احمدی: اقدام آمریکا علیه مادورو، موازنه قدرت جهانی را وارد مرحلهای خطرناک کرد
یک دیپلمات پیشین وزارت امور خارجه با اشاره به دستگیری شبانه رئیسجمهور ونزوئلا و انتقال او به آمریکا، این اقدام را نقطه عطفی نگرانکننده در روابط بینالملل دانست و تأکید کرد: چنین رخدادی میتواند موازنه قدرت جهانی، چندجانبهگرایی و حتی ژئوپلیتیک انرژی را با چالشهای جدی مواجه کند.
کوروش احمدی، دیپلمات پیشین وزارت امور خارجه، در گفتوگو با خبرنگار آوش در رابطه با تحولات اخیر ونزوئلا و پیامدهای دستگیری رئیسجمهور این کشور گفت: شک نیست که دونالد ترامپ با این اقدام، جهان را وارد دوره جدیدی کرده که میتواند دستکم تا زمانی که او در قدرت است، دوام داشته باشد. او پیش از این نیز پنهان نکرده بود که احترامی برای قواعد نظام بینالمللی لیبرال که حاکمیت ملی، اصل برابری کشورها و تمامیت ارضی آنها به نحو مقرر در منشور ملل متحد در مرکز آن قرار دارد، قائل نیست.
او گفت: ترامپ از ابتدای دور اول ریاستجمهوری خود با خروج از ۱۸ توافق، عهدنامه و نهاد بینالمللی، این باور را به نمایش گذاشت و بهویژه در سال اول از دور دوم ریاستجمهوریاش، این رویکرد را بهنحو بارزتری مبنای سیاست خارجی آمریکا قرار داد. با این حال حتی بدبینترین ناظران نیز تصور انجام اقدامی چنین صریح علیه رئیس یک کشور مستقل و عضو ملل متحد را نداشتند.
این دیپلمات پیشین افزود: قرار داشتن چنین فردی در رأس کشوری که دارای قویترین اقتصاد و قویترین نیروی نظامی جهان است، زنگ خطر را برای تقریباً همه کشورهای جهان، حتی دوستان آمریکا به صدا درآورده است. مشاهده اینکه اختیار قدرتمندترین ارتش و نهادهای اطلاعاتی جهان در دست کسی است که به هیچ قاعده و قانونی پایبند نیست و عملاً مروج بیقانونی در جهان است، تنها میتواند تداعیکننده بیثباتی بیشتر در آینده نظام بینالملل باشد.
احمدی ادامه داد: پس از این اقدام تجاوزکارانه، چه تضمینی وجود دارد که فردا قدرت جهانی یا منطقهای دیگری خود را آزاد از قید و بندهای حقوق بینالملل تصور نکند و برای انجام اقدامات مشابه وسوسه نشود. البته آمریکا پیش از این نیز در دو مورد اقدام به دستگیری رؤسای کشورها کرده بود اما آن دو دستگیری نه در نتیجه عملیات کماندویی، بلکه پس از دو تهاجم نظامی تمامعیار علیه پاناما در سال ۱۹۸۹ و عراق در سال ۲۰۰۳ و برکناری رؤسای جمهور آن کشورها انجام شد.
او گفت: اسرائیل در سالهای گذشته تهدیداتی را متوجه سران برخی کشورهای خاورمیانه از جمله بشار اسد، رئیسجمهور سابق سوریه، و مقامات سیاسی ایرانی کرده بود. این درحالی است که پیش از این قرار نانوشتهای وجود داشت مبنی بر اینکه حتی در جریان جنگها نیز رهبران سیاسی از تعرض مستقیم مصون باشند.
این دیپلمات پیشین وزارت امور خارجه افزود: بدون شک دستگیری شبانه رئیس یک کشور مستقل در اتاق خوابش و انتقال او و همسرش به آمریکا برای محاکمه، تأثیری تکاندهنده بر روابط بینالملل و موازنه قدرت هم در سطح جهانی و هم در آمریکای لاتین داشته است. این اتفاق بیش از پیش باعث تضعیف چندجانبهگرایی و تقویت گرایش کشورها به یکجانبهگرایی و تلاش برای در دست گرفتن قواعد و قوانین بینالمللی خواهد شد.
احمدی ادامه داد: ونزوئلا طی چند دهه گذشته در حکم یک ناو هواپیمابر غرقنشدنی برای چین و روسیه در نیمکره غربی عمل کرده بود. روسیه به این ترتیب و بهنحو تحقیرآمیزی، مطمئنترین شریک خود در آمریکای لاتین را از دست داده است بدون آنکه قادر به برداشتن قدمی در جهت حمایت از او باشد.
او گفت: چین که بزرگترین اعتباردهنده به ونزوئلا محسوب میشود، اکنون با عدم قطعیتهای عمدهای در رابطه با حدود ۶۰ میلیارد دلار سرمایهگذاری خود در این کشور مواجه خواهد بود. تلاش آمریکا برای مستقر کردن یک رژیم نزدیک به خود در ونزوئلا در حکم لطمهای جدی به امنیت انرژی چین نیز خواهد بود.
این دیپلمات پیشین افزود: این واقعیت که ممکن است ونزوئلا بهعنوان دارنده بزرگترین ذخایر نفت جهان در مسیر همراهی با آمریکا قرار گیرد، میتواند اثرات عمیقی بر ژئوپلیتیک انرژی بر جای بگذارد و قدرت قیمتگذاری اوپک و اوپکپلاس را به چالش بکشد. اگر آمریکا بتواند اهداف نفتی خود را در ونزوئلا محقق کند، میتوان انتظار داشت که بهای نفت نیز وارد یک روند نزولی شود.
