همه سمت ایران
در شرایطی که منطقه خاورمیانه دستخوش تحولات عمیق ژئوپلیتیکی و تشدید تنشها شده است، مفهوم «حفظ ارضیت کشور» به محور اصلی گفتمان سیاسی و دفاعی ایران تبدیل شده است.
آرمان امروز در گزارشی نوشت:
در شرایطی که منطقه خاورمیانه دستخوش تحولات عمیق ژئوپلیتیکی و تشدید تنشها شده است، مفهوم «حفظ ارضیت کشور» به محور اصلی گفتمان سیاسی و دفاعی ایران تبدیل شده است. از اصول بنیادین قانون اساسی گرفته تا آخرین موضعگیریهای مقامات کشوری و لشکری، همگی بر این نکته تأکید دارند که دفاع از استقلال و یکپارچگی خاک ایران یک «خط قرمز غیرقابل مذاکره» و وظیفهای ملی است.
کارشناسان مسائل سیاسی بر این باورند که «تمامیت ارضی» نه صرفاً یک مفهوم جغرافیایی، بلکه بنمایه هویت و امنیت ملی یک کشور محسوب میشود. در جمهوری اسلامی ایران، این اصل ریشه در قانون اساسی دارد. بر اساس اصل نهم قانون اساسی، «حفظ استقلال و تمامیت ارضی کشور» وظیفهای خطیر بر عهده دولت و ملت دانسته شده است و هیچ مقامی حق ندارد به بهانه حفظ استقلال، حتی ذرهای از خاک ایران را واگذار کند .
این اصل قانونی بارها در عرصه بینالمللی نیز از سوی مقامات ایرانی مورد تأکید قرار گرفته است و ایرانیان همواره نشان دادهاند که در این خصوص کوتاهی نخواهند کرد . این مواضع نشاندهنده انسجام داخلی در برابر هرگونه جریانهای تجزیهطلب یا فرصتطلب منطقهای است.
در حوزه دفاعی، جمهوری اسلامی ایران همواره بر دکترین «دفع تهدید» و خودکفایی تکیه کرده است. در جدیدترین اظهارات مقامات ارشد سیاست خارجی، سیدعباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، با تأکید بر توانمندیهای بومی کشور اعلام کرد که ایران «به کسی نیاز ندارد تا از خود دفاع کند» و از توان کافی برای دفاع مستقل برخوردار است .
در شرایط بحرانی، مفهوم دفاع از کشور ابعادی فراتر از توان نظامی پیدا میکند. رئیسجمهور پزشکیان اخیراً با تأکید بر نقش حیاتی رسانهها و افکار عمومی، بیان داشت که «دفاع از ایران فقط در میدان جنگ نیست؛ گاهی در یک تیتر درست، یک گزارش دقیق یا ایستادن در برابر تحریف و ناامیدسازی هم معنا پیدا میکند» . این نگاه جامع، جهاد تبیین و روشنگری را در کنار توان دفاعی، بخشی از راهبرد کلان حفظ کشور معرفی میکند.
از سوی دیگر، شخصیتهای سیاسی خارج از کشور نیز نسبت به خطرات متوجه تمامیت ارضی ایران هشدار دادهاند. این اظهارات نشاندهنده اجماعی فراجناحی در میان طیفهای مختلف ایرانیان در خصوص اهمیت یکپارچگی کشور است.
گزارهها و تحولات اخیر حاکی از آن است که مسئله «ارضیت کشور» در ایران به یک گفتمان مسلط و انسجامبخش تبدیل شده است. در شرایطی که تهدیدات خارجی و تبلیغات روانی برای تضعیف اراده ملی در جریان است، تأکید بر اصول قانون اساسی، توان دفاعی بازدارنده و اتحاد ملی، اصلیترین مؤلفههای مقابله با این چالشها به شمار میرود. به نظر میرسد هم دولت و ملت ایران بر این اصل پای میفشارند که حفظ ذرهای از خاک این مرز و بوم، بالاترین اولویت در صحنه تحولات آینده خواهد بود.