شمسالواعظین: روزنامهنگاری بحران در ایران ضعیف است
عضو شورای اطلاعرسانی دولت تاکید کرد: ما در دوره روزنامهنگاری بحران با ضعف جدی در سواد انسانی مواجه هستیم.
ماشاالله شمسالواعظین، عضو شورای اطلاعرسانی دولت، در نشست از مقاومت تا مذاکره با اشاره به ماهیت جنگها، آنها را بحرانهای دستساز بشری توصیف کرد و گفت: در اینگونه منازعات معمولاً به پرسش درباره آغازگر جنگ پاسخ داده نمیشود و صرفاً وقوع جنگ میان دو کشور مورد توجه قرار میگیرد.
او با بیان اینکه یک کشور ممکن است در جایگاه متجاوز یا مدافع قرار گیرد، افزود: دولت متجاوز میتواند با اهدافی مانند توسعهطلبی، گسترش قلمرو یا دفع خطر اقدام کند.
به گفته او، این تهدیدها در ادبیات امنیتی به سه دسته «فوری و آنی»، «در حال برنامهریزی» و «موجود در نیت طرف مقابل» تقسیم میشوند و بر همین اساس، برخی کشورها اقدامات پیشدستانه را برای خود موجه میدانند.
شمسالواعظین با اشاره به تحولات اخیر منطقه گفت: در جنگهای ماههای گذشته در خاورمیانه نیز این الگوها مشاهده شده است.
او در ادامه با تمرکز بر وضعیت داخلی ایران تأکید کرد: ما در دوره روزنامهنگاری بحران با ضعف جدی در سواد انسانی مواجه هستیم.
او با بیان اینکه ایران در دهههای اخیر بارها با بحرانهای مختلف روبهرو بوده است، تصریح کرد: با وجود این تجربهها، روزنامهنگاری در شرایط فوقالعاده و جنگی در کشور بهشدت ضعیف عمل کرده است.
عضو شورای اطلاعرسانی دولت با انتقاد از عملکرد صداوسیما در جریان «جنگ ۱۲ روزه» گفت: صداوسیما با تأخیر چندروزه متوجه جدیت ماجرا شد.
او همچنین از نبود سازوکارهای حرفهای در حوزههایی مانند «کنترل خبر»، «مدیریت اطلاعرسانی تلفات» و «جلوگیری از انتشار اطلاعات حساس» انتقاد کرد.
شمسالواعظین انتشار برخی گزارشهای میدانی را نیز مسئلهساز دانست و افزود: در مواردی، بدون آگاهی از پیامدها اطلاعاتی منتشر میشود که میتواند برای طرف مقابل کارکرد اطلاعاتی داشته باشد.
او در ادامه با اشاره به تجربه اسرائیل در مدیریت رسانهای جنگ گفت: در این کشور کمیتهای برای نظارت بر اخبار جنگ وجود دارد و انتشار هرگونه خبر باید از این فیلتر عبور کند. در این چارچوب حتی انتشار تصاویر محل اصابت موشکها نیز ممنوع است و با متخلفان بدون طی روندهای معمول قضایی برخورد میشود.
او افزود: در شرایط جنگی، جبهه داخلی باید با جبهه نظامی هماهنگ باشد و هرگونه تخلف در این حوزه بهعنوان جرم مشهود تلقی میشود.
شمسالواعظین در بخش دیگری از سخنان خود به تجربه جنگ ایران و عراق اشاره کرد و گفت: در آن دوره، نوعی از روزنامهنگاری بحران شکل گرفت و حتی تحریریه برخی رسانهها به فضاهای زیرزمینی منتقل شد تا فعالیت رسانهای متوقف نشود.
او با تأکید بر اهمیت راهبردی رسانهها در زمان جنگ تصریح کرد: آسیبدیدن یک رسانه در شرایط محدود اطلاعرسانی میتواند تبعات گستردهای به همراه داشته باشد، بنابراین رعایت پروتکلهای حرفهای در روزنامهنگاری جنگ ضروری است.
شمس الواعظین گفت: من در جنگ میهنی بی طرفی را خیانت میدانم و در هر جنگ میهنی طرفدار کشور و میهنم هستم.
