ساخت پویانمایی درباره جنگ با نگاه شاعرانه
نرگس ذاکری، کارگردان، مدرس و فیلمنامهنویس پویانمایی، معتقد است انیمیشن با بهرهگیری از زبان استعاری و روایت شاعرانه، ظرفیت بالایی برای بازنمایی مفاهیم انسانیِ جنگ، رنج، امید و صلح دارد؛ ظرفیتی که میتواند بدون نمایش مستقیم خشونت، تأثیری عمیق و جهانی بر مخاطب بگذارد.
نرگس ذاکری، کارگردان پویانمایی، درباره توجه به موضوع جنگ در انیمیشن گفت: برای من، فضای آرمانی پرداختن به جنگ در انیمیشن، فضایی شاعرانه و استعاری است؛ جایی که اثر، بهجای نمایش مستقیم خشونت، رد انسانیِ جنگ را روایت کند.
وی درباره ظرفیت انیمیشن در انتقال احساسات و واقعیتهای جنگ افزود: انیمیشن میتواند احساسات پنهان جنگ را از طریق تصویر و فضا منتقل کند؛ گاهی یک تصویر نمادین از واقعیت، تأثیرگذارتر از بازنمایی مستقیم آن است.
ذاکری در پاسخ به این پرسش که کدام عناصر در تأثیرگذاری یک اثر انیمیشن اولویت بیشتری دارند، بیان کرد: به نظر من مهمترین عنصر، عمق داستان و روایت است؛ زیرا اگر داستان تأثیرگذار و انسانی باشد، سایر عناصر مانند طراحی بصری، پالت رنگی، موسیقی و طراحی شخصیتها در خدمت تقویت همان روایت قرار میگیرند. در واقع هماهنگی میان این عناصر است که میتواند یک اثر را ماندگار و اثرگذار کند.
این مدرس پویانمایی درباره چگونگی انتقال مفاهیمی چون رنج و امید بدون نمایش خشونت گفت: انتقال چنین مفاهیمی میتواند از طریق فضای بصری، نمادها، تغییرات رنگ، ریتم حرکت و حتی سکوت انجام شود. گاهی یک تصویر ساده، یک شیء نمادین یا تغییر تدریجی فضای بصری میتواند احساسات عمیقتری را منتقل کند نسبت به نمایش مستقیم خشونت.
وی با اشاره به ظرفیت جهانی انیمیشن اظهار کرد: انیمیشن به دلیل زبان تصویری و جهانی خود، ظرفیت بالایی برای انتقال مفاهیم انسانی مانند صلح، همدلی و همزیستی دارد. این رسانه میتواند بدون وابستگی شدید به زبان یا فرهنگ خاص، پیامهای انسانی را به مخاطبان گستردهتری در سراسر جهان منتقل کند.
ذاکری درباره برقراری ارتباط با مخاطبان بینالمللی نیز توضیح داد: برای ارتباط با مخاطبان جهانی، مهم است که روایت بر تجربههای انسانی مشترک تمرکز داشته باشد؛ تجربههایی مانند ترس، فقدان، امید یا تلاش برای بقا. وقتی داستان بر احساسات و موقعیتهای انسانی بنا شود، حتی مخاطبانی که تجربه مستقیم جنگ نداشتهاند نیز میتوانند با آن ارتباط برقرار کنند.
این کارگردان پویانمایی در ادامه گفت: تولید انیمیشن با موضوع جنگ میتواند هم یک رویکرد هنری باشد و هم نوعی مسئولیت اجتماعی. از یک سو هنرمند تلاش میکند تجربه و نگاه شخصی خود را بیان کند و از سوی دیگر چنین آثاری میتوانند به آگاهیبخشی، یادآوری پیامدهای جنگ و تأکید بر ارزشهای انسانی کمک کنند.
کارگردان «پتیتک» درباره تأثیر جنگ بر خلق آثار هنری بیان کرد: وقوع جنگ و پیامدهای آن تأثیر عمیقی بر زندگی انسانها و روایتهای هنری میگذارد. این موضوع میتواند الهامبخش روایتهایی باشد که به آسیبهای انسانی، تغییر اجتماعی و تلاش انسانها برای حفظ امید و زندگی در شرایط دشوار میپردازند.
ذاکری در پایان درباره تازهترین فعالیت خود گفت: این روزها مشغول توسعه ایدهای برای یک انیمیشن کوتاه هستم که بهصورت استعاری به موضوع جنگ و پیامدهای انسانی آن میپردازد. در این اثر تلاش دارم با استفاده از زبان نمادین و فضایی شاعرانه، بدون نمایش مستقیم خشونت، احساسات و تأثیرات عمیق این پدیده بر زندگی انسانها را به تصویر بکشم.