معلوم نیست چه کسی در چه موقعیتی باید در کشور تصمیم بگیرد؟/ بخشی از نیروهای بسیار کارآمد کشور تماشاگر شدند
عضو کابینه دولت یازدهم گفت: بخشی از مشکلات ناشی از ساختاری است که در نظام تصمیمگیری وجود دارد یعنی معلوم نیست چه کسی و در چه موقعیتی باید تصمیم بگیرد.
علی جنتی، عضو کابینه دولت یازدهم، در گفتوگو با آوش درباره راههای برونرفت از شرایط فعلی که در پی آن نارضایتی مردم افزایش پیدا کرده است، گفت: در مرحله اول باید مشکلات را آسیبشناسی کنیم، اگر ریشهها، علل نارضایتیها و شرایطی که اکنون در آن قرار داریم شناخته نشود عملاً نمیتوانیم برای حل آنها اقدام کنیم. مسئله اول آسیبشناسی مشکل است. اهم مشکلات جامعه مربوط به دو سه نکته است؛ مهمترین آنها تحریمهای ظالمانهای است که از طرف آمریکا و اقمار آن بر کشور تحمیل شده و بسیاری از مشکلات به خصوص مشکلات اقتصادی ناشی از تحریم است.
فرصتهای زیادی برای برطرف کردن تحریمها از دست دادیم
او افزود: همه دریافتهاند که تحریم نقش اساسی در حل مشکلات اقتصادی و بحرانهای داخلی دارد. اگر تحریمها نبود، میتوانستیم نفت خود را به صورت رسمی و با قیمت واقعی صادر کنیم و بهای نفت و ارز ناشی از فروش نفت را به داخل کشور بیاوریم و صرف نیازهای اساسی و توسعه کشور کنیم، در نتیجه با این وضعیت روبرو نبودیم. قبل از هر چیز باید بهدنبال حل مشکل تحریم برویم که این هم روش خاص خود را دارد. در طول یک دهه گذشته فرصتهای زیادی را از دست دادهایم، حداقل از سال ۹۷ که تحریمهای یکجانبه آمریکا برقرار شد، راههای دیپلماتیک زیادی وجود داشت که میتوانستیم تحریمها را برداریم. به هردلیل تا الان انجام نشده و متاسفانه با گذشت زمان اشخاص حقوقی، افراد و نهادهای زیادی مورد تحریم قرار گرفتند.
جنگ گذشته میان ایران و آمریکا از طریق دیپلماتیک قابل مدیریت است
جنتی صریح کرد: نباید قطع امید کرد و نباید نقش دیپلماسی را نادیده گرفت. میتوانیم با ابتکار عمل، تلاش و فعالیت در سطح بینالمللی و در رابطه با سایر کشورها و آمریکا مشکل تحریم را به نحوی حل کنیم. فکر نکنیم که به نقطه بنبست رسیدهایم و هیچ راهی وجود ندارد؛ باید پذیرفت که تحریمها هست و تا آخر باید با همین مشکلات دست و پنجه نرم کنیم. به سمت حل مشکلات از طریق دیپلماتیک برویم، تخاصمی که از گذشته میان ایران و آمریکا وجود دارد، باید از طریق راههای دیپلماتیک مدیریت شود و حتی الامکان کاهش یابد تا بتوانیم در داخل کشور مشکلات اقتصادی را حلوفصل کنیم.
دولت قدرت و اختیار تصمیمگیری ندارد
عضو کابینه دولت یازدهم ادامه داد: مسئله دیگری که در آسیبشناسی وضعیت فعلی وجود دارد، ناکارآمدی حکمرانی موجود است که خود منجر به تشدید مشکلات در داخل کشور شده است اگر حکمرانی مطلوب و کارآمدی داشتیم میتوانستیم با وجود تحریمها تا اندازه زیادی مشکلات اقتصادی داخلی را سروسامان دهیم اما در این بخش هم اشکالات اساسی وجود دارد که باید رفع شود. بخشی از مشکلات ناشی از ساختاری است که در نظام تصمیمگیری وجود دارد یعنی معلوم نیست چه کسی و در چه موقعیتی باید تصمیم بگیرد، اکنون دولت قدرت و اختیار تصمیمگیری ندارد، حتی مجلس هم نمیتواند در برخی مسائل اساسی تصمیمگیری کند، این اشکال ساختاری هم باید حلوفصل شود.
تک نرخی شدن ارز اقدام مثبتی است
جنتی اظهار کرد: از نظر داخلی مسئله عمده تأمین رضایت عمومی است. عمده نارضایتیها ناشی از مشکلات اقتصادی و معیشتی است که هر روز در حال افزایش است به ویژه با تک نرخی شدن قیمت ارز که اخیراً با تصمیم دولت صورت گرفته و فشارها بیشتر شده است. در مورد تک نرخی شدن قیمت ارز ضمن اینکه اقدام مثبتی است ولی زمان خوبی برای انجام این کار نبود و این تصمیم میتوانست در شرایط عادی اجرا شود. جراحی مشکلاتی را به بار آورده است و در این شرایط یعنی نه جنگ و نه صلح، چنین تصمیمی به مشکلات افزوده شد. وقتی ارز نیمایی را حذف میکنید و ارز 28 هزار و 500 هزار تومان به 130 یا 140 هزار تومان میرسد، معلوم است که آثار خود را بر روی اقتصاد به ویژه بر کالاهای اساسی، خوراکیها و نیازهای روزمره مردم میگذارد و الان آثار آن را مشاهده میکنیم.
قطع اینترنت نارضایتی را بیشتر میکند
او افزود: دولت باید به سمت جلب رضایت مردم و کاهش فشارهای اقتصادی و روانی جامعه برود. یکی از راهها این است که مدیران ناکارآمد تغییر کنند. اینکه کابینه موجود با همین مدیران تا پایان دوره ادامه بدهند، غلط است. مدیرانی که در طول یک سال و اندی نشان دادهاند توانایی حل مشکلات و مدیریت حوزه مسئولیت خود را ندارند باید با افراد کارآمد جایگزین شوند. دولت اقداماتی انجام دهد که میتواند رضایت مردم را به دنبال داشته باشد مثلا قطع اینترنت در شرایط اغتشاش به حق انجام شده چون شاهد جنگ جدیدی توسط عوامل اسرائیل در داخل بودیم اما به محض اینکه آرامش نسبی برقرار شد باید سریعاً اینترنت را برای همه گروهها باز کنند. بسیاری از کسب و کارها در اثر قطع اینترنت دچار رکود و کسادی شدهاند و این خود نارضایتی مضاعف ایجاد کرده است.
جلوگیری از انتقال اطلاعات عملاً محال است
جنتی تصریح کرد: مسائل مشابه قطع اینترنت زیاد است که اگر دولت به حل آنها اقدام کند میتواند تا اندازهای رضایت عمومی را جلب کند. اینکه برخی گمان کنند از اینترنت بینالمللی صرفنظر کنیم و به سمت استفاده از اینترنت ملی برویم، خطا است چون هنوز اینترنت ملی در میانه راه است و اصولا امکان ندارد کشور بدون استفاده از اینترنت بینالمللی عمل کند. در شرایط فعلی جهان جلوگیری از انتقال اطلاعات عملا غیرممکن و محال است. امکان ندارد که دولت بتواند جلوی انتقال اطلاعات را بگیرد.
عضو کابینه دولت یازدهم ادامه داد: باید از همه نیروهای کارآمد نظام در بخشهای مختلف اعم از خودی و غیرخودی، انقلابی و غیرانقلابی استفاده شود و این تقسیم بندیهای غلطی که صورت گرفته کنار گذاشته شود. بخشی از نیروهای بسیار کارآمد کشور در کنار، تماشاگر وضعیت هستند، این شرایط باید تغییر کند و باید از همه نیروها استفاده کرد. نمیشود درصد بالایی از جامعه را کنار بگذارید و از افراد ضعیف و ناکارآمد استفاده کنید و انتظار حل مشکلات را داشته باشید. همچنین باتوجه به تهدیدهای مستمر اسرائیل و پشت سر گذاشتن جنگ 12 روزه که شاهد بودیم اسرائیل تا چه اندازه در کشور نفوذ اطلاعاتی دارد، باید به فکر میافتادند که برای مقابله با اسرائیل فعالتر عمل کنند ولی به نظر میرسد در این زمینه هم کاری انجام نشده است چراکه در اتفاقات اخیر عملاً غافلگیر شدیم. پنجشنبه شب که گروهی از عوامل موساد و فریبخوردگان شروع به اقدامات خرابکارانه در سطح خیابانها کردند و با سلاح سرد و گرم در نقاط مختلف کشور اغتشاش به راه انداختند، نشان دهنده این بود که نهادهای اطلاعاتی و امنیتی کشور اقدامی برای شناسایی و جلوگیری از فعالیت آنان انجام نداده بودند. از این پس باید تلاش شود که عوامل بیگانهای که در کشور وجود دارند کشف و شناسایی و با آنها مقابله و فعالیتهای آنها خنثی شود. صداوسیمای جمهوری اسلامی یک طرفه است؛ اسمش را رسانه ملی گذاشتهاند این درحالی است که برای گروه و جناح خاصی بوده و مسائلی که در این رسانه مطرح میشود عموما جناحی و باندی است. رسانه ملی میتواند نقش بسیار پررنگی در ایجاد آرامش روانی و ثبات در کشور فراهم کند اما الان کاملا جناحی شده است.
قبل از جنگ 12 روزه فرصت مذاکره مستقیم با آمریکا وجود داشت
عضو شورای مرکزی حزب اعتدال و توسعه در واکنش به اینکه شما به مذاکره ایران و آمریکا اشاره کردید، در شرایط فعلی طرفین میتوانند پای میز مذاکره بنشینند؟ خاطرنشان کرد: خیر، الان به این قضیه باور ندارم زیرا به نقطهای رسیدهایم که مذاکره با ترامپ به معنای تسلیم شدن برابر آن است ولی باید دید که در گذشته فرصتهای بهتری برای مذاکره نداشتیم؟ قبل از جنگ 12 روزه فرصت مذاکره مستقیم با آمریکا و حل مشکلاتی که میتوانست مانع جنگ 12 روزه و ماجراجویی اسرائیل شود، وجود داشت اما از آن فرصتها استفاده نشد. دستگاه دیپلماسی باید به سمت راههای دیگر و رفع تحریم برود. بین دو راهی تسلیم و مقاومت قرار گرفتهایم اما بین این دو گزینه هم راههای دیگری نیز با حفظ حکمت، مصلحت و منافع ملی برای عبور از بحران وجود دارد.
جنتی در پاسخ به اینکه منظور شما از فرصت دادن به افراد دیگر رفع حصر است یا میدان دادن به احمدینژاد و امثالهم؟ یادآور شد: خیر، منظور من آقای احمدینژاد نیست، او خیلی آگاهانه کنار نشسته و عمداً سکوت کرده اما شخصیتهای برجسته ای وجود دارند که در حوزه سیاست خارجی فعال هستند و عملاً از آنها استفاده نمیشود. در وازتخانههای مختلف نیز نیروهای کارآمدی داریم که میتوانند مقداری از مشکلات را کمتر کنند. خیلی بهتر از این میشود عمل کرد.