«مادربزرگم لیلی» از تجربه سوگ و فقدان شکل گرفت
فیلمساز و انیماتور با بیان اینکه انیمیشن «مادربزرگم لیلی» از تجربه سوگ و فقدان از نگاه یک کودک شکل گرفته است، گفت: تلاش کرده با بهرهگیری از ظرفیتهای بصری انیمیشن، خاطره و اندوه از دست دادن را به شکلی ملموس روایت کند و میان واقعیت مستند و زبان انیمیشن تعادل برقرار سازد.
فاطمه حقیقی، فیلمساز و انیماتور، درباره شکلگیری انیمیشن «مادربزرگم لیلی» گفت: این فیلم از نگاه یک کودک به تجربه سوگ و از دست دادن شکل گرفته است. اگرچه بخشهایی از این روایت را میشد با مدیوم رئال نیز بیان کرد، اما از ابتدا علاقه داشتم مستند و انیمیشن را به یکدیگر نزدیک کنم. حتی در مراحل اولیه، ایده تلفیق تصاویر واقعی و انیمیشن را نیز در نظر داشتم.
وی ادامه داد: احساس کردم ظرفیتهای مدیوم انیمیشن، بهویژه کیفیت بصری رنگها، حرکتها و فضای فریمبهفریم، بیش از هر شکل دیگری با حالوهوای خاطره، سوگ و فقدانی که در فیلم جریان دارد، همخوانی دارد. به همین دلیل تلاش کردم معنا و حس اثر را از طریق خود زبان انیمیشن منتقل کنم.
حقیقی درباره بازنمایی مفاهیمی مانند مرگ، خانواده و فقدان در انیمیشن توضیح داد: بخش مهمی از این موضوع به نگاه فیلمساز بازمیگردد. در «مادربزرگم لیلی» تلاش کردم مرگ و فقدان را از زاویه دید یک کودک روایت کنم. علاوه بر طراحی و انیمیت شخصیتها، تدوین و پیوند میان نماها نیز برایم اهمیت زیادی داشت؛ درواقع معتقدم بخش مهمی از احساسی که به مخاطب منتقل میشود، در نحوه ارتباط و مونتاژ تصاویر شکل میگیرد.
این فیلمساز درباره بازخوردهای فیلم نیز گفت: «مادربزرگم لیلی» هنوز اکران عمومی نشده است، اما تعدادی از اساتید و فعالان حوزه انیمیشن و همچنین چند مخاطب غیرمتخصص آن را دیدهاند. مهمترین نکتهای که در بازخوردها تکرار شد، حضور و جریان پررنگ احساس در فیلم بود؛ موضوعی که برای من اهمیت زیادی داشت.
وی در پاسخ به این پرسش که مخاطبان پس از تماشای فیلم چه حسی دریافت خواهند کرد، بیان کرد: شاید فیلم بتواند حسهایی مانند دلتنگی، فقدان، خاطره و یادآوری عزیزان از دسترفته را در مخاطب زنده کند. از آنجا که خاطره در سراسر فیلم جریان دارد، احتمالا هر مخاطب بخشی از تجربههای شخصی خود را در آن بازخواهد یافت.
حقیقی درباره پروژههای آینده خود گفت: مدتی است که بیش از هر چیز به فیلم جستار علاقهمند شدهام و پژوهشهایی را در این زمینه دنبال میکنم. احتمالا در آثار بعدی نیز همچنان به تجربههای زیسته، مسئله مرگ، خاطره و واکنش انسانها به فقدان خواهم پرداخت. همچنین ایدههایی درباره جنگ و تاثیر آن بر زندگی انسانها در ذهن دارم که هنوز در مرحله پژوهش و شکلگیری قرار دارند.
این انیماتور درباره گرایش خود به تلفیق مستند و انیمیشن بیان کرد: همیشه به پیوند میان این دو مدیوم علاقه داشتهام. معقتدم انیمیشن زمانی بیشترین تاثیر را دارد که در خدمت واقعیت و روایت مستند قرار بگیرد و به جای فاصله گرفتن از آن، به تعمیق و تقویت معنا کمک کند.
فاطمه حقیقی در پایان درباره مهمترین چالش تلفیق مستند و انیمیشن گفت: چالش اصلی این است که میان واقعیت مستند و امکانات بیانی انیمیشن تعادل برقرار شود. درواقع انیمیشن نباید واقعیت را به سمت فانتزیسازی صرف ببرد، بلکه باید در راستای روایت مستند حرکت کند و به بیان عمیقتر و موثرتر آن کمک کند. به همین دلیل تلاش میکنم انیمیشن را به عنوان ابزاری برای تقویت روایت و انتقال حس به کار بگیرم، نه صرفا خلق جهانی فانتزی.
«مادربزرگم لیلی» تولید مرکز گسترش سینمای مستند، تجربی و پویانمایی است.
