نقش مخفیانه و دوگانه عربستان در جنگ؛ از تهاجم تا میانجیگری!
رئیسجمهور آمریکا، و بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، در آغاز برآورد کرده بودند که مرحله شدید جنگ مشترک آمریکا و اسرائیل علیه ایران بین چهار تا شش هفته طول خواهد کشید. اما اکنون جنگ وارد ششمین ماه خود شده، بیآنکه نه پیروزی نظامی حاصل شده باشد و نه پیشرفتی در مسیر دیپلماسی.
آرمان امروز در گزارشی نوشت:
رئیسجمهور آمریکا، و بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، در آغاز برآورد کرده بودند که مرحله شدید جنگ مشترک آمریکا و اسرائیل علیه ایران بین چهار تا شش هفته طول خواهد کشید. اما اکنون جنگ وارد ششمین ماه خود شده، بیآنکه نه پیروزی نظامی حاصل شده باشد و نه پیشرفتی در مسیر دیپلماسی.
اکنون که ترامپ در حال بررسی گامهای بعدی خود و همچنین آینده حدود ۵۰ هزار نیروی آمریکایی مستقر در خاورمیانه است، دو شریک اصلی منطقهای واشنگتن، یعنی اسرائیل و عربستان سعودی، با دیدگاههایی کاملاً متفاوت تلاش میکنند رئیسجمهور آمریکا را به سمت سیاست مطلوب خود سوق دهند.
ترامپ روز چهارشنبه هم با بنیامین نتانیاهو، شریک اصلی آمریکا در این جنگ، و هم با خالد بن سلمان، وزیر دفاع عربستان سعودی، دیدار و رایزنی کرد.
در دیدار روز سهشنبه نتانیاهو با ترامپ در دفتر بیضی کاخ سفید، مقامهای اسرائیلی از رویکرد «جدی» و «بسیار حسابشده» ترامپ در قبال جنگ ایران شگفتزده شدند.
ماه گذشته اختلافات میان آمریکا و اسرائیل علنی شد؛ زمانی که اعضای محافظهکار ائتلاف نتانیاهو از توافق دیپلماتیکی که به رهبری جیدی ونس با ایران دنبال میشد انتقاد کردند.
ونس نیز در پاسخ گفته بود کشوری با جمعیت ۹ میلیون نفر نباید تصور کند که میتواند با بمباران، تمام تهدیدهای امنیت ملی خود را از میان بردارد.
ترامپ نیز از نتانیاهو خواسته بود در برخورد با حزبالله لبنان «رویکردی ملایمتر» در پیش بگیرد.
این مقام اسرائیلی افزود نتانیاهو اکنون بسیار مراقب است که چنین برداشت نشود که در تلاش برای سوق دادن ترامپ به سمت تصمیم خاصی درباره جنگ است.
به گفته او، رابطه میان دو رهبر به گونهای است که «ترامپ شریک ارشد است و اسرائیل شریک کوچکتر.»
نه کاخ سفید و نه دولت اسرائیل، هیچ گزارشی رسمی از محتوای دیدار منتشر نکردهاند.
یک روز پس از دیدار دفتر بیضی، یک مقام ارشد اسرائیلی در جمع خبرنگاران از برآورد اولیه نتانیاهو مبنی بر چهار تا شش هفتهای بودن جنگ دفاع کرد و گفت منظور او فقط «مرحله شدید جنگ» بوده است.
از زمان ازسرگیری عملیات نظامی آمریکا در ماه جاری، اسرائیل عملاً در حاشیه مانده و نه حملهای به ایران انجام داده و نه هدف حمله ایران قرار گرفته است.
با این حال، همان مقام تأکید کرد اگر اسرائیل هدف حمله قرار گیرد، چارهای جز بازگشت به عملیات نظامی نخواهد داشت.
نتانیاهو روز چهارشنبه همچنین با پیت هگست وزیر دفاع آمریکا، البریج کولبی معاون وزیر دفاع در امور سیاستگذاری، و به طور جداگانه با استیو ویتکاف، فرستاده ویژه آمریکا، دیدار کرد.
او همچنین با سناتورهای جمهوریخواه تام کاتن، تد کروز، تیم شیهی و نیز سناتور دموکرات جان فترمن که همگی مواضع تندی علیه ایران دارند، ملاقات کرد.
در دیدارهای جداگانهای که خالد بن سلمان با ترامپ و جیدی ونس داشت، وزیر دفاع عربستان ارزیابی ریاض را ارائه کرد که بر اساس آن، ایران تلاش میکند از طریق تشدید تنش، برای خود اهرم فشار ایجاد کند.
عربستان سعودی روز چهارشنبه در حملات آمریکا علیه گروههای مورد حمایت ایران در عراق مشارکت کرد و چند روز قبل نیز مواضع حوثیها را بمباران کرده بود؛ نخستین مشارکت علنی یک کشور حوزه خلیج فارس در جنگ جاری.
ریاض اعلام کرد این حملات در پاسخ به مجموعهای از حملات علیه زیرساختهای غیرنظامی عربستان انجام شده است.
رهبران عربستان در عین حال تلاش میکنند از گسترش بیشتر جنگ جلوگیری کنند؛ زیرا نگراناند تشدید درگیری به اشتباهات محاسباتی یا طولانیتر شدن جنگ منجر شود.
محمد بن سلمان ولیعهد عربستان و برادرش خالد بن سلمان نگراناند که نتانیاهو، که جنگ را در ماه فوریه همراه با آمریکا آغاز کرد، به دنبال تشدید بیشتر درگیری باشد.
خالد بن سلمان قرار بود هفته گذشته به واشنگتن سفر کند، اما به دلیل حملات اخیر، سفرش به تعویق افتاد.
عربستان هفته گذشته پس از آنکه حوثیها به یک نفتکش سعودی در دریای سرخ موشک شلیک کردند و همزمان محاصره دریایی علیه عربستان اعلام کردند، مواضع این گروه را در یمن هدف قرار داد.
CBS News گزارش داده است که دستکم پنج کشتی، از جمله چند نفتکش حامل نفت خام عربستان، در نزدیکی تنگه بابالمندب مسیر خود را تغییر داده و بازگشتهاند؛ اقدامی که پس از تهدید حوثیها به جلوگیری از عبور کشتیهای مرتبط با عربستان صورت گرفت.
در همین حال، دیپلماسی با ایران همچنان بینتیجه مانده است.
ایران پیشنهاد اولیه عمان برای بازگشایی تنگه هرمز را رد کرد.
استیو ویتکاف، جرد کوشنر داماد ترامپ، و جیدی ونس تصور میکردند موفق شدهاند توافقی دیپلماتیک در این زمینه به دست آورند؛ توافقی که در اواخر ژوئن در قالب یک «یادداشت تفاهم» اعلام شد، اما کمتر از سه هفته دوام آورد.
با این حال، نتانیاهو همچنان معتقد است که تغییر رژیم در ایران ضروری است و امیدوار است با فراهم کردن زمینه برای یک قیام داخلی به این هدف برسد.
در مقابل، ترامپ بارها گفته است که ترجیح میدهد با حکومت ایران مذاکره کند؛ رویکردی که از نگاه اسرائیل میتواند به بقای همان حکومتی کمک کند که تلآویو در پی تضعیف یا براندازی آن است.
تنگه هرمز همچنان به دلیل تهدیدهای ایران با اختلال در تردد کشتیها مواجه است.
مواد هستهای غنیشده ایران همچنان در اختیار تهران است،
پنتاگون درخواست ۶۷ میلیارد دلار بودجه اضطراری برای تأمین هزینه جنگ، استقرار نیروها و جایگزینی مهمات مصرفشده ارائه کرده است. مواردی که نشان می دهد کلاف جنگ سردرگم و پیچیده شده است.
