ترامپ بهدنبال مذاکرات سریع، توافقی کوتاه و غیرتفصیلی است
دیپلمات پیشین و تحلیلگر مسائل بینالملل با بیان اینکه «بازی مذاکرات تا حدی صفر و صدی و برد و باخت شده است» اظهار کرد: در چنین شرایطی با توجه به خطوط قرمز دو طرف و افزایش موضوعات مورد اختلاف، خوشبینی نسبت به نتیجه مذاکرات دشوار است.
کوروش احمدی، دیپلمات پیشین و تحلیلگر مسائل بینالملل، در گفتوگو با آوش در رابطه با تفاوت این دور از مذاکرات با دورههای گذشته اظهار کرد: تفاوت این دوره با دورههای گذشته این است که سطح تنش بالاتر رفته و بهطور مشخص ترامپ بر «تهدید نظامی معتبر» و آنچه به اصطلاح «دیپلماسی توپدار» خوانده میشود متمرکز شده است درحالیکه در مذاکرات بهار چنین تجمیع نیرویی وجود نداشت.
او افزود: حضور فرمانده سنتکام در روند مذاکرات، که امری بیسابقه محسوب میشود، نشان میدهد موضوعات موشکی و منطقهای همچنان در دستور کار آمریکا قرار دارد. این مذاکرات همچنین پس از جنگ ۱۲ روزه انجام میشود؛ جنگی که طی آن، اهرمی که ایران بهصورت فعال در قالب غنیسازی در اختیار داشت تضعیف شد و سایتهای غنیسازی آسیب دیدند.
دیپلمات پیشین با بیان اینکه بازگشت برخی قطعنامههای شورای امنیت و تأکید آنها بر تعلیق غنیسازی، کار را پیچیدهتر کرده است، گفت: اگر آمریکا بهصورت رسمی ادامه غنیسازی ایران را بپذیرد عملاً برخلاف آن قطعنامهها عمل کرده است. از سوی دیگر، برخلاف دورههای گذشته که صرفاً موضوع هستهای مطرح بود، از ۱۶ ژانویه به بعد مباحثی مانند برنامه موشکی و گروههای منطقهای نیز مطرح شده و حتی اظهاراتی درباره نحوه برخورد حکومت ایران با مردم نیز در فضای مذاکراتی عنوان شده است.
احمدی اظهار کرد: مذاکرات در شرایطی انجام میشود که نسبت به دورههای قبل دشوارتر است. همچنین همچنان بحث مستقیم یا غیرمستقیم بودن مذاکرات مطرح است و آقای عراقچی چندین بار تأکید کردهاند گفتوگوها بهصورت غیرمستقیم و از طریق وزیر خارجه عمان انجام شده و در این مرحله بیشتر انتقال نقطهنظرات صورت گرفته و هنوز وارد بحث محتوایی و چارچوب توافق نشدهاند.
او ادامه داد: این وضعیت نشان میدهد مذاکراتی که طرف ایرانی در نظر دارد، روندی چند مرحلهای و طولانی خواهد بود درحالی که با توجه به شناختی که از ترامپ وجود دارد، او بهدنبال مذاکرات سریع و توافقی کوتاه و غیرتفصیلی است نه سندی مفصل مانند برجام.
احمدی تصریح کرد: سکوت سخنگویان وزارت خارجه آمریکا و کاخ سفید نیز نشان میدهد طرف آمریکایی هنوز تصمیم نهایی خود را اتخاذ نکرده و باید منتظر روشنتر شدن موضع واشنگتن ماند.
او با اشاره به مواضع دو طرف درباره غنیسازی گفت: آقای عراقچی بر حق غنیسازی تأکید کرده و از سوی دیگر ترامپ نیز ممکن است بهدلیل ملاحظات سیاست داخلی آمریکا نتواند با ادامه غنیسازی ایران موافقت کند بهویژه باتوجه به انتخابات کنگره و فشارهای داخلی.
دیپلمات پیشین با بیان اینکه آرایش نظامی و تجمع نیروها این پرسش را ایجاد میکند که آیا آمریکا بدون دستاورد حاضر به عقبنشینی است؟ افزود: فضای مذاکرات تا حدی به بازی «صفر و یک» و «برد و باخت» تبدیل شده است؛ به این معنی که حفظ غنیسازی از سوی ایران بهعنوان بُرد ایران و توقف آن بهعنوان بُرد آمریکا تلقی میشود.
احمدی اظهار کرد: این وضعیت تکرار همان الگوی مذاکرات بهار است که تمرکز اصلی بر بودن یا نبودن غنیسازی قرار داشت و به همین دلیل نیز توافقی حاصل نشد. در حال حاضر نیز نشانهها حاکی از آن است که اختلاف اصلی همچنان بر سر غنیسازی است هرچند موضوعات دیگری نیز بهعنوان اهرم مذاکراتی مطرح شده است.
او ادامه داد: ممکن است آمریکا در صورت دستیابی به غنیسازی صفر درصد، در برخی موضوعات دیگر انعطاف نشان دهد اما اینکه بدون گرفتن امتیاز مشخص عقبنشینی کند برای واشنگتن دشوار است همانطور که برای ایران نیز کنار گذاشتن غنیسازی به خط قرمز پررنگی تبدیل شده است.
احمدی در پایان تأکید کرد: در چنین شرایطی با توجه به مواضع دو طرف، خوشبینی نسبت به نتیجه مذاکرات آسان نیست.
