«او»؛ مناظره ۲ پیرمرد در تلویزیون
ریحانه میروکیلی، کارگردان انیمیشن، با اشاره به اینکه انیمیشن کوتاه «او» با نگاهی استعاری، بنیادیترین پرسشهای بشر درباره هستی را به چالش میکشد، گفت: این اثر که در قالب یک پروژه پایاننامه تولید شده، روایتگر مناظره دو پیرمرد فیلسوف در یک استودیوی تلویزیونی درباره جهان هستی است.
ریحانه میروکیلی، کارگردان انیمیشن درباره سوژه و محتوای اثر تازهی خود توضیح داد: انیمیشن «او» یک اثر کوتاه با رویکردی فلسفی-وجودی است. داستان در قالب یک برنامه مناظره تلویزیونی طراحی شده که در آن دو فیلسوف سالخورده با پیشینهای طولانی از اختلاف نظر، برای اثبات حقانیت دیدگاههای خود حضور دارند. یکی از آنها خداباور و مذهبی است و دیگری خداناباور و معتقد به علوم عینی و منطق.
او راجع به این که چگونه به انتخاب چنین سوژهای برای ساخت انیمیشن ترغیب شده است، بیان کرد: ایده اولیه از یک همنشینی متضاد شکل گرفت؛ تماشای برنامه «زندگی پس از زندگی» که به تجربههای نزدیک به مرگ میپردازد و از سوی دیگر، ساختار پر تنش مناظرات انتخاباتی. این تضاد کلامی و پویایی گفتوگو، بستری شد تا دغدغههای شخصیام درباره مفاهیم ماورایی را بازنمایی کنم.
میروکیلی درباره تکنیک و ساختار بصری انیمیشن کوتاه «او» توضیح داد: در این پروژه از یک رویکرد نو و ترکیبی استفاده کردم. کات اوت کامپیوتری با ترکیب عکس های رئال طراحی بصری اثر با رویکرد واقعگرایانه (Realistic) اما با رگههایی از اغراق کاریکاتوری انجام شده است. به دلیل محدودیتهای عملی در عکاسی از مدلهای مسن، بخش بزرگی از تصاویر اولیه توسط «هوش مصنوعی» تولید شد. فرآیند بسیار پیچیدهای بود؛ چرا که برای ساخت هر کاراکتر در هر نما، گاهی بیش از صد تصویر مجزا (مانند جزئیات چشم، بینی و دستها) در فتوشاپ با هم ترکیب و ویرایش میشدند. در نهایت با یکنواختسازی نور، رنگ و بافت، به فضایی رسیدیم که میان واقعیت و انتزاع معلق است تا با لحن طنز تلخ داستان همخوانی داشته باشد.
این انیماتور با اشاره به آنکه در«او» کوشیده است حضور نادیدنی خداوند را در دل ناشناختهها نشان دهد، نظر خود را راجع به میزان ظرفیت انیمیشن در بازنمایی مفاهیم عمیق انسانی، اینگونه بیان کرد: تم اصلی کار «باور و تردید» است. این اثر میکوشد حضور نادیدنی خداوند را در دل ناشناختهها نشان دهد. انیمیشن به دلیل ماهیت نمادین و استعاریاش، ظرفیتی بینظیر برای بیان مفاهیم پیچیده دارد. در «او»، عبور از تاریکیِ به روشنایی ، نمادی از آگاهی و رهایی است. از استعارههایی استفاده کردم تا مخاطب را به تأمل درباره وابستگیهای انسانی، معنای زندگی و سرنوشت دعوت کنم. در واقع، انیمیشن اینجا ابزاری است برای نشان دادن اینکه شاید تمام دانستههای ما از جهان، به اندازه تصورات آن دو از دنیای دیگر باشد.
ریحانه میروکیلی در پایان، هنر را ابزاری برای اثبات قدرت زندگی در برابر ناامیدی دانست و درباره وضعیت تولید انیمیشن در شرایط کنونی کشور گفت: در این روزهای پر از اخبار تلخ و اضطرابِ جنگ، کار کردن روی این پروژه برای من یک «پناهگاه» بود. با عشق به دنیای این انیمیشن پناه بردم تا ذهنم را از فشار اخبار دور نگه دارم. هنر برای من راهی است تا ثابت کنم زندگی و خلق کردن، بسیار قویتر از تخریب و ناامیدی است. با وجود مشکلاتی مثل قطعی اینترنت که راه ارتباطی ما با دنیای تکنولوژی را قطع میکرد، یا هزینههای بالا، اما انگیزه ساختن این اثر من و عوامل این اثر را کنار هم نگه داشت.
انیمیشن کوتاه «او» تولید مرکز گسترش سینمای مستند، تجربی و پویانمایی است.