به این دلایل واکسن ایرانی از گارداسیل موثرتر است
رئیس انجمن متخصصان بیماریهای عفونی کشور میگوید: بهترین سن برای شروع تزریق این واکسن ۱۱ تا ۱۲ سالگی است؛ تزریق واکسن هم برای دخترها و هم برای پسرها و تا ۲۶ سالگی توصیه میشود.
کافی است چند دقیقه در شبکههای اجتماعی بگردید تا با موجی از تبلیغات و توصیهها درباره تزریق واکسن HPV روبهرو شوید؛ از پزشکان و کلینیکها گرفته تا اینفلوئنسرهایی که کاربران را به تزریق این واکسن تشویق میکنند. برخی حتی پا را فراتر میگذارند و واکسن را راهی برای درمان زگیل تناسلی معرفی میکنند؛ ادعایی که متخصصان آن را فاقد پشتوانه علمی میدانند.
البته تکرار گسترده این تبلیغها باعث شده این تصور در ذهن بسیاری شکل بگیرد که همه افراد، در هر سن و شرایطی برای حفظ سلامت خود ناگزیر به تزریق این واکسن هستند. اما آیا واقعا چنین تصوری درست است؟
آیا همه افراد باید واکسن HPV تزریق کنند؟
متخصصان بیماریهای عفونی تأکید میکنند واکسن HPV، واکسنی پیشگیرانه است، نه درمانی. بنابراین زمان تزریق و انتخاب فرد مناسب برای دریافت آن، اهمیت بسیار بیشتری از تبلیغات گستردهای دارد که این روزها در فضای مجازی دیده میشود. دکتر آمیتیس رمضانی، رئیس انجمن متخصصان بیماریهای عفونی کشور در گفتگو با همشهریآنلاین ضمن تشریح گروههای هدف واکسیناسیون، درباره رواج واکسنهای تقلبی در بازار، تصور نادرست درباره نقش درمانی این واکسن و همچنین مزایا و محدودیتهای واکسن ایرانی HPV توضیح میدهد. او میگوید: «یکی از مهمترین سوءبرداشتهایی که درباره HPV وجود دارد، تصور درمانی بودن این واکسن است. در حالی که این واکسن فقط نقش پیشگیری دارد.»
رمضانی ادامه میدهد: «همه واکسنهای HPV که در دنیا در دسترس هستند، واکسنهای پیشگیرانهاند و خاصیت درمانی ندارند. واکسنهای درمانی هنوز در مرحله مطالعات بالینی قرار دارند و طی چند سال آینده وارد بازار خواهند شد.»به این دلایل واکسن ایرانی از گارداسیل موثرتر است | چه افرادی نباید واکسن HPV بزنند؟
بهترین زمان تزریق واکسن HPV
بهترین زمان تزریق این واکسن به گفته رمضانی و طبق توصیه منابع و مراجع معتبر بینالمللی، «قبل از هرگونه تماس با ویروس است؛ یعنی پیش از شروع روابط جنسی یا هرگونه تماس جنسی مشکوک و در توضیح بیشتر میگوید: «بهترین سن شروع واکسیناسیون ۱۱ تا ۱۲ سالگی است. از ۹ سالگی هم امکان تزریق وجود دارد اما بهترین سن همان ۱۱ – ۱۲ سالگی است. درضمن تزریق واکسن هم برای دخترها و هم برای پسرها و تا ۲۶ سالگی توصیه میشود.»
به گفته رئیس انجمن متخصصان بیماریهای عفونی کشور، «تزریق واکسن در این سنین میتواند از ابتلا به تیپهای پرخطر HPV و بیماریهای ناشی از آن، از جمله سرطان دهانه رحم و برخی دیگر از سرطانهای مرتبط با این ویروس پیشگیری کند.»
این پزشک تاکید میکند: «بعد از ۲۷ سالگی، تصمیمگیری برای تزریق واکسن بهصورت موردی انجام میشود. واکسیناسیون برای مردان معمولاً بعد از ۲۶ سالگی توصیه نمیشود، اما در زنان ممکن است در شرایط خاص انجام شود؛ مثلاً اگر فرد تا الان واکسن دریافت نکرده باشد، هیچ سابقه تماس جنسی نداشته باشد یا قرار باشد وارد یک رابطه جنسی جدید شود و احتمال مواجهه با ویروس وجود داشته باشد، به او توصیه میکنیم تزریق را انجام دهد.»
او اضافه میکند: «اما برای فردی که بیش از ۲۷ سال سن دارد و قبل از این چند شریک جنسی داشته، واکسن دیگر اثربخشی و کارآیی قابلتوجهی نخواهد داشت.»
یک باور اشتباه؛ برای درمان زگیل تناسلی واکسن بزنید!
یکی از باورهای رایج اشتباه در جامعه ما، توصیه به تزریق واکسن برای درمان زگیل تناسلی است. در حالی که رئیس انجمن متخصصان بیماریهای عفونی کشور میگوید: «اینکه بعد از ابتلای فرد به زگیل تناسلی، به او توصیه شود برای درمان حتما واکسن HPV تزریق کند، از نظر علمی اصلا صحیح نیست.»
به گفته او، «تنها در شرایطی که فرد رفتارهای جنسی پرخطر داشته باشد و احتمال ابتلا به سایر تیپهای ویروس وجود داشته باشد، ممکن است تزریق واکسن برای پیشگیری از تیپهای دیگر توصیه شود. اما برای فردی که شریک جنسی ثابت دارد و به زگیل تناسلی مبتلا شده است، رعایت برنامههای معمول غربالگری کافی خواهد بود.»
بازار داغ واکسنهای تقلبی در کشور
رمضانی در ادامه به موضوع مهم دیگری نیز اشاره میکند و آن، وجود واکسنهای تقلبی خارجی یا واکسنهایی است که از مسیرهای غیرقانونی وارد کشور شدهاند و زنجیره سرد در آنها رعایت نشده است. او هشدار میدهد: «بسیاری از واکسنهای خارجی HPV که در بازار عرضه میشوند، تقلبی هستند. ورود این واکسنها در ماههای اخیر از مسیر قانونی امکانپذیر نبوده و بسیاری از آنها به صورت چمدانی و بدون رعایت زنجیره سرد وارد کشور شدهاند.»
به گفته رئیس انجمن متخصصان بیماریهای عفونی کشور «رعایت زنجیره سرد، شرط اصلی حفظ اثربخشی این واکسن است و اگر این زنجیره رعایت نشود، کارآیی واکسن ممکن است حتی به کمتر از ۵۰ درصد کاهش پیدا کند. به همین دلیل توصیه میکنیم که افراد تنها از واکسنهایی استفاده کنند که از رعایت زنجیره سرد آنها اطمینان داشته باشند.»
رمضانی به مزیتهای واکسن تولید داخل اشاره میکند و میگوید: «درحالحاضر واکسن ۴ ظرفیتی HPV با نام «گاردیسان» در داخل کشور توسط شرکت برکت تولید میشود. این واکسن از نظر اثربخشی با واکسنهای خارجی برابری میکند و مزیت مهم آن این است که زنجیره سرد در فرآیند تولید و توزیع آن به درستی رعایت شده است.»
این متخصص ادامه میدهد: «آنچه برای ما اهمیت دارد، ۴ ظرفیتی بودن این واکسن است. چون تیپهای ۱۶ و ۱۸ مهمترین عوامل ایجاد سرطان مخصوصا سرطان دهانه رحم هستند و تیپهای ۶ و ۱۱ هم عامل اصلی بروز زگیل تناسلی محسوب میشوند. که این واکسن ۴ ظرفیتی همه اینها را پوشش میدهد. یعنی این واکسن هم از سرطانهای مرتبط با HPV پیشگیری میکند و هم احتمال بروز زگیل تناسلی را کاهش میدهد.»
او به این موضوع مهم اشاره میکند که «ایران جزو کشورهای با شیوع بالای سرطان دهانه رحم نیست و آنچه امروز بیش از هر چیزی در ارتباط با HPV برای کشور ما مشکلساز شده، زگیل تناسلی و پیامدهای اجتماعی و خانوادگیِ ناشی از آن است.»
پس واکسن ۴ ظرفیتی کافی است؟
خیلی از افراد تصور میکنند واکسن ۹ ظرفیتی آمریکایی که با نام گارداسیل در کشور موجود است، الزاماً انتخاب بهتری است، اما رمضانی میگوید: «تفاوت میزان پوشش سرطانها در این دو واکسن آنقدر که تصور میشود زیاد نیست. مثلا تیپهای ۱۶ و ۱۸ موجود در واکسن ۴ ظرفیتی ایرانی، به تنهایی از حدود ۷۰ درصد سرطانهای مرتبط با HPV پیشگیری میکنند. در حالی که تیپهای اضافه موجود در واکسن ۹ ظرفیتی گارداسیل حدود ۲۰ درصد دیگر از سرطانها را پوشش میدهند.»
رئیس انجمن متخصصان بیماریهای عفونی کشور اضافه میکند که «علاوه بر اینها، قیمت واکسن ایرانی حتی به یکسوم واکسن ۹ ظرفیتی گارداسیل هم نمیرسد. با توجه به مطالعات انجامشده، گاردیسان از جمله واکسنهایی است که هم میتواند از زگیل تناسلی و مشکلات و تنشهای خانوادگی و اجتماعی ناشی از آن پیشگیری کند و هم خطر ابتلا به سرطانهای مرتبط با HPV را کاهش دهد.»
