انسجام برای مقابله با تهدیدات بیرونی
در روزهایی که تهدیدات خارجی و بیرونی علیه ایران به بالاترین حد رسیده، هیچ عاملی به اندازه انسجام اجتماعی و اتحاد ملی به کار کشور نمیآید.
روزنامه اعتماد در گزارشی نوشت:
در روزهایی که تهدیدات خارجی و بیرونی علیه ایران به بالاترین حد رسیده، هیچ عاملی به اندازه انسجام اجتماعی و اتحاد ملی به کار کشور نمیآید. گزارههایی که قویتر از هر پدافند و ظرفیت نظامی میتوانند از تمامیت ارضی ایران دفاع کرده و طمع دشمنان برای دست درازی به ایران را بیاثر سازد. اینجاست که بسیاری از تحلیلگران و دلسوزان کشور حسرت همه فرصتهای از دست رفتهای را میخورند که در ایران طی سالها و حتی ماههای اخیر برای افزایش انسجام و اتحاد وجود داشت و به دلایلی چون جهتگیریهای سیاسی و جناحی بر باد رفت. آخرین نمونه از این ظرفیت بالنده ایرانیان در جریان جنگ 12 روزه ظهور کرد که بسیاری از ایرانیان را ذیل تمامیت ارضی گرد هم آورد.پس از جنگ اما بهرغم همه هشدارها و تذکارهای دلسوزان که باید از این ظرفیت حفاظت کرد و دامنههای آن را ارتقا داد، باز هم به مطالبات مردم بیتوجهی شد تا جایی که شد آنچه نمیبایست .
امروز نیز بسیاری از کارشناسان و دلسوزان معتقدند که تنها راه برونرفت از مشکلات تن دادن به خواستههای مردم و پیگیری مطالبات آنان است. اصلاحات ضروری که با محوریت دولت باید آغاز شود تا مردم احساس کنند، جدی گرفته میشوند. احمد ترکنژاد، استاندار اسبق و تحلیلگر و مهدی شیرزاد، فعال سیاسی در گفتوگو با «اعتماد» یکبار دیگر همان روایتهایی را شرح میدهند که طی سالهای اخیر بارها از زبان دلسوزان کشور خارج شده است. اینکه باید مطالبات مردم را پاسخ داد، صدا و سیما را به رسانهای برای همه ایرانیان بدل ساخت و سیاست تنشزدایی با جهان پیرامونی را در پیش گرفت. به اعتقاد این تحلیلگران در شرایطی که دشمنان با زبان تهدید سخن میگویند تنها از طریق جادوی انسجام و مشارکت مردم است که میتوان بحرانها را یکییکی پشت سر گذاشت. برای کشاندن مردم در صحنه ذیل نام ایران هم باید مطالبات آنها را پاسخ داد و زمینه یک زندگی آبرومند را برای ایرانیان فراهم ساخت.
احمد ترکنژاد: برای مقابله با تهدیدات بیرونی به انسجام نیاز است
احمد ترکنژاد، فعال سیاسی و عضو کمیته راهبردی دولت چهاردهم در گفتوگو با «اعتماد» در خصوص شرایط امروز کشور و چگونگی افزایش مشارکت مردم میگوید: «برای عبور از بحران باید بر معیشت مردم تمرکز داشت. تامین حداقلهای زندگی باید مدنظر قرار گیرد. این امکانپذیر است، اما باید به 2مساله تمرکز کنیم؛ یک، کارآمدسازی مدیریت که موضوع مهمی است و دوم، مبارزه بیامان با فساد و رانتخواری و ویژهخواری. در این امر هم نباید پردهپوشی کرد. حتی اگر وزیری و مقام بالاتر دیگر هم فساد کرد باید نتیجه فساد خود را شفاف ببیند. مگر 2وزیر دولت قبل نبودند که در فساد چای دبش دست داشتند، برخورد با مفسدین یک مساله اعتمادساز است. مردم در سطوح مختلف مطالباتی دارند، اما مساله معیشت یک موضوع کلیدی است. نخستین نیاز جامعه بر اساس هرم مازلو، معیشت و امنیت است. این دو مورد بسیار کلیدی هستند.»
این کارشناس سیاسی یادآور میشود: «در رابطه با مساله معیشت مردم باید اقدامات فوری صورت گیرد. این بهبودهای اقتصادی نه با حرف، بلکه با عمل صورت میگیرد. ناکارآمدیهای مدیریتی کشور را گرفتار کرده است. پس از بهبود معیشت، سیستم میتواند به سایر نیازهای جامعه پاسخ دهد.» ترکنژاد در پاسخ به این پرسش «اعتماد» که چگونه میتوان در برابر تهدیدات خارجی، زمینههای افزایش مشارکت را فراهم کرد؟ میگوید: «ایران در این 45 سال گذشته همواره با تهدید بیرونی مواجه بوده است. امروز هم در یک شرایط فوقالعاده جدی از نظر تهدیدات بیرونی قرار دارد. این تهدیدات بیرونی در طول تاریخ معاصر کشور همواره با مشارکت مردم رفع شده است. اگر امروز بخواهیم وحدت و انسجام شکل بگیرد باید سرمایههای اجتماعی ایران بازتولید شوند. باید به دنبال راهکارهایی بود که اعتماد مردم جلب شود. امروز امید ساختن مهمترین دستور کار دلسوزان ایران است. مردم باید ببینند که بهبودی در وضعیت و مطالبات آنها رخ داده است تا زخمهای قبلیشان مرهم پیدا کند.» او یادآور میشود: «هر زمان که مردم در بطن رخدادها حضور داشتند و از کشور و تمامیت ارضیشان دفاع کردهاند، طرحهای دشمنان بیرونی به سنگ خورده است. امروز هم باید به همین مردم تکیه کرد. نباید کاری کرد که مردم احساس کنند مطالبات آنها از سوی سیستم مورد توجه قرار نمیگیرد. معتقدم در صورتی که به دولت فضا و امکان اجرای ایدههای اصلاحیاش داده شود، بخش مهمی از این نیازها پاسخ داده میشود.» ترکنژاد با اشاره به اینکه باید به سبک زندگی مردم و نیاز آنها به یک زندگی آرام و بیتنش پاسخ داده شود، میگوید: «مردم ایران هم مانند هر شهروند دیگری در هر نقطهای از جهان به آرامش، رفاه و رشد نیاز دارند. نظام حکمرانی باید زمینهای فراهم کند تا ایرانیان هم بدون تنش و التهاب و نگرانی از گرانی ارز و مسکن و طلا، زندگی روتین خود را داشته باشند. معتقدم این مهم با توجه به ظرفیتها و پتانسیلهای کشور در دسترس است. از سوی دیگر نباید با مردم به گونهای رفتار کرد که مردم احساس کنند مطالبات آنها برای حاکمیت جدی نیست و به آن توجه نمیشود. در صورت اتخاذ چنین ضرورتهایی معتقدم میتوان معادله نارضایتیهای اخیر را حل کرد و سطح تنشهای اجتماعی و عمومی کشور را کاهش داد.»
مهدی شیرزاد: کشور به اصلاحات فوری نیاز دارد
مهدی شیرزاد، فعال سیاسی در گفتوگو با «اعتماد» در واکاوی رخدادهای اخیر کشور و راههای برونرفت از بحران میگوید: «به نظر میرسد مطابق معمول تصمیمسازان کشور با فروکش کردن بحران فقط به جمع کردن بحران و پاک کردن صورت مساله میاندیشند و هنوز به فکر حل معادلات بغرنج کشور نیستند. اغلب با عینک امنیتی به مسائل اجتماعی و معیشتی نگاه میشود و درک و تحلیل درستی هم از شرایط وجود ندارد. بنابراین تلاش رییسجمهور برای واکاوی علمی و تحلیلی رخدادهای اخیر دارای اهمیت است. امروز بیش از هر زمان دیگری به این ارزیابیهای عالمانه و شفاف نیاز داریم. این روزها با توجه به تهدیدات بیرونی بیش از هر زمان دیگری نیاز به وحدت و انسجام عمومی احساس میشود. اما مسائل کشور مبتنی بر این نیازها پیش نمیرود. معتقدم باید از جامعه دلجویی کرد و به مطالبات مردم پاسخ فوری داد.» این تحلیلگر در ادامه صحبتهایش در بیان مصادیق این تحولات و اصلاحات میگوید: «به نظرم چند نکته ضروری باید مدنظر قرار گیرد؛ نخست اینکه ایران نمیتواند هم با دشمن خارجی در نبرد باشد و هم در عرصه داخلی در تنازعات اجتماعی و عمومی گرفتار شود و با طیفهای مختلف دست به گریبان باشد. مساله این است که بخشی از جریان اصولگرا یک پایگاه حمایتی 30درصدی برای خود میبیند و همه تمرکز خود را گذاشته تا این 30درصد را راضی نگه دارد. همه ظرفیتهای کشور به نفع این 30درصد به کار گرفته میشود، چراکه این 30درصد صاحب کشور تلقی میشوند. این تصور وجود دارد که با تکیه بر این 30درصد میتوان همه بحرانها را حل کرد. این نگاه دیر یا زود ایران را با معضلات بسیاری مواجه میکند.» او ادامه میدهد: «مساله دوم این است که سطح خشونت در جامعه را باید کاهش داد. متاسفانه به هر دلیلی سطح خشونت در رخدادهای اخیر بالا بوده است. درباره مدیریت خود بحران حرفهای بسیاری وجود دارد که در جای خود بیان میشود. اما امروز که بحران تمام شده، نباید به تنازعات دامن زد. حرفهایی که درباره مصادره اموال و صدور برخی احکام زده میشود چه پشتوانه حقوقی و قانونی دارند؟ فرض کنید فردی اصلا دعوت به کار خطایی کرده، در قانون هم ذکر شده که برای این کار خطا چه باید کرد. اظهاراتی که امنیت سرمایهگذاری و کسب و کار را از میان میبرد و التهاب شکل میدهد چرا مدام ترویج میشود. این صدا و سیما چرا اینقدر در آتش خشم و بحران میدمد؟» شیرزاد با اشاره به اینکه مردم ایران مانند همه شهروندان در هر نقطهای از جهان میخواهند زندگی عادی داشته باشند، میگوید: «این مردم بین روایت ایران اینترنشنال و روایت شبکه خبر گیر افتادهاند.
هر دو روایت را هم اغراقآمیز میدانند، چراکه در این کشور زندگی میکنند و واقعیتها را میشناسند. بنابراین همه باید تلاش کنیم سطح خشونت و التهاب را کاهش دهیم. نباید به مردم چنگ و دندان نشان داد و جامعه را دچار استیصال و بیپناهی ساخت. رییسجمهور این کشور رییس همه مردم ایران است. برخلاف اصولگرایان آقای پزشکیان خود را رییسجمهور همه ایرانیان در هر نقطهای از جهان میداند و تلاش میکند مطالبات همه ایرانیان را دنبال کند. باید به دولت مجال اصلاح امور را داد.» او یادآور میشود: «نکته سوم این است که باید به نیروهای میانه مجال کنشگری داد. متاسفانه هر نیروی میانهای در کشور حذف شدهاند. صدا و سیما انحصاری است و تنها یک نظر را بازتاب میدهد. رسانه ملی دربست در اختیار جریان آقای جلیلی قرار دارد. ایراد ندارد چند دیدگاه دیگری هم در این رسانه حضور داشته باشند. اصرار به بازتاب یک دیدگاه باعث میشود مرجعیت رسانهای از بین برود. دیگران هم حق دارند در دفاع از منافع ملی، دفاع از مصالح عمومی ایرانیان و... صحبت کنند. چرا باید فقط صدای پهلوی در دنیا شنیده شود؟ به این دلیل است که همه صداهای ممکن به دست خودمان بسته شده است.» شیرزاد در پایان میگوید: «چهارمین نکته مرتبط با مطالبات مردم است. دهکهای محروم جامعه، مطالبات معیشتی جدی دارند. طبقه متوسط هم مطالبات خاص خود را دارند که جدا از مسائل اقتصادی، مطالبات اجتماعی و فرهنگی و سبک زندگی را شامل میشود. دولت تلاش میکند مطالبات مردم را محقق کند، اما دیگر نه بودجهای باقی مانده و نه ظرفیت و ارتباطی که بر مبنای آن بتوان ایدههای دولت را محقق کرد. در یک کلام میگویم، تغییر جهتهای بزرگ باید رخ دهد تا جامعه از دگرگونیهای عظیم و منجیخواهی منصرف شود.»
