کشور موفقی در حوزه درمان اعتیاد نیستیم/ سن اعتیاد پایین آمده است
یک درمانگر اعتیاد گفت: متاسفانه سن اعتیاد پایین آمده و اعتیاد زنان و کودکان روند افزایشی دارد.
سعید صفاتیان، پژوهشگر و درمانگر اعتیاد، در گفتوگو با آوش درباره روند پیشیگیری اعتیاد در کشور گفت: در حوزه پیشگیری، ما کشور موفقی نیستیم و اینکه مدیران مربوطه میگویند فلان برنامه را در فلان شهرستان و ... انجام دادیم، همان برنامههایی است که ۲۰ سال است کشورهای دنیا کنار گذاشتهاند و قدیمی هستند. مدیران باید ببینند تاثیر برنامههای پیشگیری که تاکنون اجرا کردهاند، چیست.
او گفت: متاسفانه سن اعتیاد پایین آمده و اعتیاد زنان و کودکان روند افزایشی دارد. همچنین تغییر الگوی مصرف موادمخدر وجود دارد و همه این موارد نشان میدهد، برنامههای پیشگیری ضعیف بوده است. متاسفانه مدیرانی که روی کار میآیند قدرت تصمیمگیری برای مدت طولانی را ندارند.
این درمانگر اعتیاد تاکید کرد: وقتی امروز برنامهای طراحی میشود باید ۵ سال دیگر نتیجه آن را دید. مدیر در این شرایط میگوید: ۱ تا ۲ سال دیگر من را از این سمت برمیدارند، چه نوع برنامهای بریزم که ۵ سال دیگر نتیجه آن را ببینم؛ باید برنامهای بریزم که طی ۱_۲ سال به نتیجه برسد. اینگونه است که اقداماتی چون برگزاری همایش و سمینار و ... برای گزارش نوشتن، به جای برنامهریزی بلندمدت در دستورکار مدیران قرار میگیرد.
صفاتیان یادآور شد: الان وقت اینکه اعتیاد چیست، گذشته است؛ خانوادهها و بچهها به راحتی اطلاعات درباره اینکه اعتیاد چیست را، از طریق فضای مجازی به دست میآورند. برنامههای آموزشی و پیشگیری باید روی آموزش مهارتهای زندگی متمرکز باشد. آموزش و پرورش باید روی کتب درسی بیشتر ورود کرده و معلمهای پرورشی را در این حوزه تقویت کند همانطوری که به خیلی از موضوعات توجه خاص دارند، بحث اعتیاد را هم که خیلی مهم است، جدی بگیرند.
او اضافه کرد: مهارت زندگی این است که به بچهها یاد میدهند، چگونه با دیگران رفتار و رشد کنند و چگونه دچار اعتیاد نشوند. متاسفانه برای آموزش این مهارتها، وقتی در آموزش و پرورش و خانوادهها گذاشته نمیشود.
این درمانگر اعتیاد افزود: باید مهارت نه گفتن را به کودکان و نوجوانان یاد بدهیم که اگر در یک جمع، دوست و یا کسی به آنها سیگار و ... تعارف کرد، به راحتی بتواند به او نه بگوید. حداقل به ۲۰ کشور سفر کردهام و این کاری است که به آن اهمیت داده میشود.
صفاتیان خاطرنشان کرد: متولیان امر در حوزه پیشگیری از اعتیاد در سراسر دنیا به کودکان یاد میدهند تا در برابر تعارفات دیگران نه بگویند و از خود مراقبت کنند.
او اضافه کرد: آموزش و پرورش به هر دلیلی در حوزه آموزش مهارتهای زندگی زیاد ورود نمیکند در صورتیکه میتواند از سازمانهای مردمنهاد و انجیاوها کمک بگیرد. ورود هر چه بیشتر سازمان بهزیستی در حوزه پیشگیری از اعتیاد نیاز است و باید هماهنگیهای بین بخشی تقویت شوند و از طرفی ستاد مبارزه با موادمخدر هم به عنوان دستگاه هماهنگکننده نقش خیلی مهمی دارد.
این درمانگر اعتیاد گفت: آمارهای فعلی از اعتیاد و آمار معتادان در کشور مربوط به سرشماری است که چند سال پیش انجام شده است. اینگونه بود که عوامل اجرایی سرشماری به درب منزل مردم میرفتند و از آنها میپرسیدند چند نفرید؟ آیا در خانه کسی موادمخدر مصرف میکند؟ سوال اینجاست کسی جرات دارد در پاسخ این سوالات مثلا بگوید بله فرزندم یا همسرم مصرفکننده است؛ حتی در کشورهایی چون سوئیس و ... هم کسی جرات ندارد جواب درست به چنین سوالاتی بدهد. در این نحوه سوال پرسیدن در سرشماری آمار درست و دقیقی به دست نمیآید.
صفاتیان تصریح کرد: وضعیت آمارگیری خیلی مهم است یعنی باید هر ۵ سال یک بار پایش مجدد درخصوص وضعیت اعتیاد در کشور صورت بگیرد. وقتی سرشماری و پایش منظم صورت نمیگیرد، کارشناسان یک حرفی میزنند و میگویند آمار اعتیاد بالا رفته و مدیران ستاد مبارزه با موادمخدر گارد میگیرند و میگویند آمار اعتیاد پایین آمده و شاید هیچکدام هم نتوانند به درستی آمار ارائه بدهند.
این درمانگر و پژوهشگر اعتیاد تاکید کرد: خیلی دوست دارم ستاد مبارزه با موادمخدر نظرسنجی انجام دهد و یکسری اطلاعات کسب کند تا پایه وضعیت اعتیاد در کشور را بدانیم در غیر این صورت، گارد گرفتن مدیران مقابل کارشناسان حوزه مبارزه با اعتیاد ادامه خواهد داشت.