیم داشت. نکته مهم دیگر امارات است؛ روند اخیر نرخ ارز به‌واسطه کنار رفتن امارات از مبادلات تجاری کشور شکل گرفت و باعث رشد نرخ دلار شد.

او تاکید می‌کند: اگر ما در شرایط سیاسی به جایی نرسیم که بتوانیم محاصره را برداریم، حالا نه فورا، ولی در یک بازه دو سه ماهه و از سوی دیگر نتوانیم امارات را دوباره برگردانیم، آن‌گاه باید انتظار تغییر کریدور را داشته باشیم و نرخ دلار بسیار بیش از نرخ تعادلی‌اش معامله شود. البته امارات کامل از دست نرفته است؛ به این سادگی نیست، ولی به آن معنای کامل هم برنمی‌گردد.

پیش‌بینی نرخ دلار برای پایان سال

پیش‌بینی مظفری از نرخ دلار برای پایان سال به این شکل است: برای انتهای سال با شرایط جاری تورم و اقتصاد کشور، نرخ تعادلی دلار حدود ۲۷۰هزار تومان برآورد می‌شود. اگر بتوانیم با همان تحریم‌های گذشته، بدون آزادسازی کامل منابع ارزی خارج از کشور، صرفا محاصره دریایی برقرار نباشد و امارات هم دست‌وپاشکسته کار کند، انتظار داریم که در انتهای سال کف کریدور ارز ۲۲۰ هزار تومان، سقف کریدور ۲۸۰ تا ۲۸۵ هزار تومان و نرخ تعادلی حدود ۲۶۷ هزار تومان باشد.

پارامترهای اثرگذار بر بازار ارز

از نظر این تحلیلگر بازارهای مالی مهم‌ترین پارامترهایی که باید در بررسی بازار ارزی مد نظر داشت بدین شرح است: پارامترهای اثرگذار این بازار را باید بشناسیم؛ یکی که امارات است. امارات را نباید صرفا به‌عنوان یک کشور در نظر گرفت، بلکه باید به‌عنوان هسته اصلی شبکه تجارت در سایه ایران است در نظر گرفت که خب این هسته الان عملا از هم پاشیده شده است.

مظفری پارامتر موثر بر بازار ارز را فروش نفت ایران می‌داند و می‌افزاید: پارامتر دوم فروش نفت است که با محاصره دریایی در ارتباط است.

پارامتر سوم از نظر او موضوع چین است که به گفته او باید ببینیم آیا چین، حتی با وجود محاصره دریایی، نفت ما را خریداری می‌کند یا خیر.
و پارامتر چهار از دید این تحلیلگر بازارهای مالی، آزادسازی منابع ارزی است که به عقیده او اگر اتفاق‌های خوب و شرایط مساعدی برای کشور به‌وجود بیاید و منابع ارزی ما آزاد شود، مشخصا شرایط داخل کشور و نرخ ارز بهتر خواهد شد.