زلزله صلح در نبض قیمتها/ وقتی آتشبس معادلات معاملهگران طلا، نفت و ارز را بهم ریخت
تحریریه آوش/ در حالی که در سبزه میدان و میدان فردوسی همه چیز رو به کاهش بود، مانیتورهای بازارهای جهانی تصویر متفاوتی را مخابره کردند. اونس طلا که پیش از آتشبس در کانال ۴۷۰۰ دلار نوسان میکرد، ناگهان با جهشی خیرهکننده به بالای ۴۸۳۰ دلار رسید؛ یعنی بالاترین سطح در سه هفته اخیر
درست در ساعاتی که عقربههای ساعت به وقت تهران روی ۲:۴۵ بامداد نهم آوریل ایستاده بود، مخابره یک خبر کوتاه، سنگینترین وزنه را از روی دوش بازارهای مالی برداشت: «توافق بر سر آتشبس در خاورمیانه». این خبر، نه تنها در جبهههای نبرد، که در کف بازار ارز تهران و تالارهای بورس نیویورک هم صدای مهیبی به پا کرد. روز چهارشنبه، بازارها در حالی کرکرهها را بالا کشیدند که با یک پارادوکس بزرگ روبرو بودند؛ ریزش ۵ هزار تومانی دلار در تهران و سقوط آزاد نفت جهانی در یک سو و پرواز بیسابقه اونس طلا به بالای ۴۸۰۰ دلار در سوی دیگر. در حالی که اینترنت بینالمللی همچنان قطع است و سایه سنگین ابهام بر سر معاملات بازار نیمهتعطیل سنگینی میکند، صلح موفق شد در یک نیمروز، حبابی را که با تنشهای هفته اخیر بزرگ شده بود، بترکاند.
دلار در محاصره ابهام و اینترنت قطع
چهارشنبه، نخستین روز آتشبس، برای معاملهگران ارزی تهران با یک شوک کاهشی آغاز شد. اسکناس آمریکایی که در روزهای دوشنبه و سهشنبه، تحت تاثیر اخبار تشدید درگیریها، طبقه به طبقه بالا رفته و از ۱۵۵ هزار تومان به سقف ۱۶۰ هزار تومان رسیده بود با انتشار خبر توافق، تمام مسیر رفته را در چند ساعت بازگشت.
ظهر چهارشنبه، تابلوهای غیررسمی بازار آزاد رقم ۱۵۵ هزار تومان را نشان میدادند؛ یعنی دقیقا ۵ هزار تومان پایینتر از قیمت روز سهشنبه. این رقم، پایینترین سطح قیمتی دلار از زمان پایان تعطیلات نوروز تا به امروز محسوب میشود. اما نکته عجیب در این ریزش ۳.۱درصدی، مقاومت بازار در برابر کاهش بیشتر بود. به نظر میرسد بازار ارز در حال محک زدن یک کف بتنی است. اسکناس آمریکایی برای دومین بار در هفته جاری به مرز ۱۵۵ هزار تومان برخورد کرد و فعلا در همین نقطه متوقف شده است.
تحلیلگران بازار معتقدند دو عامل مانع از سقوط شدیدتر دلار شده است: اول، نیمهتعطیل بودن بازار و دوم، قطعی اینترنت بینالمللی. وقتی دسترسی به نرخهای لحظهای جهانی محدود باشد، عمق بازار کم شده و معاملهگران از ریسکهای بزرگ پرهیز میکنند. در واقع، بازار فعلا تحت تاثیر فروشندههای مردد قرار دارد. یکی از نشانههای واضح این ناامنی، اختلاف ۵ هزار تومانی میان نرخ خرید و فروش دلار در صرافیهاست. وقتی فاصله خرید و فروش تا این حد زیاد میشود، یعنی بازار هنوز به پایداری صلح اعتماد کامل ندارد و خود را برای هر نوسان ناگهانی آماده نگه داشته است.
سقوط ۶ میلیونی سکه طلا
همپای عقبنشینی دلار، بازار طلا و سکه هم شاهد یک تخلیه حباب گسترده بود. روز چهارشنبه قیمت هر گرم طلای ۱۸ عیار با افت ۸۶۰ هزار تومانی (معادل ۴.۶ درصد کاهش) روبرو شد. قیمت طلا که روز سهشنبه به عدد ۱۸ میلیون و ۸۵۰ هزار تومان رسیده بود، با شروع اولین جرقههای آتشبس، به سرعت عقب نشست.
اما طوفان اصلی در معاملات سکه به پا شد. هر قطعه سکه تمام طرح جدید که روز قبل از آتشبس مرز ۱۹۱ میلیون تومان را رد کرده بود، در اولین روز توافق با ریزش سنگین ۶ میلیون و ۳۰۰ هزار تومانی (۳.۳ درصد افت) به کانال ۱۸۴ میلیون و ۹۰۰ هزار تومان سقوط کرد. ربعسکه نیز با ۱.۷ میلیون تومان کاهش، روی عدد ۹۹ میلیون تومان آرام گرفت. در این میان، نیمسکه با مقاومت عجیب خود، تنها ۵۰۰هزار تومان (۰.۵ درصد) کاهش قیمت داشت که نشاندهنده چسبندگی قیمت در قطعات کوچکتر طلا به دلیل تقاضای خرد است.
پارادوکس جهانی؛ چرا طلای جهانی با صلح گران شد؟
در حالی که در سبزه میدان و میدان فردوسی همه چیز رو به کاهش بود، مانیتورهای بازارهای جهانی تصویر متفاوتی را مخابره کردند. اونس طلا که پیش از آتشبس در کانال ۴۷۰۰ دلار نوسان میکرد، ناگهان با جهشی خیرهکننده به بالای ۴۸۳۰ دلار رسید؛ یعنی بالاترین سطح در سه هفته اخیر.
این اتفاق در نگاه اول با منطق کاهش تنش تضاد دارد، اما کارشناسان معتقدند محرک این صعود، سقوط آزاد قیمت نفت و تضعیف شاخص دلار بوده است. با اعلام آتشبس، قیمت نفت که تحت تاثیر ریسکهای انرژی تا مرز ۱۲۰ دلار بالا رفته بود، با ریزش ۲۵درصدی به ۹۶ دلار رسید.
سقوط قیمت نفت یعنی کاهش هزینههای انرژی و در نتیجه کاهش تورم جهانی. این موضوع دست فدرال رزرو را برای پایین نگاه داشتن یا حتی کاهش نرخ بهره باز میگذارد. در حال حاضر معاملهگران جهانی با احتمال ۴۳درصد معتقدند تا پایان سال میلادی حداقل یک بار نرخ بهره کاهش مییابد. از آنجا که کاهش نرخ بهره همیشه به سود طلاست، سرمایهگذاران به سمت این فلز زرد هجوم بردند. برخی تحلیلگران حتی پیشبینی میکنند که اونس طلا تا پایان سال ۲۰۲۶ میلادی میتواند مرز ۵۹۰۰ دلار را هم لمس کند.
معامله در میدان تردید
واقعیت این است که بازار فعلا در وضعیت نیمهبسته قرار دارد. فعالیتهای اقتصادی هنوز به روال عادی پیش از جنگ بازنگشته است. در شرایطی که اینترنت همچنان قطع است و دسترسی به اخبار و قیمتهای جهانی با دشواری صورت میگیرد، بازار دچار یک نوع کوری قیمت شده است. در چنین فضایی، تعداد معاملات به شدت محدود شده و همین کمعمق بودن بازار، تعیین قیمت واقعی را دشوار کرده است.
تحلیلگران حرفهای به عموم مردم توصیه میکنند که در بازههای زمانی فعلی که ریسک نوسان بسیار بالاست از خریدهای هیجانی یا فروشهای شتابزده خودداری کنند. اختلاف زیاد نرخ خرید و فروش در صرافیها نشان میدهد که معاملهگران بزرگ جرات باز کردن پوزیشنهای سنگین را ندارند و منتظرند تا ببینند صلح تا چه حد پایدار خواهد بود.
حالا که قیمتها در تهران به کفی که در نوروز تجربه شده بود برخورد کردند، سوال اصلی اینجاست: آیا آتشبس، زیرساختهای اقتصادی را هم ترمیم خواهد کرد یا این تنها یک تنفس مصنوعی برای بازارهایی است که همچنان از کمبود اینترنت و تنگناهای معاملاتی رنج میبرند؟
صلح، تنها داروی بازار
بازارهای مالی در سه روز اخیر ثابت کردند که بیش از هر تحلیل تکنیکال یا بنیادی، تشنه آرامش سیاسی هستند. ریزش سنگین نفت و دلار پیام روشن صلح به اقتصاد بود، هرچند پرواز اونس طلای جهانی نشان داد که سرمایهگذاران هوشمند جهانی، هنوز طلا را امنترین پناهگاه برای دوران پساجنگ میدانند. حالا همه نگاهها به روزهای آینده است؛ روزهایی که مشخص میکند ۱۵۵ هزار تومان، کف دائمی دلار خواهد ماند یا صلح میتواند دیوارهای قیمتی را بیش از این فرو بریزد.
