هاییتی، کشوری که همه ساکنان بومیاش قربانی استعمار شدند
تحریریه آوش/ هاییتی بومیانی به نام تاینو داشت که قربانی استعمار اسپانیا شدند و بر اثر بیماری و خشونت و بردگی تقریباً همهشان از بین رفتند. این مقاله روایتی مختصر از تاریخ این سرزمین است.
هاییتی در دریای کارائیب و در نیمه غربی جزیره هیسپانیولا قرار دارد. این کشور تقریباً یک-هفدهم ایران با جمعیتی بین 11 تا 12میلیون نفر است.
مردم بومی تاینو بومیان اصلی هاییتی بودند که قربانی استعمار اسپانیا شدند و بر اثر بیماری و خشونت و بردگی تقریبا به طور کامل از بین رفتند. بخش بزرگی از جمعیت امروزی هاییتی از نوادگان بردگان آفریقایی هستند که به این جزیره منتقل شدند.
هاییتی فقیرترین کشور قاره آمریکا محسوب میشود. بخش بزرگی از مردم با درآمد پایین زندگی میکنند و اقتصاد سالهاست با بحران دستوپنجه نرم میکند. چند دلیل برای این وضعیت هاییتی وجود دارد:
هاییتی در سال ۱۸۰۴ پس از انقلاب بردگان از فرانسه مستقل شد. اما فرانسه بعدها این کشور را مجبور کرد در ازای به رسمیت شناخته شدن استقلالش، غرامت سنگینی بپردازد. این بدهی دههها اقتصاد کشور را تحت فشار قرار داد و بخش بزرگی از درآمد دولت صرف بازپرداخت آن شد.
هاییتی در دو قرن گذشته کودتاها، دیکتاتوریها و مداخلههای خارجی متعددی را تجربه کرده است. از جمله اشغال نظامی توسط آمریکا بین سالهای ۱۹۱۵ تا ۱۹۳۴. این بیثباتی باعث شد نهادهای دولتی هرگز به اندازه کافی قدرتمند و کارآمد نشوند.
ضعف حکومت و فساد، بلایای طبیعی از جمله قرارگرفتن روی گسلهای زلزله که منجر به کشته شدن 200هزار نفر در سال 2010 شد، و بخش عظیمی از زیرساختهای کشور رو ویران کرد، جنگلزدایی و اقتصاد محدود از علل فقر این کشور است.
محبوبترین ورزش کشور فوتبال است، اما برخلاف بسیاری از کشورهای آمریکای لاتین، هاییتی هرگز به جام جهانی فوتبال صعود نکرده است.
غذای معروف آنها «گریو» است؛ گوشت سرخشدهای که معمولاً با برنج و لوبیا سرو میشود.
بزرگترین نماد کشور، دژ عظیم لافریر؛ قلعهای که پس از استقلال ساخته شد تا از کشور در برابر بازگشت احتمالی فرانسه دفاع کند.
حضور زنان در سیاست وجود دارد اما نسبتاً پایین است و کمتر از میانگین جهانی است.
آموزش ابتدایی دولتی در قانون رایگان است، اما بسیاری از خانوادهها همچنان هزینههایی پرداخت میکنند.
نرخ ورود به دانشگاه پایینتر از بسیاری از کشورهای آمریکای لاتین است.
ذخایر محدودی از طلا، مس، بوکسیت و سنگ آهک دارد.
با وجود فقر و بحرانهای مکرر، بسیاری از پژوهشگران و گردشگران از روحیه تابآوری، پیوندهای خانوادگی قوی، موسیقیدوستی و مقاومت اجتماعی مردم هاییتی یاد میکنند.
صنعت سینمای هاییتی کوچک است و جایگاه بینالمللی محدودی دارد.
جالب است که یکی از بزرگترین منابع درآمد هاییتی نه کارخانهها و نه معادن، بلکه پولی است که میلیونها مهاجر هاییتیایی از کشورهای دیگر برای خانوادههایشان میفرستند؛ پولی که برای بسیاری از خانوادهها نقش یک خط نجات اقتصادی را دارد.در برخی سالها پولی که مهاجران برای خانوادههایشان فرستادهاند، از درآمد بسیاری از صنایع داخلی هاییتی بیشتر بوده است.
هاییتی تا حالا دو بار به جام جهانی صعود کرده است. با این حال فوتبال محبوبترین ورزش در این کشور است.