ترکیه؛ کشوری که بیش از 6قرن بزرگترین امپراتوری جهان بود
تحریریه آوش/ ترکیه از دیرباز یکی از مهمترین مراکز تمدنی جهان بوده است. این مقاله روایتی کوتاه از تاریخ ترکیه است.
اگر روی نقشه جهان به محل اتصال آسیا و اروپا نگاه کنید، به ترکیه میرسید؛ کشوری با مساحت حدود ۷۸۳ هزار کیلومتر مربع و جمعیتی نزدیک به ۸۷ میلیون نفر است.
سرزمین ترکیه یکی از مهمترین مراکز تمدنی جهان بوده است. از هیتیها، یونانیها و رومیها گرفته تا امپراتوری بیزانس و سپس عثمانی، همگی در این سرزمین حضور داشتهاند. عثمانی بیش از ۶ قرن یکی از بزرگترین امپراتوریهای جهان بود. برخلاف بسیاری از کشورهای منطقه، ترکیه مستعمره قدرتهای اروپایی نشد، اما پس از فروپاشی عثمانی و جنگ استقلال به رهبری مصطفی کمال آتاترک، جمهوری ترکیه در سال ۱۹۲۳ تأسیس شد.
اقتصاد ترکیه بر پایه صنعت، خدمات، گردشگری، کشاورزی و صادرات استوار است. این کشور منابع عظیم نفت و گاز ندارد، اما دارای ذخایر مهم زغالسنگ، کروم، بور و برخی فلزات صنعتی است. در سالهای اخیر با تورم بالا و کاهش ارزش پول ملی مواجه بوده، اما همچنان یکی از بزرگترین اقتصادهای منطقه محسوب میشود. نرخ بیکاری معمولاً حدود ۸ تا ۱۰ درصد است و رشد اقتصادی آن بسته به شرایط جهانی و داخلی نوسان دارد.
مردم ترکیه در مقایسه با بسیاری از کشورهای توسعهیافته اروپا ثروتمند نیستند، اما ترکیه را نمیتوان کشوری فقیر دانست. دولت خدمات رفاهی، بیمه درمانی عمومی و آموزش دولتی ارائه میدهد. تحصیل تا پایان دبیرستان رایگان است و بیش از یکچهارم جمعیت بزرگسال دارای تحصیلات دانشگاهی هستند.
زنان از دهه ۱۹۳۰ حق رأی و مشارکت سیاسی پیدا کردند و امروزه در پارلمان، دانشگاهها و بازار کار حضور دارند، هرچند هنوز به برابری کامل سیاسی نرسیدهاند.
خودرو، اتوبوس و مترو مهمترین وسایل حملونقلاند. شهرهایی مانند استانبول با ترافیک سنگین شناخته میشوند.
ترکیه در دهههای گذشته کودتاهای نظامی، اعتراضات مردمی، بحرانهای اقتصادی و درگیری با گروههای مسلح را تجربه کرده و همچنین در تحولات منطقهای خاورمیانه نقش فعالی داشته است.
در جهان، ترکیه بیش از هر چیز با استانبول، میراث عثمانی، گردشگری، صنایع نساجی و سریالهای تلویزیونیاش شناخته میشود. از مهمترین آثار تاریخی آن میتوان به ایاصوفیه، مسجد آبی، کاخ توپکاپی و شهرهای زیرزمینی کاپادوکیه اشاره کرد. همچنین محوطه باستانی گوبکلیتپه با قدمتی حدود ۱۱ هزار سال، یکی از شگفتانگیزترین کشفیات باستانشناسی جهان به شمار میرود.
مردم ترکیه معمولاً به مهماننوازی، روابط اجتماعی گرم، غرور ملی و علاقه به خانواده شناخته میشوند.
محبوبترین ورزش کشور فوتبال است. تیم ملی ترکیه سه بار در جام جهانی فوتبال حضور داشته و در سال ۲۰۰۲ به مقام سوم جهان رسید.