علل وقوع زمینلرزههای اخیر در کشور چیست؟
زلزلهشناس و استاد نمونه کشور در مهندسی زلزله گفت: همه گسلهای تهران در شمال و جنوب خطرناک هستند و گسلهایی که شرق و غرب پایتخت را محاصره کردهاند، پتانسیل زلزله را دارند.
فریبرز ناطقی، زلزلهشناس و استاد نمونه کشور در مهندسی زلزله، در گفتوگو با آوش درخصوص وقوع زلزله با ریشترهای مختلف در برخی از نقاط کشور طی روزهای اخیر گفت: وقوع این زمینلرزهها علت خاصی ندارد؛ چون زلزله با یک دوره بازگشتی میآید یا اینکه چون هر چند سال یکبار میآید، مردم فراموش میکنند.
او تصریح کرد: بیشتر مناطق ایران روی گسلهای متعدد هستند؛ به عبارتی میتوان گفت کل ایران روی گسل است و لذا این گسلها هر از چندگاهی تکان میخورند و وقتی تکان میخورند اثراتش به شکل زلزله در سطح زمین دیده میشود، این یک امر طبیعی است. برای کشور ما لرزشهای زلزله یک امر طبیعی است اما چون مردم فراموش میکنند، با وقوع هر زمینلرزه تصور میکنند تعداد زلزلهها افزایش پیدا کرده است.
این زلزلهشناس یادآور شد: هر ۵۰ سال یکبار در یک منطقه کلی زلزله کوچک و بزرگ میآید و با وجود فراموشی مردم، وقتی زلزلهای رخ میدهد تصور میکنند که تعدادش زیاد شده است. گسلها انرژی خود را جمع کرده و یکدفعه آزاد میکنند و باعث وقوع تعدادی زلزله در همان منطقه که روی آن گسل قرار دارد، میشوند.
آیا زلزلههای اخیر در عسلویه نگرانکننده است؟
ناطقی در خصوص ثبت چندین زمینلرزه در محدوده عسلویه طی روزهای گذشته خاطرنشان کرد: همیشه از گسل باید ترسید؛ منتها تاریخ زلزلهها و گسلها یک روندی را برای افرادی که در این زمینه کار میکنند مشخص میکند؛ بالاترین زلزلههایی که در عسلویه تا حالا رخ داده حدود ۶ بوده و البته این به این معنی نیست که زمینلرزههای عسلویه همیشه از این تبعیت کند. تصور میرود منطقه عسلویه پتانسیل رخداد بیشتر از این یا زلزلههایی بالاتر از ۵ و خوردهای را ندارد؛ البته گفتم از گسلها هیچ چیز نمیتوان انتظار داشت.
او تاکید کرد: عقل میگوید باید آمادگیهای لازم برای زلزلههای بزرگ وجود داشته باشد در غیر این صورت ممکن است تبعات بدی داشته باشد.
آیا هر زمینلرزهای میتواند مخرب باشد؟
این زلزلهشناس اضافه کرد: هر زلزلهای بسته به خاک و به جایی که رخ میدهد و بسته به ساخت و سازی که روی آن منطقه است، میتواند مخرب باشد؛ تجربه نشان داده که زلزلههای بالای ۴، کمکم مخرب میشوند. در کشور ما باتوجه به نوع ساخت و ساز شاید زلزلههای ۵ به بالا در ساختمانهایی با بناهای خشت و گلی قدیمی تخریب داشته باشد و زلزلههای ۶ به بالا در مناطق شهری میتواند، تبعات بَدی از تخریب ساختمانها را به دنبال داشته باشد.
ناطقی در پاسخ به اینکه آیا احتمال وقوع یک زلزله بزرگ و مخرب در کشور به زودی وجود دارد، تصریح کرد: برای تهران هر لحظه، حتی همین لحظه انجام مصاحبه، امکان وقوع بزرگترین زلزله تاریخ کشور که تبعات آن خیلی ناگوار است، وجود دارد.
او افزود: همه گسلهای تهران در شمال و جنوب خطرناک هستند و گسلهایی که شرق و غرب پایتخت را محاصره کردهاند، پتانسیل زلزله را دارند. گسل شهرری و همچنین مُشا که در شمال تهران است، شاید احتمال بیشتری برای فعال شدن داشته باشند. من با احتیاط و با استفاده از کلمه شاید درباره گسلها و احتمال فعال شدنشان صحبت میکنم؛ چون درباره گسل و زلزله هیچ قطعیتی نیست به جز اینکه میدانیم رخ خواهد داد.
