زبان حقطلبانه
هنوز دقایقی از پایان سخنرانی رییسجمهور در نیویورک نگذشته بود که دامنه وسیعی از بازخوردهای مثبت و اثرگذار از داخل و خارج کشور در خصوص این سخنرانی بازتاب پیدا کرد
روزنامه اعتماد در گزارشی نوشت:
هنوز دقایقی از پایان سخنرانی رییسجمهور در نیویورک نگذشته بود که دامنه وسیعی از بازخوردهای مثبت و اثرگذار از داخل و خارج کشور در خصوص این سخنرانی بازتاب پیدا کرد. بسیاری از ایرانیان فارغ از رویکرد و جهتگیری سیاسی رییسجمهور را به خاطر اقتدار، عقلانیت و استحکامی که از خود بروز داده بود، ستودند. حضور مسعود پزشکیان در هشتاد و یکمین مجمع عمومی سازمان ملل را میتوان نقطه عطفی در رویکرد دیپلماتیک دولت چهاردهم دانست. حضوری که فراتر از یک سخنرانی تشریفاتی، تلاشی برای بازتعریف تصویر ایران در «تریبونِ تراز اول» جهان بود. در دنیایی که با قطببندیهای سخت و تنشهای بیسابقه در خاورمیانه دست به گریبان است، سخنرانی رییسجمهور ایران نه از سر انفعال، بلکه با نوعی «عقلانیت مقتدرانه» همراه بود. آنچه نطق پزشکیان را از الگوهای رایج متمایز میکرد، انتخاب لحنی بود که همزمان «زبان حقطلبی» را در برابر بیعدالتیهای ساختاری و یکجانبهگراییهای غرب حفظ کرد و هم «دریچهای برای تعامل» را گشوده نگه داشت. اقتدار در این سخنرانی به معنای فریاد زدن برای اثبات قدرت نبود، بلکه به معنای توانایی ترسیمِ دقیقِ مرزهای منافع ملی ایران بود؛ به گونهای که مخاطب جهانی (حتی در اردوگاه رقیب) نتواند این سخنان را به عنوان نمادی از «انزوای داوطلبانه» قلمداد کند. پزشکیان با تکیه بر ادبیاتِ «وفاق»، تلاش کرد تا ایران را نه به عنوان «تهدید»، بلکه به عنوان «طرفِ ذینفع در امنیت جهانی» معرفی کند که به دلیل اقدامات تروریستی و تحریمهای ظالمانه، خود قربانی نظمِ ناعادلانه کنونی است. با این حال، آزمون اصلی نه در نیویورک، بلکه در تهران و واشنگتن آغاز شده است. برای تداوم این مسیر، رییسجمهور نیازمند یک «صدای واحد» در داخل است. اگر دیپلماسی رسمی ایران بخواهد در گامهای بعدی، از سد لابیهای ضد ایرانی در جهان عبور کند، باید میان مواضع عالیرتبه دیپلماتیک و هیاهوهای جناحی داخلی، تفکیک قائل شود. سخنرانی مقتدرانه در سازمان ملل، تنها «نخستین پرده» از نمایشی است که اگر با اجماع داخلی و استمرارِ عقلانیتِ سیاسی همراه شود، میتواند مسیرهای مسدود شده در دیپلماسی انرژی، رفع تحریمها و امنیت منطقهای را به تدریج هموار کند. «اعتماد» در گفتوگو با فعالان سیاسی تلاش کرده بازخوردی از دیدگاههای فعالان سیاسی در خصوص کنشگری رییسجمهور در سفر به نیویورک ارایه کند.
محمد مهاجری: تریبون سازمان ملل جای سکوت در برابر جنایات نبود
سخنرانی و رایزنیهای دیپلماتیک رییسجمهوری اسلامی ایران در هفتاد و نهمین نشست مجمع عمومی سازمان ملل متحد، با بازتابهای گسترده و تحلیلهای متعددی در میان چهرهها و فعالان سیاسی داخلی همراه شده است. در حالی که مواضع اتخاذ شده از سوی هیات ایرانی در نیویورک با هدف تبیین دکترین سیاست خارجی، اعتراض به تروریسم و تحریمهای اقتصادی و در عین حال اعلام آمادگی برای تعامل سازنده با جهان ارزیابی میشود، برخی جریانهای سیاسی رویکردهای متفاوتی نسبت به کارکرد این سفر اتخاذ کردهاند. محمد مهاجری، فعال سیاسی اصولگرا، در گفتوگو با «اعتماد» ضمن ارزیابی ابعاد حضور ایران در این آوردگاه بینالمللی، نطق رییسجمهور را مقتدرانه، به موقع و بازتابدهنده واقعیتهای نظام بینالملل توصیف کرد. به باور وی، تریبون مجمع عمومی جایگاهی است که نباید در آن در برابر محاصره اقتصادی و اقدامات ضدانسانی سکوت کرد و همزمان میتوان کانالهای دیپلماتیک را برای دفاع از منافع ملی باز نگه داشت. مهاجری همچنین با تاکید بر لزوم یکپارچهسازی پیام دیپلماتیک ایران پس از بازگشت هیات دیپلماتیک از نیویورک، «اعتمادسازی» و «تفکیک صدای رسمی نظام از هیاهوهای جناحی» را اصلیترین الزام دستگاه سیاست خارجی در گام بعدی خواند و هشدار داد که اظهارات غیرمسوولانه نباید به عنوان موضع رسمی کشور به مخاطب خارجی منتقل شود. محمد مهاجری، فعال سیاسی اصولگرا، در گفتوگو با «اعتماد» به تشریح و تحلیل ابعاد سخنرانی رییسجمهوری اسلامی ایران در صحن علنی سازمان ملل متحد و دیدارها و رایزنیهای دیپلماتیک انجام شده در نیویورک پرداخت.مهاجری با اشاره به ماهیت این سخنرانی میگوید: آنچه از سوی رییسجمهور در مجمع عمومی سازمان ملل متحد مطرح شد، رویکردی مقتدرانه بود و بنده آن دسته از اظهارنظرهایی را که معتقدند در برابر مواضع سران غرب و اسراییل باید رویکردی منفعلانه در پیش گرفته میشد، به هیچ عنوان نمیپذیرم. او افزود: در شرایطی که طرفهای مقابل از تریبونهای بینالمللی برای تهدید و توجیه جنایات جنگی و تداوم محاصره اقتصادی استفاده میکنند، سکوت به هیچ عنوان جایز نیست. نطق قاطعانه و در عین حال پیگیری روندهای دیپلماتیک هیچگونه تضادی با یکدیگر ندارند و هر کدام کارکرد ویژه خود را در عرصه روابط بینالملل ایفا میکنند. این فعال سیاسی با اشاره به اینکه حتی سیاستمداران تندروی غربی نیز در حین تهدیدات کلامی در پی پیامرسانی و باز نگه داشتن مسیرهای مذاکره هستند، اظهار کرد: تریبون سازمان ملل یک ظرفیت جهانی بیبدیل است و سخنان رییسجمهور ایران نیز در کوتاهترین زمان ممکن در سطح رسانههای بینالمللی بازتاب یافت. مهاجری تصریح میکند: جز برخی رسانههای معاند و وابسته، کلیت جریان رسانهای بینالمللی روایتی منصفانه و بیطرفانه از این مواضع ارایه داد و حتی نقدهای مطرح شده نیز اصل اعتراض ایران به روشهای تروریستی و اقدامات نامشروع امریکا را زیر سوال نبرد.این تحلیلگر مسائل سیاسی در ادامه و در پاسخ به پرسشی پیرامون نوع دیپلماسی لازم در مرحله پسانیویورک و چگونگی تنظیم روابط با منطقه و غرب، بر عنصر «اعتمادسازی» تاکید کرد.او میگوید: اعتمادسازی، نخستین و بنیادیترین گامی است که دیپلماتها باید در دستور کار قرار دهند. دولت در این مرحله باید به جامعه بینالمللی تفهیم کند که تنها مواضعی که از مجاری رسمی اعلام میشود، موضع حاکمیت جمهوری اسلامی ایران است.نباید اجازه داد اظهارات پراکنده یک نماینده مجلس یا موضعگیریهای ناپخته برخی کارشناسان در برنامههای کمبیننده صداوسیما، به جای سیاست رسمی کشور قلمداد شود. مهاجری در پایان تاکید کرد: برای طرفهای خارجی و دیپلماتهای بینالمللی باید کاملا شفاف و مشخص باشد که صدای رسمی جمهوری اسلامی ایران منحصرا از زبان رییسجمهور، وزیر امور خارجه و دبیر شورای عالی امنیت ملی خارج میشود و سایر سخنان تند یا نسنجیده، صرفا مصرف داخلی و جناحی داشته و بازتابدهنده راهبرد کلان نظام نیست.
گرامیمقدم: پزشکیان تصویر یک ملت شکستناپذیر و صلحطلب را به نمایش گذاشت
اسماعیل گرامیمقدم، فعال و تحلیلگر سیاسی، اصلاحطلب نیز از زاویه متفاوتی به بحث ورود کرده و در گفتوگو با «اعتماد» با اشاره به سخنرانی رییسجمهور در مجمع عمومی سازمان ملل متحد، این مواضع را بازتابدهنده مقاومت تاریخی ملت ایران و خنثیکننده پروپاگاندای یکساله ایالات متحده میداند. گرامی مقدم با تاکید بر اینکه پزشکیان توانست واقعیتهای نبرد اخیر و حقوق حقه کشورمان را به افکار عمومی جهان معرفی کند، تصریح کرد که پیام تهران همزمان بر صلابت دفاعی، دفاع از حاکمیت ملی و استقبال از صلح شرافتمندانه استوار بوده است. گرامیمقدم با اشاره به قدرت بازتاب سخنان رییسجمهور در عرصه بینالمللی گفت: «آقای پزشکیان توانست با بیانی رسا، مقاومت مردم ایران و جنایات ناشی از حملات متجاوزان به زیرساختهای اقتصادی و شهروندان را به تصویر بکشد. این مواضع به خوبی پروپاگاندای امریکاییها را که به دنبال توجیه اقدامات خصمانه و یغماگری ثروت ملی ایران بودند، بیاثر کرد و نشان داد حقانیت و عدالت در سوی ایران قرار دارد.» این فعال سیاسی یادآور میشود: «رییسجمهور با قاطعیت ادعاهای مکرر ترامپ را مبنی بر توجیه تجاوز به بهانه برنامه هستهای خنثی ساخت. وی برای جهانیان روشن کرد که ایران همواره عضوی متعهد به مقررات NPT و تحت نظارت آژانس بینالمللی انرژی اتمی بوده و هیچگاه به دنبال سلاح هستهای نرفته است. حمله نظامی امریکا به کشوری قانونمدار و عضو آژانس، بدون هیچ مجوز بینالمللی رخ داد؛ در حالی که رژیم صهیونیستی بدون عضویت در NPT و با در اختیار داشتن بیش از ۱۴۰ کلاهک اتمی، آزادانه ملتهای منطقه را تهدید میکند.»گرامیمقدم در ادامه، رفتارهای یکجانبهگرایانه واشنگتن را نمودی از احیای «قانون جنگل» دانست و تصریح کرد: «اقدام خصمانه امریکا در به شهادت رساندن رهبری و مقامات، خطر بازگشت سلطهگری بیضابطه را به کل جهان گوشزد کرد. با این حال، ایستادگی یکپارچه ملت ایران در کنار نیروهای مسلح، راهبرد اصلی متجاوزان یعنی تغییر نظام و تجزیه ایران را با شکستی قطعی روبهرو ساخت.» او با اشاره به رویکرد منطقی جمهوری اسلامی در سیاست خارجی اظهار داشت: «آقای پزشکیان تاکید کرد که ملت ما در برابر تجاوز تا پای جان ایستادگی میکند، اما همواره طالب صلح و گفتوگو است. سند این مدعا آن است که ما درست در اثنای مذاکرات مورد حمله قرار گرفتیم؛ با این حال، چنانچه طرف مقابل اراده داشته باشد، ایران آماده دستیابی به صلحی عادلانه و شرافتمندانه است؛ با این اصل کلیدی که امنیت منطقهای یا باید برای همگان باشد یا ناامنی گریبانگیر همه خواهد شد.» او در پایان خاطرنشان ساخت: «روشنگریهای رییسجمهور پرده از ابهامات و دروغهای رسانهای غرب درباره جنگ اخیر برداشت. ایشان به جهانیان نشان داد که ایران با وجود تقدیم شهدا و تحمل خسارات، حتی یک وجب از خاک خود را از دست نداد و پیروزمندانه از دل بحران خارج شد. این دستاورد، الگویی از ایستادگی در برابر قدرتهای سلطهگر است و افکار عمومی بینالمللی و جامعه امریکا را برای مهار سیاستهای تجاوزکارانه سران کاخ سفید تحت فشار قرار خواهد داد.»