آمار ازدواج همچنان نزولی است
سیاستهای تشویقی ناکارآمد، چشمانداز مبهم آینده و کاهش امنیت شغلی عواملی است که به گفته کارشناسان باعث کاهش تمایل جوانان به ازدواج و فرزندآوری شده است. به گونهای که تازهترین آمارها همچنان از کاهش شمار ازدواجها در کشور حکایت دارد.
روزنامه اطلاعات در گزارشی نوشت:
در سالهای اخیر، کارشناسان و سیاستگذاران دائما نسبت به پایین بودن نرخ ازدواج و پیر شدن جمعیت هشدار میدهند و از نسل جوان، گلایهمندند که چرا همانند نسلهای پیشین به فکر تشکیل خانواده نیستند و توقعات آنان بیش از حد و اندازه است. با این که ممکن است با قیاس جوانان این نسل با پدران و مادران خود، اینطور به نظر برسد که سطح رفاه مدنظر جوانان و همچنین مطالبات در نسل جوان افزایش پیدا کرده، باید خاطرنشان کرد که مشکلات نیز قابلقیاس با مشکلات جوانان دهههای ۶۰ و ۷۰ نیست و سیاستها و تصمیمگیریها اگرچه در این زمینه بسیار بوده، به اندازه لازم کارساز نبودهاند. رئیس مرکز مطالعات و پژوهشهای راهبردی وزارت ورزش و جوانان در نشست علمی- تخصصی سیاستگذاری حوزه «ازدواج، خانواده و جمعیت» که روز پنجشنبه برگزار شد ، در این باره اظهار داشت: امروز بیش از همیشه، نیازمند عبور از مرحله شعار و حرکت به سوی تصمیمگیری مبتنی بر شواهدیم. جوان امروز علاوه بر هزینههای تشکیل خانواده، با نااطمینانی نسبت به آینده، کاهش امنیت شغلی و دشواری تأمین مسکن مواجه است و بیش از هر چیزی، به چشمانداز روشن و واقعی برای آینده نیاز دارد.
به گزارش تسنیم، امیرحسین واعظی افزود: سیاستهای جمعیتی زمانی موفق خواهند بود که از سطح مشوقهای مقطعی، فراتر رفته و به سمت ایجاد محیطی امن، پایدار و امیدوارکننده حرکت کنند. قانون و سیاست، زمانی اثربخش خواهند بود که اجراپذیر و هماهنگ باشند، وگرنه حتی بهترین اسناد و برنامهها نیز در سطح متن باقی خواهند ماند.
واعظی تأکید کرد: آینده ازدواج، خانواده و جوانی جمعیت، با یک بخشنامه و با یک نشست ساخته نمیشود.
سیاستهای گذشته، ناموفق بودهاند
مدیرکل برنامهریزی و توسعه اجتماعی جوانان وزارت ورزش و جوانان هم در این نشست با تأکید بر ضرورت بازنگری در سیاستهای گذشته گفت: باید بپذیریم که بخش قابلتوجهی از سیاستها و اقدامات انجامشده در حوزه ازدواج، خانواده و جوانی جمعیت ناموفق بوده و نتوانستهاند متناسب با هزینهها و ظرفیتهای صرفشده، نتایج مورد انتظار را به همراه داشته باشند.
تعداد ازدواجها از ۵۲۸هزار فقره در سال ۱۴۰۱ به ۴۳۱هزار فقره در سال ۱۴۰۴ رسیده است. بهمن عبدی با تشریح آخرین وضعیت شاخصهای ازدواج کشور افزود: علاوه بر کاهش تعداد ازدواجهای ثبتشده، نرخ ازدواج زنان مجرد نیز از ۴.۳۵ درصد در سال ۱۴۰۱ به ۳.۱۶ درصد در سال گذشته رسیده؛ موضوعی که نشاندهنده کاهش حدود ۳۰درصدی این شاخص در ۳سال اخیر است. در حالی که جمعیت مجردان در معرض ازدواج هم در کشور افزایش یافته، اما میزان ازدواج، روندی نزولی را تجربه میکند.
وی با اشاره به نتایج یک پیمایش ملی درباره نگرش جوانان به ازدواج افزود: در این پژوهش که با مشارکت ۶هزار و ۷۰۰جوان مجرد بالای ۲۰سال در میان زنان و بالای ۲۵سال در میان مردان انجام شد، بیش از نصف پاسخگویان، مسائل اقتصادی، ثبات و امنیت شغلی را مهمترین عامل مؤثر بر تصمیم به ازدواج عنوان کردند.
عبدی درمورد سیاستهای تشویقی موجود گفت: اکنون مهمترین ابزار حمایتی دولت در این حوزه، پرداخت وام ازدواج است اما باید بررسی شود که این سیاست تا چه اندازه اثربخش، عادلانه و در دسترس همه جوانان است؟
وی افزود: براساس آمارهای موجود، بیش از ۵۲۱هزار متقاضی دریافت وام ازدواج از سال گذشته به امسال منتقل شدهاند و موفق به دریافت تسهیلات خود نشدهاند! در حالی که سالانه حدود ۴۷۰هزار واقعه ازدواج در کشور ثبت میشود، تعداد متقاضیان دریافت وام ازدواج به حدود ۷۰۰هزار نفر میرسد که بخش قابلتوجهی از آنان به دلیل مشکلاتی نظیر نداشتن ضامن یا دشواریهای اداری، حتی در مراحل ابتدایی فرآیند دریافت تسهیلات حذف میشوند.
سخن آخر
باید پذیرفت که اگرچه برخی از اقدامات مسئولان، قابل قدردانی بوده اما به هیچعنوان کافی و به اندازه نبودهاند. برخی از سیاستها و سیاستگذاریها، بدون مبنا و شناخت و گویی در خلأ اتخاذ شدهاند و نیاز به شناخت نسل جدید و مشارکت دادن خود آنها برای تصمیمگیریها بیش از گذشته، الزامی به نظر میرسد.