نقدی بر عملکرد تیم ملی هندبال ایران/ فرار رو به جلو، راه نجات نیست
تیم ملی هندبال مردان ایران پرونده خود در بیستودومین دوره رقابتهای قهرمانی آسیا را بدون انجام آخرین مسابقه بست؛ اتفاقی که بیش از آنکه یک تصمیم اضطراری باشد، نمادی از شرایط نگرانکننده این تیم در سالهای اخیر است.
طبق برنامه قرار بود ملیپوشان ایران در دیدار تعیینکننده جایگاه نهایی، مقابل تیم ملی اردن به میدان بروند اما به دلیل تعداد بالای مصدومان و شیوع سرماخوردگی شدید در اردوی تیم، با درخواست فدراسیون ایران و موافقت کنفدراسیون هندبال آسیا، این مسابقه لغو شد و اعضای تیم ملی به کشور بازگشتند.
عملکرد ایران در این رقابتها از همان مرحله گروهی علامت سؤالهای جدی ایجاد کرد. تیم ملی در گروهی با عربستان، ژاپن و استرالیا قرار گرفت و با وجود پیروزی مقابل استرالیا و دو شکست نزدیک برابر عربستان و ژاپن، در جایگاه سوم ایستاد و از صعود به جمع هشت تیم برتر بازماند؛ نتیجهای که با توجه به ظرفیتهای هندبال ایران، قابل دفاع نیست.
در مرحله بعدی و در مسیر تعیین ردههای نهم به بعد، ایران موفق شد هند و بار دیگر استرالیا را شکست دهد، اما در گام پایانی برابر چین تن به شکست داد؛ دیداری که مصدومیتها و بیماری بازیکنان، عملاً توان رقابت را از شاگردان رافائل کاستیلو گرفته بود.
با این حال، آنچه بیش از نتایج نگرانکننده به نظر میرسد، واکنش مدیران فدراسیون است. رئیس فدراسیون هندبال در اظهارات اخیر خود، ضمن ابراز نارضایتی از عملکرد تیم ملی، تلاش کرد با مجموعهای از توضیحات و توجیهات، مسئولیتها را کمرنگ کند. رویکردی که در سالهای اخیر به شکل نگرانکنندهای در میان مدیران ورزش کشور رواج یافته؛ جایی که به جای نقد صریح و آسیبشناسی واقعی، واژههایی چون «صبوری» و «فرصت دادن» جای تحلیل فنی را میگیرند.
این در حالی است که تماشای دیدارهای سطح بالای همین رقابتها، فاصله هندبال ایران با رقبای منطقهای را بهوضوح نشان میدهد. نبرد جذاب قطر و کویت، نمونهای روشن از هندبال مدرن، تاکتیکپذیر و جنگنده بود. کویتیها که سالها افت را تجربه کرده بودند، حالا با هدایت یک مربی دانمارکی چنان منسجم و باانگیزه بازی میکنند که تحسینبرانگیز است. حتی در دیداری که تا لحظات پایانی از قطر پیش بودند، تنها یک تغییر تاکتیکی هوشمندانه از سوی سرمربی اسپانیایی قطر، ورق را در وقتهای اضافه برگرداند.
نکته تأملبرانگیز اینجاست که مربیان موفق این رقابتها، سالهاست در کشورهای حوزه خلیج فارس فعالیت میکنند و اخیراً در بحرین نیز نتایج درخشانی گرفتهاند، اما هندبال ایران با وجود برخورداری از نیروی انسانی فراوان و استعدادهای بالقوه، هر بار با دلایلی نهچندان قانعکننده، مسیر فرار رو به جلو را انتخاب میکند.
نباید فراموش کرد که در جریان همین مسابقات، اتفاقاتی نظیر حذف یکی از بهترین بازیکنان ایران نیز به نتایج ضعیف دامن زد، اما واقعیت این است که ورزشی با این میزان ظرفیت، نباید اینچنین سلانهسلانه حرکت کند.
هندبال ایران بیش از هر زمان دیگری به فضای نقد آزاد، شنیدن صدای کارشناسان مستقل و مربیان دلسوز نیاز دارد. حقیقت در فضای بسته و پشت درهای بسته کشف نمیشود. اگر قرار است آیندهای ساخته شود، باید ابتدا واقعیتها را دید، پذیرفت و اصلاح کرد.
رقابتهای قهرمانی آسیا فرداشب با دیدار نهایی قطر و بحرین به پایان میرسد؛ مسابقهای که بار دیگر سطح فاصله ما با مدعیان واقعی قاره را به رخ میکشد.