پناه‌گرم در میادین تهران؛ آماده‌باش گرمخانه‌ها برای شب‌های سرد پایتخت
مدیریت شهری تهران امسال نیز با فعال‌سازی گرمخانه‌ها و مددسراهای سیار «پناه‌گرم» تلاش دارد برای افراد بی‌خانمان، سرپناهی امن در شب‌های سرد فراهم کند.
با آغاز نیمه دوم سال و سرد شدن هوا، افراد بی‌خانمان و فاقد سرپناه بیش از گذشته در معرض آسیب‌های ناشی از سرما قرار می‌گیرند و نیاز به حمایت و اسکان موقت دارند. در همین راستا، مدیریت شهری تهران با فعالیت گرمخانه‌ها و مددسراهای ثابت و همچنین راه‌اندازی مددسراهای سیار در فصل سرد سال، امکان اسکان و ارائه خدمات به این افراد را فراهم می‌کند.
اما شاید این پرسش مطرح شود که اصلاً گرمخانه چیست؟
گرمخانه‌ها و مددسراها مراکزی برای اسکان شبانه افراد بی‌خانمان و فاقد سرپناه هستند که در کنار تأمین محل استراحت، خدماتی مانند تغذیه، مددکاری، خدمات بهداشتی و بررسی وضعیت سلامت را ارائه می‌کنند. افرادی که به هر دلیل تمایلی به پذیرش ضوابط مراکز ثابت ندارند نیز می‌توانند از مددسراهای سیار «پناه‌گرم» استفاده کنند.
آمادگی گرمخانه‌های تهران برای فصل سرما
نرگس معدنی‌پور، رئیس کمیسیون اجتماعی و فرهنگی شورای اسلامی شهر تهران، در دی‌ماه ۱۴۰۴ با اشاره به آمادگی گرمخانه‌های پایتخت برای فصل سرما گفت گشت‌های جمع‌آوری و هدایت افراد بی‌خانمان فعال شده و مراکز نیز به‌روزرسانی و تجهیز شده‌اند.
وی همچنین از تعمیر سامانه‌های گرمایشی گرمخانه‌ها، خرید تجهیزات مورد نیاز و سرویس خودروهای مورد استفاده خبر داد و تأکید کرد که بر اساس آمار سال‌های گذشته، در حال حاضر کمبودی برای پذیرش افراد در گرمخانه‌ها وجود ندارد.
معدنی‌پور همچنین یادآور شد که همه مراجعه‌کنندگان گرمخانه‌ها معتاد نیستند و این مراکز در فصل زمستان با هدف پناه دادن به افراد بی‌خانمان فعالیت می‌کنند.
ظرفیت گرمخانه‌ها و مددسراهای تهران چقدر است؟
مقدمی، معاون حمایت‌های اجتماعی سازمان خدمات و مشارکت‌های اجتماعی شهرداری تهران، درباره وضعیت گرمخانه‌ها و مددسراهای پایتخت در گفتگو با خبرنگار مهر اظهار کرد: گرمخانه‌ها یا مددسراها برای افراد بی‌خانمان و فاقد سرپناه پیش‌بینی شده‌اند و فرآیند مراجعه و پذیرش در آنها روزانه و به‌صورت اختیاری انجام می‌شود.
وی افزود: ظرفیت اسمی فعلی این مراکز حدود هزار و ۵۰۰ نفر است و در شرایط اضطرار، به‌ویژه در فصل سرد سال، امکان افزایش ظرفیت پذیرش تا حدود ۵۰۰ نفر مازاد بر ظرفیت معمول نیز وجود دارد.
معاون حمایت‌های اجتماعی سازمان خدمات و مشارکت‌های اجتماعی شهرداری تهران ادامه داد: در حال حاضر در شبانه‌روز حدود هزار و ۲۰۰ نفر در مددسراها و گرمخانه‌ها پذیرش می‌شوند و به‌صورت رایگان از خدماتی از جمله اسکان، تغذیه، مددکاری اجتماعی، روان‌شناسی، خدمات بهداشتی، استحمام و سایر خدمات حمایتی بهره‌مند می‌شوند.
مقدمی درباره ظرفیت این مراکز در فصل سرد سال نیز گفت: ظرفیت مددسراها یا گرمخانه‌های شهر تهران بر اساس تجربه سال‌های گذشته و میزان مراجعه در سردترین روزهای سال پیش‌بینی و تعیین شده است؛ به‌گونه‌ای که ظرفیت موجود متناسب با بیشترین میزان مراجعه در شرایط معمول زمستانی باشد.
وی تصریح کرد: علاوه بر این، در فصل سرد سال و در شرایط اضطرار، مددسراهای سیار نیز فعال می‌شوند و حدود ۶۰۰ نفر به ظرفیت اسکان اضافه می‌کنند. هدف اصلی این است که در روزهای سرد، هیچ فرد بی‌خانمان و فاقد سرپناهی به دلیل کمبود ظرفیت، شب را در فضای باز سپری نکند.
آماده‌سازی ظرفیت ۲۵۰۰ نفری برای فصل سرد
مقدمی در ادامه با اشاره به تمهیدات مدیریت شهری برای فصل سرد سال گفت: برای فصل سرد سال افزایش ظرفیت اسکان افراد بی‌خانمان پیش‌بینی شده است.
وی افزود: ظرفیت گرمخانه‌ها و مددسراهای شهر تهران بر اساس تجربه سال‌های گذشته و میزان مراجعه در سردترین روزهای سال تعیین شده و در صورت افزایش نیاز، مددسراهای سیار نیز وارد چرخه خدمت‌رسانی می‌شوند.
معاون حمایت‌های اجتماعی سازمان خدمات و مشارکت‌های اجتماعی شهرداری تهران خاطرنشان کرد: ظرفیتی بالغ بر ۲ هزار و ۵۰۰ نفر آماده پذیرش و خدمت‌رسانی به افراد بی‌خانمان شهر تهران می‌شوند.
مقدمی تأکید کرد: هدف اصلی این است که با استفاده از ظرفیت مراکز ثابت و سیار و مدیریت لحظه‌ای ظرفیت‌ها، هیچ فرد بی‌خانمان و فاقد سرپناهی در شب‌های سرد سال به دلیل کمبود ظرفیت، در معابر و فضای باز باقی نماند و خدمات اسکان، تغذیه، بهداشت و مددکاری اجتماعی به این افراد ارائه شود.
«پناه‌گرم» مددسراهای سیار در میادین تهران
مقدمی درباره نحوه فعالیت مددسراهای سیار در فصل سرد سال نیز گفت: مددسراهای ثابت در طول سال فعال هستند، اما در ایام سرد سال و از حدود اوایل آذرماه، مددسراهای سیار نیز در سطح شهر مستقر می‌شوند.
وی افزود: این مددسراهای سیار در قالب اتوبوس‌هایی با عنوان «پناه‌گرم» در میادین شهر مستقر می‌شوند و هر دستگاه ظرفیتی حدود ۲۰ تا ۲۵ نفر دارد.
معاون حمایت‌های اجتماعی سازمان خدمات و مشارکت‌های اجتماعی شهرداری تهران ادامه داد: بخشی از افراد ممکن است به دلیل شرایط و سبک زندگی خود تمایلی به ورود به گرمخانه‌ها و مددسراهای ثابت نداشته باشند؛ چراکه حضور در مراکز ثابت مستلزم رعایت برخی ضوابط از جمله استحمام، انجام ویزیت و بررسی وضعیت سلامت است.
وی تصریح کرد: بر همین اساس، برای افرادی که تمایلی به پذیرش این پروتکل‌ها ندارند نیز در فصل سرد سال امکان اسکان موقت در مددسراهای سیار فراهم شده است تا دست‌کم در شب‌های سرد، در معرض سرما و خطرات ناشی از آن قرار نگیرند.
خدمات غذایی در گرمخانه‌ها و مددسراهای سیار
مقدمی درباره خدمات غذایی ارائه‌شده به افراد در گرمخانه‌ها و مددسراها نیز اظهار کرد: در مددسراهای ثابت و سیار، خدمات تغذیه نیز ارائه می‌شود.
وی افزود: در مددسراهای ثابت، وعده‌های صبحانه، ناهار و شام در اختیار افراد قرار می‌گیرد، اما مددسراهای سیار که در چهار ماه سرد سال در میادین مستقر می‌شوند، در زمان فعالیت خود وعده شام را به افراد ارائه می‌کنند.
معاون حمایت‌های اجتماعی سازمان خدمات و مشارکت‌های اجتماعی شهرداری تهران توضیح داد: مددسراهای سیار شبانه فعالیت می‌کنند و افراد پس از دریافت خدمات و سپری کردن شب، صبح محل را ترک می‌کنند.
هدف؛ ماندن هیچ فرد بی‌خانمان در سرمای شب
بر اساس توضیحات مسئولان شهری، گرمخانه‌ها و مددسراهای تهران در فصل سرد سال تنها محلی برای استراحت شبانه نیستند، بلکه مجموعه‌ای از خدمات حمایتی، بهداشتی، تغذیه‌ای و مددکاری را در اختیار افراد بی‌خانمان و فاقد سرپناه قرار می‌دهند.
در کنار مراکز ثابت، راه‌اندازی مددسراهای سیار و اتوبوس‌های «پناه‌گرم» نیز با هدف دسترسی بیشتر به افرادی انجام می‌شود که ممکن است به هر دلیل وارد مراکز ثابت نشوند. در نهایت، هدف از این مجموعه اقدامات آن است که در شب‌های سرد سال، افراد فاقد سرپناه به دلیل نداشتن امکان اسکان، شب را در معابر و فضای باز سپری نکنند و بتوانند از حداقل خدمات حمایتی و سرپناه استفاده کنند.
در مجموع گرمخانه‌ها و مددسراهای تهران در فصل سرد سال با هدف فراهم کردن سرپناه و خدمات حمایتی برای افراد بی‌خانمان فعالیت می‌کنند و با افزایش نیاز، ظرفیت مراکز ثابت و سیار نیز به کار گرفته می‌شود. راه‌اندازی مددسراهای سیار «پناه‌گرم» در میادین شهر، ارائه خدمات اسکان، تغذیه، بهداشت و مددکاری و پیش‌بینی ظرفیت بیشتر برای روزهای سرد، بخشی از تمهیدات مدیریت شهری برای جلوگیری از ماندن افراد فاقد سرپناه در فضای باز است.
