یک دیپلمات خطاب به منتقدان سفر رئیس جمهور به نیویورک: دنیا فقط آمریکا نیست
یک دیپلمات پیشین گفت: کسانیکه مخالفت میکنند و در مورد فایده حضور رئیسجمهور در مجمع عمومی سازمان ملل سوال می کنند، در طول ۴۸ سال گذشته تمرکزشان تنها روی یک کشور یعنی آمریکا بوده است. بهرغم احساس دشمنی که با آمریکا داشتهاند، همه توجه و فکر و ذکرشان آمریکا است؛ در صورتی که دنیا فقط آمریکا نیست.
کوروش احمدی، دیپلمات پیشین، در گفتوگو با آوش بااشاره به سفر مسعود پزشکیان، رئیسجمهور، به نیویورک برای شرکت در نشست مجمع عمومی سازمان ملل گفت: بحث در این مورد به مباحث عمومی و عام در دیپلماسی و سیاست خارجی ایران برمیگردد؛ یعنی به این مسئله که آیا ما اساساً برای مراودات دیپلماتیک اهمیت قائل هستیم یا خیر. اگر برای مراودات دیپلماتیک با سایر کشورها اهمیت قائل باشیم طبیعتاً لازمه مراودات حضور، تماس و مذاکره است. حضور، تماس و مذاکره یعنی اینکه حداقل از هر امکان و شرایطی که برای مذاکره فراهم میشود، نهایت استفاده را ببریم.
او افزود: آقای رئیسجمهور در اجلاس بریکس و اجلاس سازمان همکاری شانگهای شرکت کرد اما ما شاهد اتفاق و تحول خاص و یا توافق و قرارداد در خاتمه این نشستها نبودیم. در واقع، دستاورد مهمی که شرکت در آن دو اجلاس داشت، امکان حضور و مذاکره بود یعنی حضور، دیدهشدن و استفاده از فرصت ارتباط و مذاکره با کشورهای دیگری که در این نشستها شرکت داشتند. بخش مهمی از حضور سران کشورها یا وزرای خارجه در نشستهای بینالمللی همین دیده شدن و استفاده از امکانی است که برای تماس با همتایان وجود دارد؛ تماسی که مستقل از این نشستها، برای آن یک سفر رسمی یا کاری لازم میشود و برای تدارک آن باید ماهها برنامهریزی و صرف وقت و هزینه کرد. در اینگونه نشستها امکان برای دیده و شنیده شدن و تماس با طیفی از همتایان، رسانهها و اندیشکدهها به شکلی بسیار راحتتر، عملی و در دسترستر فراهم است.
احمدی تصریح کرد: علاوه بر این امکان تماس در این نشستها با سایر رؤسای کشورها و هیاتهای دیپلماتیک فراهم است. باتوجه به موقعیت کنونی کشور و تحولات 7 ماهه اخیر، بسیاری در حواشی اینگونه نشستها، مشتاق شنیدن نظرات مستقیم مقامات ایرانی هستند. رئیس یک کشور با استفاده از اینگونه فرصتها امکان پیدا میکند که با طیف وسیعی از مخاطبان ارتباط برقرار کند بدون اینکه هزینه زیادی چه از نظر دیپلماتیک و چه از نظر وقت و انرژی صرف کند.
او ادامه داد: در هر نشست سالانه مجمع عمومی، حدود ۴۰ تا ۵۰ رئیس کشور حضور دارند و تقریباً قریب به اتفاق وزرای خارجه کشورهای عضو سازمان ملل متحد نیز در آن حضور دارند. هیات ایرانی اعم از رئیسجمهور و وزیر خارجه در این نشستها یعنی نشستهای مجمع عمومی و نشستهای جانبی امکان فراوانی دارند برای اینکه بتوانند، مواضع مختلف کشور را مطرح کنند.
احمدی اظهار کرد: مسئله ما فقط آمریکا نیست. کسانیکه مخالفت میکنند و در مورد فایده حضور رئیسجمهور در مجمع عمومی سازمان ملل سوال می کنند، در طول ۴۸ سال گذشته تمرکزشان تنها روی یک کشور یعنی آمریکا بوده است. بهرغم احساس دشمنی که با آمریکا داشتهاند، همه توجه و فکر و ذکرشان آمریکا است؛ در صورتی که دنیا فقط آمریکا نیست. در این مقطع زمانی تشکیل نشست سالانه مجمع عمومی عرصه انواع تحولات، تحرکات و فعالیتهای دیپلماتیک است. هر مسئلهای که داشته باشیم، این بهترین فرصت برای کار با طیف وسیع کشورها فراهم است تا موضوعات خودمان را مطرح کنیم. در واقع در این نشستها تا حد زیادی دستورکار و برنامهکاری کشورها برای سال پیشرو شکل میگیرد.
این دیپلمات پیشین افزود: مسئله دیگر حضور در مجمع عمومی، سخنرانی و استفاده از این تریبون بینالمللی است که در عمل در اختیار کشورها قرار میگیرد؛ یک کشور مثل ایران با معضلات مهم و عمده در سیاست خارجی که در همین ۱۵ ماه گذشته 3 بار درگیر جنگ بوده و هدف تجاوز بوده است، قاعدتا باید حرفهای زیادی برای گفتن داشته باشد و تریبون مجمع عمومی بهترین پلتفرم برای طرح مسائل گفتنی است. من در اینجا خطوط اصلی را مطرح میکنم. در جزئیات مسائل بسیار متعددی وجود دارد که مجمع عمومی مناسبترین فرصت برای پرداختن به آنها است.
احمدی در واکنش به اینکه برخی از نمایندگان مجلس معتقدند که سفر رئیسجمهور به نیویورک میتواند تصویری از بازگشت ایران به میز مذاکره را نشان دهد و اساساً به این استناد میکنند که برای نمونه سال گذشته رؤسای جمهور چین و روسیه به مجمع عمومی نرفتند. آنها با استناد به این موارد اساساً این سفر رئیسجمهور را زیر سؤال میبرند، اظهار کرد: اینکه رؤسایجمهور روسیه و چین به مجمع عمومی نرفتند به این دلیل است که اولاً رئیسجمهور روسیه بهدلیل حکم توقیف بینالمللی که دارد، اصولاً خروج از روسیه برای او بسیار مشکل است مگر اینکه به بلاروس یا چین و هند برود؛ یعنی کشورهایی که عضو دیوان کیفری بینالمللی نیستند و تعهدی نسبت به احکام صادرشده توسط این دیوان ندارند. عبور پوتین حتی از فراز برخی از کشورها هم میتواند برای او ایجاد مشکل کند.
او خاطرنشان کرد: رئیسجمهور چین هم طیف گستردهای از ارتباطات و تماسها را دارد؛ یعنی چین بهعنوان قدرت دوم جهانی برای انواع تماسها دائماً فرصت دارد و کشورهای دیگر نیز مترصد هستند تا با چین در تماس باشند. هیچ کدام از این کشورها مشکل خاصی مشابه مشکلات امروز ما را ندارند؛ یعنی با طیفی از مشکلات مانند تحریم، جنگ، محاصره دریایی و مشکلات جنبی مربوطه مواجه نیستند. در نتیجه، نوع تعامل آنها با جامعه بینالمللی با نوع تعامل ما قطعاً فرق میکند و نمیتوان رفتار و عملکرد آنها را مبنای قضاوت قرار داد.
احمدی در پایان یادآور شد: از سوی دیگر تلاش برای انزوای ایران در دستورکار آمریکا و تعدادی از کشورهای دیگر از جمله کشورهای اروپایی قرار دارد. تماسهای ما با قدرتها و کشورهای دیگر تقریباً به حداقل رسیده و این هم فاکتور و عامل دیگری است که ایجاب میکند از چنین نشستهایی حداکثر استفاده را ببریم.