عقبنشینی از محاصره دریایی؟
به فاصله یک روز مانده به پایان مهلت آتشبس 14 روزه و در آستانه دور دوم مذاکرات ایران و امریکا، سرعت تحولات هر دقیقه و ساعت ابعاد و زوایای وسیعتری پیدا میکند
روزنامه اعتماد در گزارشی نوشت:
به فاصله یک روز مانده به پایان مهلت آتشبس 14 روزه و در آستانه دور دوم مذاکرات ایران و امریکا، سرعت تحولات هر دقیقه و ساعت ابعاد و زوایای وسیعتری پیدا میکند. موضوع حضور یا عدم حضور ایران در دور دوم مذاکرات اسلامآباد، حضور یا عدم حضور ونس در مذاکرات، محتوایی که دوطرف مذاکرات حول محور آن برنامهریزی کردهاند و... بخشی از ابهاماتی بود که از روز یکشنبه آغاز شده و تا روز دوشنبه نیز تداوم پیدا کرد. در شرایطی که تسنیم عصر روز یکشنبه با قاطعیت اعلام کرده بود، ایران در مذاکرات اسلامآباد حاضر نمیشود، خبرگزاری فارس در نخستین ساعات بامداد روز دوشنبه در گزارشی تلطیفتر شده، اعلام کرد که ایران هنوز تصمیمی قطعی برای حضور یا عدم حضور در دور دوم مذاکرات در اسلامآباد اتخاذ نکرده است. طی ساعات بعدی اما مسیر رخدادها به سمت و سویی حرکت کردند که وزن خبری حضور ایران در اسلامآباد سنگینتر از سایر احتمالات شد.
اول پایان محاصره دریایی بعد مذاکره
چراغ نخست اظهارنظرها در زمینه حضور یا عدم حضور ایران در مذاکرات اسلامآباد را اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت خارجه ایران روشن کرد. صبح دیروز بود که بقایی اعلام کرد حضور ایران در گرو پایان محاصره دریایی علیه کشورمان است. این مطالبه ایران ادامه داشت تا اینکه ظهر روز گذشته اخباری درخصوص تلاش پاکستان برای پایان دادن به محاصره دریایی ایران شنیده شد. رویترز در این خصوص مدعی شد: «تلاشهای مثبتی ازسوی پاکستان برای پایان دادن به محاصره بنادر ایران توسط امریکا در جریان است.» قبل از اعلام این خبر اما خبرگزاریها از تماس تلفنی عراقچی و معاون نخستوزیر پاکستان خبر دادند. عراقچی و محمد اسحاقدار، معاون نخستوزیر و وزیر امور خارجه پاکستان دیروز طی یک تماس تلفنی درخصوص تحولات منطقهای و موضوعات مرتبط با آتشبس گفتوگو و رایزنی کردند. این همزمانی باعث شد تحلیلگران محتوای گفتوگوهای عراقچی، اسحاقدار را حول محور پایان محاصره دریایی قلمداد کنند. در همین زمینه کامران خان، روزنامهنگار مشهور پاکستانی هم طی اظهاراتی تاکید کرد: امیدواریهای فزایندهای در اسلامآباد وجود دارد که ترامپ ممکن است به زودی پایان محاصره تنگه هرمز توسط امریکا را مدنظر قرار بدهد و تمدید آتشبس با ایران را اعلام کند. وی افزود: رویترز با تایید گزارشهایی که در محافل آگاه اسلامآباد در جریان است، اعلام کرده که ژنرال عاصم منیر، فرمانده ارتش پاکستان با دونالد ترامپ، رییسجمهور امریکا تلفنی گفتوگو کرده و به او گفته است که محاصره بنادر ایران مانعی بر سر راه مذاکرات است. همچنین افزوده که ترامپ به منیر گفته است توصیه او را بررسی خواهد کرد. ساعت 16 عصر بود که بار دیگر اظهارات ترامپ دردسرساز شد. ترامپ در پاسخ به سوالی در مورد توصیه فرمانده ارتش پاکستان به او برای لغو محاصره دریایی ایران به عنوان مانعی در برابر برگزاری مذاکرات، به نشریه «هیل» ادعا کرد که منیر «هیچ توصیهای درباره محاصره نکرده است.» ترامپ هر چند تاثیر درخواست فرمانده ارتش پاکستان را انکار کرد اما در عین حال حرفی از ادامه محاصره دریایی ایران هم نزد.
مذاکرهکنندگان وارد اسلامآباد شدند؟
در بحبوحه این اخبار بود که نخستین نشانههای حضور هیات مذاکرهکنندگان دو کشور رسانهای شد. العربیه اعلام کرد: دو فروند هواپیمای امریکایی -یکی نظامی و یکی غیرنظامی- به پایگاه هوایی نورخان در نزدیکی اسلامآباد رسیدند. وزارت کشور پاکستان نیز در تکمیل این خبر اعلام کرد آمادگیهای امنیتی برای دور دوم مذاکرات تکمیل شده است. در ادامه هم رسانههای پاکستانی از هماهنگیهای لازم برای حضور ونس خبر دادند. این روند ادامه داشت تا اینکه حول و حوش ساعت 18 ترامپ گفتوگویی را با فاکس نیوز انجام داد و اعلام کرد توافق با ایران به زودی امضا میشود. ترامپ همچنین تاکید کرد: آماده دیدار با رهبران ارشد ایران هستم. نیویورک پست نیز به نقل از ترامپ نوشت: «در صورت دستیابی به موفقیت، آماده دیدار با رهبران ارشد ایران هستم.» او ادامه داد: «معاون جیدی ونس و تیم مذاکرهکننده ما در راه هستند و ظرف چند ساعت به اسلامآباد خواهند رسید. قرار است ما با ایران مذاکره کنیم، بنابراین در این مرحله فرض میکنم که کسی در حال بازی کردن نیست.» تا لحظه تنظیم این گزارش هر چند مقامات ایرانی حضور هیات کشورمان در اسلامآباد را تایید نکردند، اما دادههای موجود حاکی از شرکت تیم مذاکرهکننده ایرانی در این دور مذاکرات است.