نقشآفرینی احزاب ایران در گذار از بحرانها؛ از وحدت ملی تا انتخابات تناسبی
احزاب در سالی که گذشت، نقش مهمی در مدیریت بحرانهای داخلی ایفا کردند و در بزنگاههای حساس کوشیدند با تأکید بر وحدت ملی و پرهیز از دامن زدن به اختلافات، به حفظ ثبات کشور کمک کنند.
اطلاعات آنلاین در گزارشی نوشت:
سال ۱۴۰۴ برای ایران سالی پرفراز و نشیب بود؛ سالی که در آن احزاب سیاسی بیش از پیش در معرض آزمون قرار گرفتند و در بزنگاههای حساس، نقشآفرینی آنها در شکلدهی به افکار عمومی و رفتار سیاسی جامعه مورد سنجش قرار گرفت. از درگیریهای محدود اما پرتنش در تابستان گرفته تا ناآرامیهای دیماه و سپس آغاز درگیریهای گستردهتر از اسفندماه که تا نوروز ۱۴۰۵ نیز ادامه یافت، احزاب در کانون توجه قرار داشتند. این مقطع حساس، در حالی سپری میشود که کشور خود را برای تجربه اولین انتخابات تناسبی آماده میکند؛ رویدادی که میتواند موازنه قدرت و جایگاه احزاب را دگرگون سازد.
جنگ ۱۲ روزه آزمون ملی احزاب ایران
در حالیکه دشمن صهیونیستی و آمریکایی در خرداد ۱۴۰۴ جنگ را علیه کشورمان با ترور فرماندهان عالیرتبه نظامی و دانشمندان و کشتار مردم بیگناه راه انداختند، چهرههای سیاسی و حزبی ایران با واکنشها و اعلام مواضع صریح و به موقع خود دشمنان را ناکام کردند و از ظرفیتهای سیاسی و اجتماعی خود برای آگاهی و هوشیاری و افزایش وحدت ملی بهره گرفتند، در واقع ما شاهد ائتلاف احزاب و جناحهای مختلف سیاسی فارغ از گرایشها و حتی انتقادهایی که نسبت به مواضع همدیگر همچنین دولت و دولتمردان در مقاطعی داشتند، حول محور پرچم ایران و ملیگرایی، بودیم. جنگ ۱۲ روزه به نوعی آزمون ملی و فرصت دوباره نمایش وحدت سیاسی ایران و ایرانیان بود. تلاش بر این بود که از هرگونه موضعگیری که بتواند به تحریک احساسات قومی یا منطقهای دامن بزند، پرهیز شود. بسیاری از بیانیههای احزاب، خواستار خویشتنداری، گفتگو و حل مسالمتآمیز اختلافات از طریق سازوکارهای قانونی و مدنی بودند. این رویکرد، اگرچه شاید در کوتاه مدت نتوانست تمام نگرانیها را برطرف کند، اما از تبدیل شدن تنشهای محدود به یک بحران فراگیر جلوگیری کرد و نشان داد که احزاب میتوانند در بزنگاههای حساس، نقش تعدیلکننده و حافظ وحدت ملی را ایفا کنند.
دولت طی بیانیهای اعلام کرد: ایرانیان در این جنگ بار دیگر ثابت کردند یک ملت متحد، وفادار و فداکار زیر پرچم ایران عزیزمان هستند که با وجود همه سختیها پای میهن خود میایستند. همگان میدانند که دولت وفاق ملی در مسیر مذاکرات غیرمستقیم با آمریکا بود که تجاوز وحشیانه دشمن صهیونی به خاک وطنمان باعث شهادت جمعی از زنان، کودکان، مردم بیگناه، دانشمندان عزیز و فرماندهان غیور نظامی شد. سیاست جمهوری اسلامی ایران این بود که آغازگر هیچ تجاوزی نیست، اما پایان دهنده ماجراجوییها، تعرضها و تهاجمها خواهد بود. دولت جمهوری اسلامی ایران، حفظ و تداوم این همبستگی ملی با حضور تمامی سلیقهها و جریانها که تشکیل دهنده رنگین کمان همدلی و همبستگی است را اولویت میداند.
اغتشاشات دیماه؛ خط قرمز احزاب «بازی در زمین دشمن»
جنگ ۱۲ روزه نبود و امتداد یافت همچنان که در زمان نگارش این گزارش همچنان تخاصم و حملات دشمن آمریکایی-صهیونی در جریان است و پاسخهای کوبنده نیز از سوی نیروهای مسلح ایران در جریان است اما در امتداد جنگ ۱۲ روزه فتنه دشمن ایجاد آشوب داخلی و براندازی نظام بود، دیماه ۱۴۰۴، با بروز اعتراضات خیابانی که در مقاطعی با توطئه دشمن به اغتشاش کشیده شد، صحنه دیگری بود که احزاب در آن مورد ارزیابی قرار گرفتند. در این دوره، برخی از جریانهای سیاسی و فعالان مدنی، نسبت به تلاش برای سوءاستفاده از نارضایتیهای مردمی هشدار دادند. احزاب، بهویژه احزاب اصلاحطلب و میانهرو، در واکنش به این رویدادها، بر لزوم «پرهیز از بازی در زمین دشمن» تأکید کردند. آنها با صدور بیانیهها و اظهارنظرهای مختلف، نسبت به تلاشهای خارجی برای دامن زدن به ناآرامیها هشدار دادند و خواستار تمرکز بر مطالبات داخلی و حل مشکلات از مسیر گفتگو و اصلاحات ساختاری شدند. این احزاب بر این باور بودند که هرگونه خشونت یا اقدامات خارج از چارچوب قانون، تنها به تضعیف جایگاه ملی و فراهم آوردن بهانه به دست بدخواهان منجر خواهد شد. این رویکرد، نشاندهنده تلاش احزاب برای حفظ ثبات سیاسی و اجتماعی کشور، حتی در شرایطی بود که نارضایتیهای بخشی از جامعه وجود داشت.
احزاب و چهرههای سیاسی در این زمان بهبود معیشت مردم را از مطالبات جدی مردم دانستند و دولت را مکلف به بهبود معاش جامعه دانستند،
جنگ رمضان تجلی آشکار وحدت سیاسی در ایران
دشمنی آشکار آمریکا و رژیم صهیونسیتی بار دیگر از مهم اسفند با حمله به کشورمان خود را نشان داد، بار دیگر احزاب سیاسی حول محور ایران اسلامی یکصدا شدند، تحولات سیاسی سرعت داشت و نقشه شوم دشمن برای آسیب به نظام سیاسی ایران در حال اجرا بود، مقام معظم رهبری توسط جنایتکار بزرگ آمریکا و با همدستی رژیم صهیونسیتی به شهادت رسیدند و مجلس خبرگان رهبری با شجاعت و با وجود تهدیدات دشمنان رهبر سوم انقلاب را تعیین کردند، آیت الله سید مجتبی حسینی خامنهای برگزیده و همه گروهها و جریانهای سیاسی با رهبری بیعت کردند و این تجلی وحدت در نظام سیاسی ایران بود، البته تمام احزاب و چهرههای سیاسی جنایات دشمنان را محکوم کردند. با توجه به همزمانی جنگ در رمضان و تقارن با ایام پایانی سال و آغاز سال نو، فشار روانی و اجتماعی مضاعفی بر جامعه وارد شد. در این شرایط، نقش احزاب در حفظ امید و انسجام ملی اهمیتی دوچندان یافت. احزاب که پایگاه مردمی قویتری داشتند، تلاش کردند تا با صدور پیامهای امیدبخش، یادآوری دستاوردهای ملی و تأکید بر ضرورت مقاومت در برابر فشارهای خارجی، از روحیه جامعه محافظت کنند این ایفای نقش همچنان ادامه دارد. احزاب همزمان با این تحولات، فضای سیاسی ایران خود را برای برگزاری اولین انتخابات تناسبی آماده میکند. این تغییر در نظام انتخاباتی، پتانسیل ایجاد تحولات بنیادین در ساختار سیاسی کشور را دارد. در نظام تناسبی، احزاب نقش پررنگتری ایفا میکنند، زیرا لیستهای انتخاباتی آنها تعیینکننده آرایش کرسیهای شورای شهر تهران خواهد بود، شورایی که نخستین نتیجه اولین انتخابات تناسبی در تاریخ و نظام برگزاری انتخابات در ایران است.
