این اسپری بینی، مغز پیر را جوان میکند!
پژوهشگران آمریکایی یک اسپری بینی ابداع کردهاند که میتواند مغز پیر را به حالت جوان بازگرداند، حافظه را بازیابی کند و التهاب را معکوس کند.
تصور کنید مغز شما یک موتور با کارآیی بالاست که در طول دههها فقط فرسوده نمیشود، بلکه شروع به داغ شدن نیز میکند. آتشهای کوچک التهاب در اعماق مرکز حافظه مغز شعلهور میشوند و یک مه مغزی مداوم را ایجاد میکنند که تفکر، شکلگیری خاطرات جدید یا حتی سازگاری با محیطهای جدید را دشوارتر میسازد و خطر ابتلا به اختلالاتی مانند بیماری آلزایمر را افزایش میدهد.
به نقل از فیز، دانشمندان این روند کند سوختن را «التهاب عصبی» مینامند و برای دههها تصور میشد که این بهای اجتنابناپذیر افزایش سن است اما بررسی پژوهشگران دانشگاه تگزاس ای اند ام»(Texas A&M) نشان میدهد که روند التهابی مسئول پیری مغز و مه مغزی ممکن است در واقع برگشتپذیر باشد و راه حل آن جراحی مغز نیست، بلکه یک اسپری بینی ساده است.
پژوهشگران در این پروژه به سرپرستی دکتر «آشوک شتی»(Ashok Shetty) استاد برجسته دانشگاه تگزاس ای اند ام، یک اسپری بینی تولید کردند که در آزمایشها تنها با دو دوز توانست التهاب مغز را به طرز چشمگیری کاهش دهد، نیروگاههای سلولی مغز را بازیابی کند و حافظه را به طور قابل توجهی بهبود ببخشد.
تعجبآورترین بخش ماجرا این است که همه چیز ظرف چند هفته اتفاق افتاد و ماهها دوام آورد. یافتههای این پژوهش میتوانند آینده درمانهای نورودژنراتیو را تغییر دهند و حتی ممکن است نحوه تفکر دانشمندان را نیز درباره پیری مغز عوض کنند.
شتی گفت: بیماریهای مرتبط با افزایش سن مغز مانند زوال عقل، یک نگرانی عمده سلامتی در سراسر جهان هستند. ما در این پژوهش نشان دادهایم که پیری مغز قابل معکوس شدن است تا به افراد کمک کند از نظر ذهنی تیزبین و از نظر اجتماعی فعال باشند و از زوال عقل مرتبط با سن در امان بمانند.
پیامدهای این پژوهش میتوانند یک انقلاب را در حوزه پزشکی به همراه داشته باشند. شتی گفت: با توسعه و گسترش این روش درمانی، یک اسپری بینی ساده با دو دوز میتواند روزی جایگزین روشهای تهاجمی و پرخطر یا شاید حتی ماهها مصرف دارو شود.
تأثیر اجتماعی میتواند به همان اندازه عمیق باشد. پیشبینی میشود که تنها در آمریکا، تعداد موارد جدید زوال عقل طی چهار دهه آینده دو برابر شود و از حدود ۵۱۴ هزار نفر در سال ۲۰۲۰ به حدود یک میلیون نفر در سال ۲۰۶۰ برسد. شتی گفت: این روند، نیاز مبرم به سیاستها و مداخلات نوآورانه را نشان میدهد که میتوانند هم خطر و هم شدت اختلالات عصبی مانند زوال عقل را به حداقل برسانند.
همچنین، این پژوهش به کاربردپذیری گسترده اشاره دارد و نشان میدهد که این روش به طور یکسان برای هر دو جنسیت مؤثر است. این یک نتیجه نادر در پژوهشهای زیستپزشکی به شمار میرود. شتی گفت: این موضوع جهانی است. نتایج درمان در هر دو جنسیت ثابت و مشابه بودند.
حتی شاید روزی این روش بتواند به بازماندگان سکته مغزی کمک کند تا عملکرد از دست رفته مغز را دوباره به دست بیاورند و اثرات پیری شناختی را کُند یا معکوس کنند.
شتی گفت: روش ما معنای پیر شدن را از نو تعریف میکند. هدف ما پیری موفقیتآمیز مغز است. ما افراد را هوشیار و در ارتباط نگه میداریم تا نه تنها زندگی طولانیتر، بلکه زندگی هوشمندانهتر و سالمتری داشته باشند.
این پژوهش در «Journal of Extracellular Vesicles» به چاپ رسید.
منبع: همشهری