مخالفین تفاهمنامه توجه کنند که مردم در چه عذابی زندگی میکنند/ مخالفتها در آمریکا سازمان یافته است اما در ایران نه!
کارشناس مسائل بینالملل با اشاره به اظهارات مخالفین علیه تفاهمنامه گفت: این وضعیت در آمریکا هم وجود دارد و چیز عجیب و غریبی نیست. تفاوت این است که در ایران مخالفتها کنترل نشده است یعنی سازمان یافته نیستند. در آمریکا هم بارها کنگره و مردم با سیاستهای ترامپ مخالفت کردند، آنجا مخالفتها خیلی منظم و مرتب است اما در ایران هر کسی بلندگو دست گرفته و صحبت میکند، مداحها هم درباره این موضوع اظهارنظر میکنند.
علی بیگدلی، کارشناس مسائل بینالملل، در گفتوگو با آوش درباره توافق جدید ایران و عمان درخصوص تنگه هرمز گفت: به نظر میرسد هر دو طرف به این جمعبندی رسیدهاند که راهی جز رسیدن به توافق ندارند، در ایران و آمریکا مشکلات داخلی، فشارهای مردمی و اقتصادی وجود دارد. از سوی دیگر دولت ترامپ با کاهش محبوبیت در افکار عمومی و چالشهای داخلی روبهرو است بنابراین به نقطهای رسیدیم که راهی غیر از رسیدن به توافق وجود ندارد.
او افزود: در مرحله نخست، محور اصلی مذاکرات حلوفصل مسئله تنگه هرمز است؛ موضوعی که اکنون ابعاد جهانی پیدا کرده است. افزایش قیمت نفت بهطور مستقیم منجر به افزایش قیمت بنزین در آمریکا میشود و مشکلساز خواهد شد. همچنین محاصره دریایی منجر شد که کالا وارد بنادر نشود. به همین دلیل، اولویت نخست ایجاد سازوکار برای مدیریت وضعیت تنگه هرمز است.
بیگدلی تصریح کرد: کشورهای منطقه دچار بحران هستند. تهدید آمریکا درباره حمله به زیرساختهای ایران و پاسخ تهران، کشورهای منطقه را نگران و دستپاچه کرده و همین مسئله باعث شده آنها نیز تلاش کنند تا از شدت تنشها کاسته شود. بنابراین همچنان اولویت، حل مسئله تنگه هرمز است. پیشنهاد ایران این است که کشتیهای ورودی از سمت خلیج فارس از مسیر ایران عبور کنند و خروج آنها از سمت عمان باشد.
او ادامه داد: مورد بعدی مسائل زیستمحیطی است. به نظر من، ایران باید مبلغی را دریافت کند. تا جایی که اطلاع دارم، یکی از اختلافات هم بر سر همین موضوع بود و آقای روبیو در پاسخ به خبرنگاران توضیح روشنی نداد. شخصاً به عنوان یک ایرانی معتقدم ایران باید هزینه دریافت کند؛ هم برای جبران خسارتهای جبرانناپذیری که به کشور وارد شده و هم اینکه اگر قرار باشد این سازوکار اجرا شود حتی برای مدت پنج سال این هزینه دریافت شود و پس از آن پایان یابد. باید این مبلغ بابت خسارتهای واردشده پرداخت شود.
بیگدلی اظهار کرد: درست است که گلوگاه بینالمللی داریم اما بستن آن به خودمان هم لطمه میزند به همین دلیل این موضوع باید حل و فصل شود. در مرحله بعد، مسائل هستهای مطرح میشود. البته تفاهمنامهای که در پاکستان مطرح شد نیز بر همین اساس بود که ابتدا مسئله تنگه هرمز حل و باز شود و سپس سایر موضوعات مطرح شود.
این کارشناس مسائل بینالملل در پاسخ به اینکه آیا توافق فعلی ادامه همان تفاهمنامه اسلامآباد است، افزود: امکان دارد مقداری تغییر پیدا کند اما محورهای اصلی تفاهمنامه بر روی همین دو مسئله یعنی بازگشایی تنگه هرمز و رفع تحریمهای آمریکا است. نکتهای که باقی مانده، این است که در تفاهمنامه به داراییهای بلوکهشده ایران اشارهای نشده است. من در این مورد نگران هستم. به نظر من، باید آزادسازی داراییهای بلوکهشده ایران در مذاکرات مطرح شود ضمن اینکه مقداری از تحریمها برداشته شود هرچند به دلیل حل نشدن مسائل هستهای تحریمهای کلی برداشته نخواهد شد. شخصاً نگران هستم که این فرصت را از دست بدهیم و نتوانیم مطالبات و داراییهای بلوکهشده خود را دریافت کنیم. در مراحل بعدی هم باید وارد مباحث هستهای شویم و درباره باز شدن شبکه بانکی جهانی، رفع تحریمها و سایر مسائل گفتوگو شود که در این صورت امکان دارد مقداری تفاهمنامه قبلی را سنگین کند و تفاهمنامه جدید داشته باشیم.
بیگدلی در واکنش به اینکه وقتی خبرهایی درباره توافق احتمالی میان ایران و آمریکا منتشر میشود، تندروها موضعگیری میکنند. آیا این اظهارنظرها میتواند قدرت چانهزنی ایران را تحت تأثیر قرار دهد؟ یادآور شد: ااین وضعیت در آمریکا هم وجود دارد و چیز عجیب و غریبی نیست. تفاوت این است که در ایران مخالفتها کنترل نشده است یعنی سازمان یافته نیستند. در آمریکا هم بارها کنگره و مردم با سیاستهای ترامپ مخالفت کردند، آنجا مخالفتها خیلی منظم و مرتب است اما در ایران هر کسی بلندگو دست گرفته و صحبت میکند، مداحها هم درباره این موضوع اظهارنظر میکنند. مخالفین تفاهمنامه تفاهم برگردند و به مردم نگاه کنند. برخی اعضای پایداری که رخ به رخ موافقین صحبت میکنند، پشت سر خود را نگاه کنند و ببینند، مردم در چه عذابی زندگی میکنند. فکر میکنم مخالفتها باید سازمانیافته باشد چراکه این شرایط دیگر برای مردم قابل تحمل نیست.
