پشت پرده آتش‌بس نامحدود ترامپ

مرتضی مکی در یادداشتی در آرمان امروز نوشت:

ترامپ روز گذشته اعلام کرد که آتش بس نامحدود در جنگ علیه ایران اعلام می کند. در این رابطه باید توجه داشت که در ماه های اخیر دو مرتبه در میانه مذاکرات به ایران حمله شده است و این احتمال وجود دارد که در میانه آتش بس فعلی نیز این اتفاق تکرار شود و به همین علت باید هوشیار بود و مراقب غافلگیری احتمالی از سوی ترامپ بود.

در چنین وضعیتی از سوی ایران باید تدابیر لازم اندیشیده شود و مسئولین نیز مراقب ترورها و سایر اقدامات تخریبی باشند. با این وجود باید روی دیگر قضیه را نیز بررسی کرد. دولت ترامپ امروز در شرایط سختی قرار دارد. آتش بس اولیه نیز با تلاش های زیادی از سوی دولت ترامپ و میانجی ها به دست آمد. ایران در این زمینه حاضر نبود تا شروط آمریکا را بپذیرد و سرانجام به نحوی شروط ۱۰ گانه ایران مبنای آتش بس شدند. این روند ادامه پیدا کرد و شاهد دو هفته پرتلاطم بودیم که در میانه این تلاطم ها مذاکراتی نیز انجام شد. ترامپ در جریان مذاکرات مشخص کرد که آن چه را در جنگ به دست نیاورده می خواهد با مذاکره به دست آورد. در چنین وضعیتی مشخصا وقتی ایران هزینه داده است تا تنگه هرمز و اورانیوم ها را حفظ کند، حاضر نیست به راحتی از کنار آن ها عبور کند.

از سوی دیگر تلاش هایی در ساعات آخر آتش بس ۲ هفته ای صورت گرفت تا ایران را به مذاکره وادار کند که ایران باز هم زیر بار این فشارها نرفت و محاصره دریایی نیز نتوانست چیزی را تغییر دهد. در هفته های اخیر چندین بار دیده ایم که ترامپ پس از هر تهدید بزرگی، گزینه ای دیگر را مطرح می کند تا زمان بخرد و شانس جدیدی پیدا کند و خواسته های خود را از طریق دیپلماسی محقق کند امری که تاکنون برای او دستاوردی نداشته است. آتش بس نامحدود فعلی را نیز باید در همین چارچوب دانست.

دولت ترامپ هم در داخل و هم در عرصه بین المللی زیر فشار زیادی قرار گرفته است. نقطه مهم آن شکاف بزرگ و بی سابقه ای است که در داخل حاکمیت آمریکا شکل گرفته است. دموکرات ها در روزهای اخیر فشار را علیه ترامپ بیشتر کرده اند و برای پنجمین بار رای گیری برای توقف جنگ را برگزار کردند و خواهان محدود کردن اختیارات ترامپ هستند. علاوه بر این در میان جمهوری خواهان نیز شکاف ایجاد شده است و چهره های مطرحی امروز به صورت علنی عنوان کرده اند که حمایت آن ها از ترامپ در انتخابات گذشته اشتباه بوده است. از طرفی دیگر پایگاه اجتماعی ترامپ و جمهوری خواهان نیز بخاطر این جنگ و تبعات اقتصادی آن کاهش یافته است و می توان اثر آن را به صورت مشخص در انتخابات آتی میان دوره ای کنگره آمریکا مشاهده کرد.

جنگ علیه ایران یک تله بود که نتانیاهو برای ترامپ و جمهوری خواهان پهن کرد و حالا ترامپ به دنبال این است تا به هر شکل ممکن از این ورطه خارج شود. تداوم این شرایط بیشتر به ضرر دونالد ترامپ خواهد بود زیرا هر روزی که در رسیدن به آتش بس پایدار تاخیر بیفتد، این امر برای او دشوارتر خواهد بود و تبعات اقتصادی آن برای دولتش بیشتر خواهد شد.