دانشگاه محل گفتوگوست نه تقابل
مهرداد لاهوتی: تهدید وزیر علوم راهحل مشکلات دانشگاهها نیست
روزنامه اعتماد در گزارشی نوشت:
در روزهایی که وزارت علوم و کلیت دولت نهایت تلاش خود را در مسیر مدیریت دانشگاهها و عدم استفاده از روشهای سلبی به کار گرفتهاند، برخی طیفهای رادیکال در درون و بیرون مجلس تلاش میکنند از نماد دوقطبی ایجاد شده در دانشگاهها برای خود کلاهی جناحی ببافند. افکار عمومی ایرانیان اما هنوز از یاد نبرده که در دولت گذشته چه نوعی برخوردهای سلبی با نهاد علم و دانشگاه صورت میگرفت و لیست دانشجویان ستارهدار و استادان اخراجی چه حجم انبوهی را در بر گرفته بود. اما امروز که وزیر علوم و معاونان وزارتخانهاش اعلام میکنند اجازه ورود نهادهای امنیتی خارج از دانشگاه را نمیدهند و تاکید دارند: «مسائل دانشگاه باید در بطن این نهاد حل و فصل شود» برخی رادیکالها علم مخالفت برافراشتهاند و وزیر را تهدید به استیضاح و مقابله میکنند. در واقع همان طیفها و گروههایی که از طریق دوقطبیسازی جرقه مشکلات را زدهاند، وزیر را تهدید میکنند که یا برخوردهای امنیتی و حراستی را با دانشجویان و استادان از سر بگیر یا اینکه منتظر استیضاح باش! این طیفها پیش از این هم همین رفتار را در ماجرای حجاب در مقابل مجلس شورای اسلامی برنامهریزی کرده بودند. گروههایی از گروههای سمپات خود را به بهانه حجاب تجهیز کرده و مقابل مجلس ساماندهی کرده بودند و به عنوان سخنران به محافل آنها میرفتند تا دولت و نهادهای حاکمیتی را مجاب سازند که از تصمیماتشان کوتاه بیایند. اینبار هم مانند بسیاری از نمونههای دیگر ردپای این نوع برخوردهای سلبی به همین طیفهای رادیکال ختم میشود. امیرحسین ثابتی چهرهای که معمولا در چنین آوردگاههایی صدای جریان رادیکال را بازتاب میدهد، حوادث دانشگاهی را نتیجه مماشات وزیر علوم و تشریفاتی کردن کمیته انضباطی دانشگاهها دانسته و وزیر علوم را به استیضاح تهدید میکند. امیرحسین ثابتی، نماینده تهران در مجلس به این اتفاقات دانشگاه واکنش نشان داده و در کانال خود مینویسد: «شعارهای ساختارشکنانه و آتش زدن پرچم توسط اوباش دانشجونما در چند دانشگاه کشور، نتیجه مستقیم سیاستهای غلط و مماشات رییسجمهور و وزیر علوم با «جریان نفوذ» است.» او ادامه میدهد: «وقتی عملا کمیته انضباطی دانشگاهها را تشریفاتی کردید، حالا باید پاسخگوی این وضعیت باشید.» ثابتی در پایان خطاب به وزیر علوم هشدار میدهد: «جناب سیماییصراف! اگر این وضعیت جمع نشود روند استیضاح شما در مجلس آغاز خواهد شد.» سیماییصراف اما بدون توجه به این تهدیدها صدای دانشجویان معترض را شنیده، درددلها و حتی فریادهایشان را گوش میدهد. تذکار میدهد، اخم و راهکار ارائه میکند. اما اجازه نمیدهد نهاد علم بازیچه صفکشیهای سیاسی و جناحی قرار بگیرد.
اما آیا سایر نمایندگان مجلس نیز اینگونه میاندیشند؟ «اعتماد» در تماس با تعدادی از نمایندگان مجلس این پرسش را طرح کرد که آیا نمایندگان مجلس تصمیمی به استیضاح وزیر علوم و آموزش و پرورش دارند؟ اکثریت نمایندگان مورد پرسش قرار گرفته اعلام کردند، در شرایط فعلی هیچ طرح استیضاحی در مجلس جریان ندارد و اکثریت مجلس اقبالی به استیضاح نمایندگان نشان نمیدهند. جرقه رخدادهای اخیر اما بیانگر این واقعیت است که آتش دوقطبیسازی اخیر توسط جریاناتی در دانشگاهها برپا شده که این اتفاقات نزدیکی قابل توجهی به جریانات رادیکال دارند. در ادامه نیز همین افراد و گروهها فریاد وااسلاما و وادانشگاها سر میدهند و خواستار تداوم برخوردهای سلبی با دانشجویان میشوند. این در حالی است که تحلیلگران و نمایندگان مجلس معتقدند فضای فعلی نیازمند مدیریت صحیحی است و این مدیریت صحیح با روشهای سلبی و برخوردهای نهادهای امنیتی با دانشگاهها ایجاد نمیشود. «اعتماد» اما سراغ مهرداد لاهوتی و احمد بخشایشاردستانی دو تن از نمایندگان مجلس رفته تا درباره واکنش نمایندگان به رخدادهای دانشگاهها بحث و تبادل نظر کند. این نمایندگان با اشاره به اینکه دانشگاهها باید به محلی برای گفتوگو و نه تقابل بدل شوند، میگویند: «هر نوع دوقطبیسازی در دانشگاهها برخلاف منافع ملی و به نفع دشمنان است.»
مهرداد لاهوتی: تهدید وزیر علوم
راهحل مشکلات دانشگاهها نیست
مهرداد لاهوتی، نماینده لنگرود در مجلس دوازدهم با تاکید بر ضرورت گفتوگو در فضای دانشگاهی میگوید: حل مسائل دانشجویان با برخورد سلبی و دوقطبیسازی ممکن نیست و امروز بیش از هر زمان دیگری کشور به انسجام و همصدایی نیاز دارد. او همچنین تاکید میکند: هیچ برنامهای برای استیضاح وزیر علوم و هیچ وزیر دیگری در مجلس جریان ندارد. لاهوتی در گفتوگو با «اعتماد» در واکنش به مباحث مطرح شده درباره وضعیت دانشگاهها و اظهارات برخی نمایندگان درباره برخورد با دانشجویان میگوید: «دانشگاه ذاتا محل تضارب آرا و شنیدن صداهای مختلف است و نمیتوان با نگاه دستوری و تقابلی مسائل آن را حل کرد. اصل اساسی در فضای دانشگاه، گفتوگو و شنیدن حرفهاست و هر راهی غیر از مذاکره و صحبت کردن، به بنبست منتهی میشود. وقتی جوانان و دانشجویان دغدغه یا ابهامی دارند، بهترین کار این است که پای صحبت آنها نشست و مشکلات را از مسیر منطقی برطرف کرد نه اینکه صورت مساله پاک شود.»
لاهوتی ضمن اشاره به برخی رفتارهای افراطی در داخل و خارج مجلس و با تاکید بر اینکه کشاندن اختلافنظرها به سمت خشونت، نه عقلانی است و نه به نفع کشور، یادآور میشود: «هیچ یک از طرفین از تنش سود نمیبرند و همه باید تلاش کنند مسائل را با منطق حل کنند. دانشگاهها و نهادهای حاکمیتی بهترین فرصت را دارند تا با گفتوگو، فضای آرام و عقلانی ایجاد کنند و اجازه ندهند سوءتفاهمها به بحران تبدیل شود. امروز کشور در وضعیت تهدید قرار دارد و دشمنان ایران آشکارا از فشار و تهدید سخن میگویند و در چنین شرایطی، کشاندن اختلافات داخلی به خیابان و دانشگاه، خطای راهبردی است. وقتی دشمن از بیرون کشور، با زبان زور صحبت میکند و ملت ایران را تهدید میکند، عقل حکم میکند که در داخل کشور به سمت انسجام حرکت کنیم نه تشدید اختلافات. امروز همه ما باید یک نگاه مشترک داشته باشیم و آن هم ایستادگی در برابر زورگویی دشمنان و دفاع از منافع ملی است.»
این نماینده با اشاره به نقش دانشگاهها در عبور از بحران یادآور میشود: «دانشگاهها باید هوشیار و آگاه باشند و بدانند چه جریاناتی به دنبال ایجاد شکاف و دوقطبی در جامعه هستند. برخی تلاش میکنند فضای دانشگاه را به سمت تقابل ببرند و این دقیقا همان چیزی است که دشمنان ایران دنبال آن هستند. تقسیمبندیهایی مانند دانشجوی انقلابی و دانشجوی معترض، کمکی به حل مساله نمیکند و فقط فضا را ملتهبتر میسازد. دوقطبیسازی یکی از خطرناکترین آسیبهای اجتماعی است و نمونههای آن را در کشورهای منطقه دیدهایم که چگونه به بحرانهای عمیق منجر شده است. باید بپذیریم که اختلافنظر نهتنها بد نیست، بلکه عامل رشد و تعالی جامعه است. جامعهای که در آن همه یکدست فکر میکنند، جامعهای ایستا و بدون پویایی است و دانشگاه دقیقا محلی است که باید تفاوت دیدگاهها در آن وجود داشته باشد.»
این نماینده مجلس در واکنش به بحث تهدید وزیر علوم و موضوع استیضاح تاکید میکند: «چنین رویکردهایی به حل مساله کمکی نمیکند و فضای گفتوگو را محدودتر میسازد. تاکنون موضوع مشخصی درباره استیضاح وزیر علوم به دست او نرسیده و بهتر است به جای تهدید، به دنبال راهحلهای کارشناسی بود. امروز زمان تسویه حسابهای سیاسی نیست و همه باید تلاش کنند اختلافها را مدیریت کنند تا کشور از این مقطع حساس با کمترین هزینه عبور کند. انسجام ملی، گفتوگو و تحمل نظر مخالف، سه کلید اصلی عبور از شرایط فعلی است و دانشگاهها میتوانند پیشگام این مسیر باشند.»
بخشایشاردستانی: بحث استیضاح وزیر علوم
مطرح نیست
احمد بخشایشاردستانی یکی دیگر از نمایندگان مجلس دوازدهم با تاکید بر اینکه در شرایط کنونی کشور، بحث استیضاح وزیر علوم و وزیر آموزشوپرورش موضوعیت ندارد، گفت: در فضایی که کشور با تهدیدات خارجی و فشارهای امنیتی مواجه است، ایجاد دوقطبی در دانشگاهها به نفع منافع ملی نیست و باید از آن جلوگیری شود. بخشایشاردستانی در گفتوگو با «اعتماد» در واکنش به طرح برخی گمانهزنیها درباره احتمال استیضاح وزیر علوم و وزیر آموزشوپرورش، با رد این موضوع اظهار میکند: «اصلا چنین بحثی قابل طرح نیست و استیضاحی در کار نخواهد بود. کشور در شرایط خاصی قرار دارد. امریکاییها بهطور کامل دور ایران حلقه زدهاند و سیاست فشار حداکثری را با شدت بیشتری دنبال میکنند تا از داخل، ایران را وادار به دادن امتیاز کنند. در چنین فضایی، طرح موضوعاتی مانند استیضاح نه منطقی است و نه به مصلحت کشور. دوقطبی شدن فضای دانشگاهها اتفاق خوبی نیست. نباید دانشگاه به صحنه تقابل گروهها علیه یکدیگر تبدیل شود. ما باید بتوانیم از این شرایط تهدیدآمیز عبور کنیم و اجازه ندهیم فضا بهگونهای مدیریت شود که به انسجام داخلی آسیب بزند.»
او با بیان اینکه خود نیز استاد دانشگاه است، یادآور میشود: «کلاسهای دانشگاهها معمولا از هفته دوم اسفند آغاز میشود. به نظر من، اگر روسای دانشگاهها اعم از دانشگاههای دولتی و آزاد، در این مقطع کلاسها را به صورت مجازی برگزار کنند، تصمیم عاقلانهتری خواهد بود تا شرایط کشور شفافتر شود.» یکی از دلایل شکلگیری برخی ناآرامیها در فضای دانشگاهی میتواند همین فشارهای خارجی باشد. امریکاییها به دنبال این هستند که با ایجاد بههمریختگی داخلی، دوقطبی و تنش اجتماعی، این پیام را القا کنند که فشارهایشان موثر بوده و ایران باید امتیاز بدهد. من نمیگویم قطعا این سناریو در حال اجراست، اما احتمال آن وجود دارد. اگر من وزیر علوم بودم، اجازه نمیدادم در این مقطع چنین فضایی در دانشگاهها شکل بگیرد و از ابتدا دانشگاهها را مجازی میکردم.»
وی ادامه داد: «البته در شرایط عادی، زمانی که کشور تحت تهدید مستقیم خارجی نیست، دانشجویان میتوانند مطالبات صنفی، اجتماعی و حتی سیاسی خود را مطرح کنند. دانشجویان عموما از طبقه متوسط جامعه هستند و طبیعی است که به آزادی بیان، دموکراسی و مشارکت سیاسی علاقهمند باشند. ما حتی در گذشته هم در زمینه ایجاد کرسیهای آزاداندیشی کوتاهی کردهایم. اگر این فضاها تقویت میشد، دانشجویان میتوانستند حرف دل خود را در چارچوبی منطقی و مدیریت شده بیان کنند، نه اینکه فضای دانشگاه به سمت دوقطبی و تنش برود. اما در فضایی که امریکا به صورت آشکار ایران را تهدید میکند و فشار امنیتی ایجاد شده، این نوع تحرکات به صلاح نیست. با این حال باز هم تاکید میکنم که بحث استیضاح وزیر علوم یا آموزش وپرورش اساسا مطرح نیست.»
این نماینده در ادامه درباره ضرورت هماهنگی میان مجلس و دولت میگوید: «در شرایط کنونی، نزدیکی و هماهنگی میان قوا اهمیت بسیار بالایی دارد. برای تحقق حداکثر منافع ملی، دولت، مجلس و سایر ارکان نظام باید در کنار هم باشند و از یکدیگر فاصله نگیرند. رهبر انقلاب تاکید کردهاند که در این مقطع، استیضاحها مطرح نشود. شرایط کشور امنیتی است. دشمن با حلقهسازی و فشار سعی دارد ما را تحت تاثیر قرار بدهد و این یک الگوی تکراری است. مردم باید بدانند که ما در شرایط حساسی قرار داریم. در چنین شرایطی یا مذاکره به توافق منجر میشود یا فشار به سمت درگیری میرود. قطعا مذاکره در فضای محترمانه بهتر است، اما اگر به زور متوسل شوند، جنگ فرسایشی شکل میگیرد. در این شرایط، دولت، مجلس و همه ارکان نظام باید با هم باشند. این به معنای تعطیلی وظایف مجلس نیست؛ مجلس میتواند سوال کند، وزرا را به مجلس بیاورد و نظارت داشته باشد، اما باید در استفاده از ابزارهایی مثل استیضاح، ملاحظات شرایط کشور را در نظر گرفت.»