سرنوشت کارگردانان توقیفی؛ همه باختند جز حمید نعمت الله!

عبدالرضا کاهانی به عنوان یکی از فیلمسازانی که پرچم دار توقیف در سینمای ایران است او که برای همه فیلم هایش منهای «بیست» ممیزی پیش آمده بود بعد از توقیف «ارادتمند نازنین بهاره تینا» تقریبا از مسیر کاری اش در ایران خارج شد و به خارج از کشور مهاجرت کرد و اولین فیلم سینمایی بین المللی خود را در فرانسه ساخت. او به خاطر مواضع اتخاذ شده در زمینه موضوعات مختلف سیاسی اجتماعی تا این لحظه دیگر نتوانست به ایران برگردد.

این اتفاق به شکلی دیگر برای ناصر تقوایی افتاد ؛ تقوایی پس از ناتمام ماندن فیلم «چای تلخ» و سانسورهایی که به این فیلم اعمال شد دیگر روی صندلی کارگردانی ننشت و فیلمی نساخت.

تقوایی در نشستی اعلام کرد : «من نوشته‌های زیادی دارم اما کجا باید چاپش کنم؟ کجای دنیا واژه‌ها مجرم شده‌اند. وزارت ارشاد چرا این موضوع را نادیده می‌گیرد؟ آنجا جایی است که باید به هر امر فرهنگی مجوز بدهد. وقتی نگاه می‌کنم می‌بینم افرادی که برای مدیریت آن سازمان انتخاب می‌شوند جنبه فرهنگی داشتند و افرادی برگزیده بودند. اما چرا به این موضوع توجه نمی‌کنند؟»

مشابه این رخداد برای همکار و دوست ناصر تقوایی یعنی بهمن فرمان آرا که یکی از بزرگان سینمای ایران است پیش آمد و پس از آنکه فرمان آرا در سال 69 به ایران برگشت هربار با ممیزی آثارش مواجه شد. او در مصاحبه ای عنوان کرد: «در این سالها، هر سال یک سناریو ارائه می‌کردم که هر بار با تشکیل یک جلسه، شفاها با ساخت آن مخالفت می‌کردند و از آنجایی که اگر پوست کلفت نبودیم دوام نمی‌آوردیم. بعد از دوم خرداد سناریویی با نام "از عباس کیارستمی متنفرم" را ارائه کردم که آن را هم در جلسه‌ای گفتند نمی‌توانی بسازی پس از پایان این جلسه به فکر افتادم درباره تشییع جنازه خودم فیلم بسازم این طرح به سرعت با موافقت مسوولان ارشاد مواجه شد. آنها حتی از من پرسیدند که چرا این طرح را زودتر ندادی!»

کیانوش عیاری پس از توقیف فیلم «کاناپه» با اینکه یک فیلم گیشه پسند به نام ویلای ساحلی ساخت اما ناموفق بود. پس از آن سریال او به مرحله پخش نرسید و با آنکه زمان پخشش اعلام اما توقیف شد. این کارگردان سالها درگیر رفع توقیف خانه پدری بود و تمامی این فشارها یکی از بهترین کارگردانان سینمای ایران را از مرحله ساخت و تولید پرت و دچار افسردگی اش کرد.

این اتفاق سالها قبل برای امیرنادری هم رخ داد و او هم دیگر نتوانست درخشش سالهای ابتدایی کارش را تکرار کند و در خارج از کشور به حیات خود ادامه می‌دهد.

اما میان اسامی که گفتیم و نگفتیم تنها یک نام هست که با وجود اتفاقات فراوان در روند کاری اش سعی کرده قوی ادامه بدهد و او حمید نعمت الله است. نعمت الله با وجود آنکه یکی از مهم ترین فیلم هایش ناجوانمردانه در محاق توقیف است اما کم نیاورده و فیلمبرداری فیلم جدیدش به پایان رسید.

نعمت الله در خرداد ۱۴۰۲ برای ساخت بُت درخواست پروانه ساخت کرد.  شورای صدور پروانه ساخت در خرداد ۱۴۰۳ که در آن زمان این فیلم موقتاً «رُخ» نام گرفته بود، برای آن پروانه ساخت صادر کرد و تصویربرداری این فیلم از مهر ۱۴۰۳ آغاز شد. «بُت» یک درام اجتماعی است و هفتمین فیلم سینمایی حمید نعمت‌الله است و نخستین تصویر این فیلم با بازی لیلا حاتمی چند روز پیش منتشر شد.